Soru

Zorluk: OrtaAdrenal Korteks Hormonları ve Steroidogenez

22 yaşında bir erkek çocuk; pubik kıllanma, ses kalınlaşması ve dış genital organlarda büyüme şikayetleriyle pediatri polikliniğine getiriliyor. Yapılan fizik muayenesinde kan basıncı 145/90145/90 mmHg (yaşa göre yüksek) olarak saptanıyor. Laboratuvar analizlerinde serum sodyum düzeyi 144144 mEq/L, potasyum düzeyi 3.23.2 mEq/L (düşük) ve plazma renin aktivitesi baskılanmış olarak bulunuyor. Bu hastada klinik bulgulara yol açan steroidogenez basamağındaki en olası enzim eksikliği aşağıdakilerden hangisidir?

  1. 11β11\beta-hidroksilaz (CYP11B1CYP11B1)Cevap
  2. B
    2121-hidroksilaz (CYP21A2CYP21A2)
  3. C
    17α17\alpha-hidroksilaz (CYP17A1CYP17A1)
  4. D
    3β3\beta-hidroksisteroid dehidrogenaz
  5. E
    Kolesterol yan zincir koparıcı enzim (CYP11A1CYP11A1)

Cevap

11β11\beta-hidroksilaz (CYP11B1CYP11B1) eksikliği, hem mineralokortikoid aktivite artışına (hipertansiyon, hipokalemi) hem de androjen fazlalığına (virilizasyon) yol açan enzim defektidir.
Doğru yanıt olan seçenek, steroidogenezde hem androjen artışına (virilizasyon) hem de 11-deoksikortikosteron birikimi üzerinden mineralokortikoid etkiye (hipertansiyon, hipokalemi) neden olan mekanizmayı açıklar. 11β11\beta-hidroksilaz eksikliğinde kortizol sentezi yapılamaz, artan ACTH etkisiyle kolesterol steroid yoluna girer fakat 11-DOC basamağında takılır. Biriken 11-DOC sodyum tutulumuna ve potasyum atılımına yol açarak tansiyonu yükseltir; aynı zamanda blok sonrası androjen yolu açık olduğu için aşırı androjen üretimi gerçekleşir.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik bulguları analiz et
Hastada hipertansiyon, hipokalemi (mineralokortikoid etki) ve virilizasyon (androjen fazlalığı) mevcut.
Enzim bloklarının ayırıcı tanısında kan basıncı, elektrolitler ve cinsel gelişim en önemli parametrelerdir.
2
Androjen ve Mineralokortikoid yollarını değerlendir
Androjen sentezi artmış (virilizasyon var), mineralokortikoid benzeri bir etki var (tansiyon yüksek).
Androjen artışı 21 ve 11 bloklarında görülürken, mineralokortikoid benzeri etki sadece 11 ve 17 bloklarında görülür.
3
Spesifik enzim bloğunu belirle
11β11\beta-hidroksilaz eksikliğinde 11-deoksikortikosteron (11-DOC) birikir; bu madde güçlü bir mineralokortikoiddir.
11-DOC birikimi hipertansiyona yol açarken, kortizol yapılamadığı için artan ACTH steroid yolunu androjenlere kaydırır (virilizasyon).

Anahtar Kavram

Konjenital Adrenal Hiperplazi (KAH) tablolarında 11-beta hidroksilaz eksikliği, hipertansiyonun eşlik ettiği virilize edici formdur.

Daha Fazla Pratik

Adrenal kortekste steroidogenezde kullanılan sitokrom P450 enzimlerinin (CYP) hücresel yerleşimlerini (mitokondri vs. mikrozom) gözden geçirmek konuyu pekiştirecektir.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla