Soru

Zorluk: ZorTriaçilgliserol Metabolizması

İnsan vücudunda triaçilgliserol (TAGTAG) sentezi ve mobilizasyonu; dokuların enzimatik donanımlarına, metabolik ihtiyaçlara ve hormonal sinyallere göre doku bazlı farklılıklar gösterir. Özellikle ince bağırsak, karaciğer ve adipoz doku arasındaki yolak farklılıkları lipid dengesinin korunmasında kritik rol oynar. Triaçilgliserol metabolizması ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. İnce bağırsak enterositlerinde TAGTAG sentezi temel olarak 2-monoaçilgliserol (MAGMAG) yolağını kullanırken; karaciğerde bu süreç gliserol-3-fosfatın ardışık açillenmesi ile gerçekleşir ve karaciğer, ince bağırsağın aksine yüksek gliserol kinaz aktivitesine sahiptir.Cevap
  2. B
    Adipoz dokuda hormona duyarlı lipaz (HSLHSL), tokluk durumunda insülin tarafından indüklenen protein fosfataz-1 aracılığıyla fosforillenerek aktif forma dönüşür ve lipolizi başlatır.
  3. C
    Karaciğer, adipoz doku ve ince bağırsak enterositlerinin tamamı, serbest gliserolü doğrudan triaçilgliserol sentezinde kullanabilmek için gerekli olan yüksek afiniteli gliserol kinaz enzimine sahiptir.
  4. D
    Triaçilgliserol sentezinde hız kısıtlayıcı ve ana düzenleyici basamak, asetoasetil-CoACoA ve asetil-CoACoA'nın birleşmesiyle HMGCoAHMG-CoA oluşumunu sağlayan reaksiyondur.
  5. E
    Lipoliz sonucu adipoz dokudan kana salınan serbest yağ asitleri, periferik dokuların sitozolünde bulunan enzimlerce β\beta-oksidasyona uğratılarak enerji üretiminde kullanılır.

Cevap

İnce bağırsak enterositlerinde TAGTAG sentezi monoaçilgliserol yolağı ile gerçekleşirken, karaciğerde gliserol-3-fosfat yolağı kullanılır ve karaciğer yüksek gliserol kinaz aktivitesine sahiptir.
Doğru olan ifade, ince bağırsaktaki baskın yolağın 2-monoaçilgliserol yolağı olduğunu ve karaciğerin serbest gliserolü kullanabilmek için gerekli olan gliserol kinaz enzimine sahip olduğunu belirtmektedir. Bu, TAGTAG metabolizmasındaki temel dokusal farklılıklardan biridir.

Adım Adım Çözüm

1
İnce bağırsak ve karaciğerdeki triaçilgliserol sentez yolaklarını karşılaştırın.
İnce bağırsakta diyetle gelen 2-monoaçilgliserollerin kullanıldığı 'monoaçilgliserol yolağı' baskındır. Karaciğerde ise endojen sentezde gliserol-3-fosfatın açillenmesi (veya DHAP üzerinden) gerçekleşir.
Enterositler diyet yağlarını hızla emip şilomikronlara yüklemek için daha kısa olan mono açilgliserol yolunu tercih eder.
2
Gliserol kinaz enziminin doku dağılımını değerlendirin.
Gliserol kinaz karaciğerde yüksek aktivite gösterirken, bağırsak ve adipoz dokuda aktivitesi düşüktür.
Bu durum karaciğerin serbest gliserolü metabolize edebilmesini (sentez veya glukoneogenez) sağlarken, adipoz dokunun lipoliz ürünlerini geri kullanmasını engeller.
3
Hormona duyarlı lipaz (HSLHSL) regülasyonunu inceleyin.
HSLHSL fosforillenince aktifleşir (PKAPKA aracılı). İnsülin ise fosfatazları aktive ederek HSLHSL'yi deaktif eder.
İnsülin tokluk hormonudur ve enerji depolanmasını (lipogenez) teşvik ederken, yıkımı (lipoliz) durdurur.

Anahtar Kavram

Triaçilgliserol Sentezinde Doku Özgüllüğü ve Hormonal Regülasyon
Bu soruyu puanla