Metastatik melanom tanısıyla ipilimumab (anti-CTLA-4) tedavisi alan 45 yaşındaki erkek hasta, tedavinin 9. haftasında şiddetli baş ağrısı, aşırı halsizlik, iştahsızlık ve görme bulanıklığı şikayetleriyle başvuruyor. Fizik muayenede kan basıncı 90/60 mmHg, nabız 104/dk saptanıyor. Laboratuvar tetkiklerinde sodyum 128 mEq/L, potasyum 4.6 mEq/L, sabah kortizolü ve serbest T4 düşük, TSH hafif baskılanmış, ACTH düzeyi ise normalin altında bulunuyor. Hipofiz MR görüntülemesinde bezde diffüz büyüme ve sapında kalınlaşma izleniyor.
Bu klinik tabloyu en iyi açıklayan tanı aşağıdakilerden hangisidir?
- İmmün ilişkili hipofizitCevap
- BPrimer adrenal yetmezlik (Addison krizi)
- CUygunsuz ADH Sendromu (SIADH)
- DHipofiz metastazı
- EPrimer hipotiroidiye bağlı miksödem koması
Cevap
İmmün ilişkili hipofizit
Hastada kullanılan ipilimumab (anti-CTLA-4), immün ilişkili yan etki (irAE) olarak hipofizite en sık neden olan ajandır. Klinik tablo (baş ağrısı, görme bozukluğu) ve laboratuvar bulguları (santral hipotiroidi ve santral adrenal yetmezlik: Düşük TSH, Düşük ACTH) tanıyı destekler. MR'daki diffüz büyüme, lenfositik infiltrasyona bağlıdır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
İmmün Kontrol Noktası İnhibitörü Yan Etkileri (irAE)
İpuçları
1
Hastanın kullandığı ilaç bir CTLA-4 inhibitörüdür ve bu ilaç grubunun hipofiz bezi üzerinde spesifik bir yan etkisi vardır.
2
Laboratuvar sonuçlarında hem TSH hem de ACTH düşüktür; bu durum sorunun hedef organlarda (tiroid/sürrenal) değil, yönetici merkezde (hipofiz) olduğunu gösterir.
3
İpilimumab kullanımı + Baş ağrısı + Santral hormon eksiklikleri = Hipofizit.
Daha Fazla Pratik
İmmün ilişkili kolit ve pnömonit gibi diğer irAE'lerin yönetimi ve hangi ilaçlarla (Anti-PD1 vs Anti-CTLA4) daha sık görüldüğü çalışılmalıdır.
Tahmini Süre:1m 30s