Soru

Zorluk: ZorKomünitede Süksesyon

Ekolojik süksesyon sürecinde gerçekleşen değişimleri araştıran bir biyolog, birbirinden farklı özelliklere sahip iki farklı sahayı gözlem altına almıştır:

* 1. Saha: Bir buzulun çekilmesi sonucu yeni ortaya çıkan, üzerinde toprak tabakası bulunmayan çıplak kayaç alanı.
* 2. Saha: Büyük bir orman yangını sonrası bitki örtüsünün tamamen yok olduğu ancak toprak yapısının mineralce zenginleşerek korunduğu alan.

Buna göre, bu iki sahada gerçekleşecek süksesyon olayları ile ilgili;

I. 1. sahada gerçekleşen süksesyonun başlangıcında liken ve yosun gibi öncü türlerin faaliyetiyle toprak oluşumu beklenirken, 2. sahada süreç genellikle otsu bitkilerle başlar.
II. 1. sahadaki süksesyonun klimaks komüniteye ulaşma hızı, toprak oluşumu süreci nedeniyle 2. sahadaki süksesyona göre daha yavaştır.
III. Her iki sahada da süksesyon süreci boyunca, ortamın değişen koşullarına bağlı olarak baskın türlerin yerini başka türlerin aldığı sıralı bir değişim gözlenir.
IV. 2. sahada mevcut tüm ağaçlar yok olduğu için bu olay "primer süksesyon" olarak tanımlanır ve süreç liken evresiyle başlar.

ifadelerinden hangileri doğrudur?

  1. A
    Yalnız I
  2. B
    I ve II
  3. C
    II ve III
  4. I, II ve IIICevap
  5. E
    II, III ve IV

Cevap

Verilen senaryoda 1. sahada primer, 2. sahada sekonder süksesyon gerçekleşmektedir; dolayısıyla öncü türler, hız ve sıralı değişim özellikleri bakımından I, II ve III. ifadeler doğrudur.
Doğru yanıt olan ifadeler şunları açıklar: Birinci ifade, primer süksesyonda toprağın oluşması için liken evresinin gerekliliğini, sekonderde ise hazır toprak nedeniyle sürecin otlarla başladığını doğru belirtir. İkinci ifade, toprak oluşumunun zaman almasından dolayı primer süksesyonun çok daha yavaş ilerlediğini saptar. Üçüncü ifade ise süksesyonun tanımı gereği her iki durumda da türlerin birbirini takip ederek değiştiğini (sıralı değişim) vurgular.

Adım Adım Çözüm

1
Süresiz ve topraksız alan ile toprak yapısı korunan alanı sınıflandır.
1. saha toprak içermediği için 'Primer Süksesyon', 2. saha toprak içerdiği için 'Sekonder Süksesyon' alanıdır.
Süksesyonun türünü belirleyen temel faktör, başlangıçta bir toprak tabakasının olup olmamasıdır.
2
Öncü türleri karşılaştır.
Primer süksesyonda kayaçları parçalayacak likenler öncüdür; sekonder süksesyonda ise toprak hazır olduğundan otsu formlar başlar.
Toprak oluşumu tamamlanmadan gelişmiş bitki formlarının primer süksesyon sahasına yerleşmesi mümkün değildir.
3
Zaman ve gelişim hızını analiz et.
Toprak oluşumu çok yavaş bir süreç olduğundan primer süksesyon (1. saha) daha uzun sürer.
Sekonder süksesyonda toprak ve tohum bankası hazır olduğu için ekosistem çok daha hızlı toparlanır.
4
Süksesyonun genel mantığını değerlendir.
Her iki olayda da klimaksa kadar türler birbirinin yerini alır (Sıralı değişim).
Süksesyonun kelime anlamı 'ardıllık'tır ve tür kompozisyonundaki değişimi ifade eder.

Anahtar Kavram

Komünitede primer ve sekonder süksesyonun temel farkları ve ortak özellikleri.
Bu soruyu puanla