Examkin

Soru

Zorluk: ZorFosil Yakıtlar ve Kömür Tipleri

Kömürleşme sürecindeki farklı aşamalarda bulunan üç farklı kömür örneğine (XX, YY ve ZZ) ait bazı özellikler aşağıdaki tabloda verilmiştir:

ÖzellikXX ÖrneğiYY ÖrneğiZZ Örneği
Karbon kütle yüzdesi%85−%90\%85 - \%90%50−%60\%50 - \%60%90−%95\%90 - \%95
Nem oranıDüşükÇok YüksekEser Miktarda
Isıl değer (Kalori)YüksekÇok DüşükEn Yüksek

Buna göre, bu kömür örnekleri ve kömürleşme süreçleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    YY örneği, jeolojik açıdan en genç olan ve bitki kalıntılarının kömürleşme sürecindeki ilk aşamasını temsil eden turbadır.
  2. B
    Kömürlerin jeolojik yaşları arasındaki ilişki Z>X>YZ > X > Y şeklindedir.
  3. C
    Eşit kütleleri tamamen yakıldığında çevreye en fazla kül ve duman bırakan örnek YY iken, en temiz yanan örnek ZZ'dir.
  4. D
    Kömürleşme derecesi arttıkça kömürün nem oranı azalırken, karbon yüzdesi ve ısıl değeri artar.
  5. Kömürlerin yapısındaki karbon atomları grafit allotropu yapısında olduğundan, karbon yüzdesi en yüksek olan ZZ örneği elektrik akımını en iyi ileten elektrik iletkenidir.Cevap

Cevap

Kömürlerin yapısındaki karbon atomlarının grafit yapısında olduğunu ve elektrik akımını ilettiğini iddia eden ifade yanlıştır.
Doğal kömür tipleri (turba, linyit, taş kömürü ve antrasit) kristal yapıda grafit allotropu içermezler. Amorf karbon yapısına sahip olduklarından elektrik akımını iletmezler. Bu yüzden kömürün grafit yapısında olduğunu ve elektrik akımını ilettiğini söyleyen seçenek yanlıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Tablodaki karbon yüzdesi, nem oranı ve ısıl değer verilerini inceleyerek kömür tiplerini belirleyin.
XX örneği taş kömürü, YY örneği turba ve ZZ örneği antrasittir.
Karbon yüzdesi arttıkça ısıl değer artar, nem oranı azalır. Buna göre sıralama Turba (YY) < Taş kömürü (XX) < Antrasit (ZZ) şeklindedir.
2
Belirlenen kömür tiplerinin jeolojik yaşlarını, kömürleşme derecelerini ve yanma özelliklerini karşılaştırın.
Jeolojik yaş ve kömürleşme derecesi: Z>X>YZ > X > Y şeklindedir. Yanma sonucu oluşan kül ve duman miktarı safsızlığı en fazla olan YY örneğinde en yüksektir.
Antrasit (ZZ) en yaşlı ve en olgun kömürdür; turba (YY) ise en genç ve en ham aşamadır.
3
Kömürlerin mikroskobik yapısını ve elektriksel iletkenliğini değerlendirin.
Kömürler amorf yapıda olup grafit allotropunun düzenli altıgen halka yapısına sahip değildir, bu nedenle elektrik iletkenliği göstermezler.
Doğal kömür tipleri kristal allotroplar gibi düzenli karbon ağlarına sahip olmayan amorf yapılardır.

Anahtar Kavram

Kömür Tipleri ve Kömürleşme Sürecindeki Fiziksel/Kimyasal Değişimler
Bu soruyu puanla

Konular

Fosil Yakıtlar ve Kömür Tipleri

Bu konudan daha fazla soru