Examkin

Soru

Zorluk: ZorSelenyum ve İyot Metabolizması

Selenoproteinlerin sentezi, standart amino asitlerden farklı olarak özgül bir translasyonel mekanizma ve özelleşmiş bir sentez yolu gerektirir. Ökaryotik hücrelerde selenosistein (2121. amino asit) biyosentezi ve protein yapısına translasyonel katılım süreciyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Selenosistein sentezi, seril-tRNA [Ser]Sec^{[Ser]Sec} ara bileşiği üzerinden gerçekleşir ve selenyum vericisi olarak selenofosfat sentetaz 2 (SPS2SPS2) tarafından üretilen selenofosfat kullanılır.Cevap
  2. B
    Selenosistein sentezinde, kofaktör olarak çinko (Zn2+Zn^{2+}) kullanan selenosistein sentaz enzimi, inorganik seleniti doğrudan serin molekülüne bağlayarak sentezi sitozolde tamamlar.
  3. C
    Selenoprotein mRNA'larında bulunan SECISSECIS elemanları, UAGUAG stop kodonunun selenosistein olarak okunmasını sağlayan ve kod bölgesinde (coding regioncoding\ region) yer alan cis-etkili dizilerdir.
  4. D
    Tiroit peroksidaz (TPOTPO), iyodun tiroglobulin yapısındaki tirozin kalıntılarına bağlanmasını katalizlerken aktif merkezinde selenosistein içeren bir hem-proteindir.
  5. E
    Tiroit folikül hücrelerinin apikal membranında bulunan pendrin taşıyıcısı, sodyum bağımlı bir şekilde selenyumun hücre içine aktif transportundan sorumludur.

Cevap

Selenosistein sentezi, seril-tRNA [Ser]Sec^{[Ser]Sec} kompleksi üzerinde gerçekleşir ve selenyum vericisi olarak selenofosfat sentetaz 2 (SPS2) tarafından sağlanan selenofosfat kullanılır.
Selenosistein biyosentezi, diğer amino asitlerden farklı olarak özgül bir tRNA (tRNA [Ser]Sec^{[Ser]Sec}) üzerinde gerçekleşir. İlk olarak serin, seril-tRNA sentetaz ile bu tRNA'ya yüklenir. Ardından selenofosfat sentetaz 2 (SPS2) tarafından üretilen aktif selenyum (selenofosfat), selenosistein sentaz (SecS) yardımıyla serini selenosisteine dönüştürür. Bu süreç, selenyumun biyolojik olarak sisteme dahil edilmesindeki ana basamaktır.

Adım Adım Çözüm

1
tRNA yükleme aşamasının belirlenmesi
tRNA [Ser]Sec^{[Ser]Sec} önce serin ile yüklenir.
Selenosistein doğrudan tRNA'ya yüklenemez; serin üzerinden modifiye edilir.
2
Selenyum vericisinin tanımlanması
SPS2 enzimi selenofosfat üretir.
Selenosistein sentaz (SecS) enziminin reaksiyon için aktif selenyum formuna (selenofosfat) ihtiyacı vardır.
3
Enzimatik dönüşümün gerçekleşmesi
Seril-tRNA [Ser]Sec^{[Ser]Sec} → Selenosistil-tRNA [Ser]Sec^{[Ser]Sec} dönüşümü.
SecS enzimi bu dönüşümü tRNA üzerinde gerçekleştirir.
4
Kodlama mekanizmasının analizi
UGA kodonu ve SECIS elemanı etkileşimi.
Ökaryotik mRNA'nın 3' UTR bölgesindeki SECIS, UGA kodonunun durdurucu yerine selenosistein olarak okunmasını sağlar.

Anahtar Kavram

Selenosistein sentezi serbest amino asit üzerinden değil, tRNA'ya bağlı serin üzerinden 'tRNA-bound' bir mekanizma ile gerçekleşir.

Daha Fazla Pratik

Selenoprotein sentezindeki SBP2 (SECIS binding protein 2) ve eEFSec (selenosisteine özgü elongasyon faktörü) proteinlerinin rollerini gözden geçirebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 40s
Bu soruyu puanla

Konular

Selenyum ve İyot Metabolizması

Bu konudan daha fazla soru