Soru

Zorluk: Çok zorKısmi Basınçlar Cinsinden Denge Sabiti (Kp) ve Kp-Kc İlişkisi

273 °C sıcaklıkta, 22,4 litrelik sabit hacimli kapalı bir kapta 1,6 mol N2O4(g)N_2O_4(g) gazı bulunmaktadır. Sabit sıcaklıkta sistem,

N2O4(g)2NO2(g)N_2O_4(g) \rightleftharpoons 2NO_2(g)

tepkimesine göre dengeye ulaştığında kaptaki toplam basınç 4 atm olarak ölçülmektedir.

Buna göre, bu denge tepkimesiyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

(R = 22,4/273 L·atm/(mol·K) alınız.)

  1. Derişimler cinsinden denge sabiti (KcK_c) değeri 142\frac{1}{42}'dir.Cevap
  2. B
    Kısmi basınçlar cinsinden denge sabiti (KpK_p) değeri 815\frac{8}{15}'tir.
  3. C
    Kısmi basınçlar cinsinden denge sabiti (KpK_p) değeri 142\frac{1}{42}'dir.
  4. D
    Kısmi basınçlar cinsinden denge sabiti (KpK_p) değeri 11881,6\frac{1}{1881,6}'dır.
  5. E
    Derişimler cinsinden denge sabiti (KcK_c) değeri 121\frac{1}{21}'dir.

Cevap

Derişimler cinsinden denge sabiti (KcK_c) değerinin 142\frac{1}{42} olduğunu belirten seçenek doğrudur.
Denge anındaki toplam mol sayısı ideal gaz denkleminden 2 mol olarak bulunur. Tepkime stokiyometrisine göre başlangıçtaki 1,6 mol N2O4N_2O_4'ün 0,4 molü ayrışarak dengede 1,2 mol N2O4N_2O_4 ve 0,8 mol NO2NO_2 gazı oluşturur. Hacim 22,4 L olduğundan maddelerin denge derişimleri sırasıyla 356\frac{3}{56} M ve 128\frac{1}{28} M olur. Kc=[NO2]2[N2O4]K_c = \frac{[NO_2]^2}{[N_2O_4]} bağıntısından Kc=142K_c = \frac{1}{42} olarak doğru hesaplanır.

Adım Adım Çözüm

1
Sıcaklığın Kelvin birimine dönüştürülmesi ve ideal gaz denklemi kullanılarak denge anındaki toplam gaz mol sayısının bulunması.
T=273+273=546 KT = 273 + 273 = 546 \text{ K}. PV=ntopRT    422,4=ntop22,4273546    ntop=2 molP \cdot V = n_{\text{top}} \cdot R \cdot T \implies 4 \cdot 22,4 = n_{\text{top}} \cdot \frac{22,4}{273} \cdot 546 \implies n_{\text{top}} = 2 \text{ mol}.
Denge anındaki maddelerin miktarlarını belirleyebilmek için kaptaki toplam gaz mol sayısını bulmamız gerekir.
2
Tepkime stokiyometrisi kullanılarak dengedeki maddelerin mol sayılarının hesaplanması.
N2O4(g)2NO2(g)N_2O_4(g) \rightleftharpoons 2NO_2(g) başlangıçta 1,6 mol N2O4N_2O_4 varken xx mol harcanırsa dengede 1,6x1,6 - x mol N2O4N_2O_4 ve 2x2x mol NO2NO_2 olur. Toplam mol sayısı: 1,6x+2x=1,6+x=2    x=0,4 mol1,6 - x + 2x = 1,6 + x = 2 \implies x = 0,4 \text{ mol}. Buradan dengede 1,2 mol N2O41,2 \text{ mol } N_2O_4 ve 0,8 mol NO20,8 \text{ mol } NO_2 bulunur.
Denge sabiti hesaplamalarında kullanılacak dengedeki madde miktarlarını belirlemek.
3
Dengedeki maddelerin derişimlerinin (molarite) hesaplanması.
[N2O4]=1,222,4=356 M[N_2O_4] = \frac{1,2}{22,4} = \frac{3}{56} \text{ M} ve [NO2]=0,822,4=128 M[NO_2] = \frac{0,8}{22,4} = \frac{1}{28} \text{ M}.
Derişimler cinsinden denge sabiti (KcK_c) bağıntısında yer alan derişim değerlerini elde etmek.
4
KcK_c bağıntısının yazılması ve değerlerin yerine konularak hesaplanması.
Kc=[NO2]2[N2O4]=(128)2356=1784563=142K_c = \frac{[NO_2]^2}{[N_2O_4]} = \frac{(\frac{1}{28})^2}{\frac{3}{56}} = \frac{1}{784} \cdot \frac{56}{3} = \frac{1}{42}.
İstenen derişimler cinsinden denge sabitini bulmak.
5
KpK_p değerinin kısmi basınçlar kullanılarak doğrulanması ve KpKcK_p - K_c ilişkisinin kontrol edilmesi.
P(N2O4)=1,224=2,4 atmP(N_2O_4) = \frac{1,2}{2} \cdot 4 = 2,4 \text{ atm}, P(NO2)=0,824=1,6 atmP(NO_2) = \frac{0,8}{2} \cdot 4 = 1,6 \text{ atm}. Kp=1,622,4=1615 atmK_p = \frac{1,6^2}{2,4} = \frac{16}{15} \text{ atm}. Kp=Kc(RT)Δn    1615=Kc(22,4273546)1=Kc44,8    Kc=161544,8=142K_p = K_c(RT)^{\Delta n} \implies \frac{16}{15} = K_c \cdot (\frac{22,4}{273} \cdot 546)^1 = K_c \cdot 44,8 \implies K_c = \frac{16}{15 \cdot 44,8} = \frac{1}{42}.
Hesaplamaların tutarlılığını ve KpKcK_p - K_c ilişkisini teyit etmek.

Anahtar Kavram

Kısmi basınçlar cinsinden denge sabiti (KpK_p) ile derişimler cinsinden denge sabiti (KcK_c) arasındaki ilişki Kp=Kc(RT)ΔnK_p = K_c(RT)^{\Delta n} formülüyle kurulur. Burada Δn\Delta n, gaz fazındaki ürünlerin katsayıları toplamından girenlerin katsayıları toplamının çıkarılmasıyla elde edilir.
Bu soruyu puanla