Examkin

Soru

Zorluk: OrtaKlasisizm ve Romantizm

I. Yazar: Sanatçı; geçici ve bireysel olanın değil, değişmez ve evrensel doğanın peşinde koşmalıdır. Akıl ve sağduyu, edebi yaratımın biricik rehberidir. Aşırı duyguların esiri olmak, eseri soyluluktan ve düzenli yapıdan uzaklaştırır. Tiyatroda üç birlik kuralına uymak, ahlaki bir olgunluk gereğidir.

II. Yazar: Aksine, insanı sadece akla indirgemek onun ruhundaki coşkun fırtınaları, hayalleri ve duyguları görmezden gelmektir. Sanatçı, kuralların zincirlerinden kurtulmalı; kendi iç dünyasını, hürriyeti ve doğayı tüm heybetiyle yansıtmalıdır. Hayat nasıl iyiyle kötünün, akla karanın çatışmasıysa edebi eser de bu tezatları barındırmalıdır.

Bu diyalogda dile getirilen edebi anlayışlar dikkate alındığında aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

  1. A
    I. yazarın savunduğu akıl ve sağduyu merkezli edebi anlayış, Türk edebiyatında Şinasi ve Ahmet Vefik Paşa gibi isimlerin eserlerinde etkisini göstermiştir.
  2. B
    II. yazarın hürriyet, coşku ve doğa temaları etrafında şekillendirdiği görüşler, Tanzimat Dönemi'nde Namık Kemal ve Abdülhak Hamit Tarhan'ın eserlerinde karşılık bulmuştur.
  3. I. yazarın tiyatroda ahlaki olgunluk için şart koştuğu 'üç birlik kuralı', II. yazarın temsil ettiği sanat anlayışının tiyatro eserlerinde de kesin bir zorunluluk olarak sürdürülmüştür.Cevap
  4. D
    I. yazarın değişmez ve evrensel insan doğasına odaklanma fikri, klasisizm akımının kuramsal temellerini atan Boileau’nun görüşleriyle paralellik taşır.
  5. E
    II. yazarın kuralların bağlayıcılığını reddedip hayatın tezatlarını sahneye taşıma düşüncesi, romantizmin bildirgesi kabul edilen Cromwell önsözündeki ilkelerle uyuşmaktadır.

Cevap

Birinci yazarın tiyatroda ahlaki olgunluk için şart koştuğu üç birlik kuralının, ikinci yazarın temsil ettiği sanat anlayışının tiyatro eserlerinde de kesin bir zorunluluk olarak sürdürüldüğünü savunan yargı söylenemez.
Diyalogda birinci yazar klasisizm akımını, ikinci yazar ise romantizm akımını savunmaktadır. Romantizm akımı, klasisizmin katı kurallarına, özellikle tiyatrodaki yer, zaman ve olay birliği olan 'üç birlik kuralı'na karşı çıkmıştır. Victor Hugo'nun Cromwell oyununun önsözünde belirttiği üzere, romantik tiyatroda (dram) bu kural terk edilmiş ve serbestlik getirilmiştir. Bu nedenle romantik tiyatroda üç birlik kuralının kesin bir zorunluluk olarak sürdürüldüğü iddiası yanlıştır ve söylenemez.

Adım Adım Çözüm

1
Diyalogdaki yazar görüşlerinden hareketle edebi akımları belirlemek.
Birinci yazarın klasisizmi (akıl, sağduyu, üç birlik kuralı, evrensel insan doğası), ikinci yazarın ise romantizmi (duygu, hayal, tezatlar, kurallara karşı çıkış) savunduğu tespit edilir.
Soruda bahsedilen anlayışların hangi edebi akımlara ait olduğunu saptamak, seçenekleri doğru değerlendirebilmek için gereklidir.
2
Akımların Batı ve Türk edebiyatındaki temsilcileri ile temel özelliklerini seçeneklerle karşılaştırmak.
Klasisizmin Türk edebiyatındaki temsilcilerinin Şinasi ve Ahmet Vefik Paşa, romantizmin ise Namık Kemal ve Abdülhak Hamit Tarhan olduğu; klasisizmin kuramcısının Boileau, romantizmin ise Victor Hugo (Cromwell önsözü) olduğu doğrulanır. Ancak romantik tiyatroda (dram) üç birlik kuralının sürdürülmediği, aksine yıkıldığı bilgisiyle yanlış olan yargı belirlenir.
Seçeneklerde verilen yazar, eser ve akım özelliklerinin doğruluğunu kontrol ederek yanlış olan ifadeyi bulmak.

Anahtar Kavram

Klasisizm ve Romantizm akımlarının temel felsefesi, tiyatro kuralları ve temsilcileri
Bu soruyu puanla

Konular

Klasisizm ve Romantizm

Bu konudan daha fazla soru