Soru

Zorluk: OrtaEdebi Sanatlar (Söz Sanatları)

I. Can kafeste durmaz uçar
II. Dünya bir han, konan göçer

Bu dizelerde yer alan en belirgin edebî sanatlar aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla doğru verilmiştir?

  1. Kapalı istiare - TeşbihCevap
  2. B
    Açık istiare - Teşbih
  3. C
    Teşbih - Açık istiare
  4. D
    Mecazımürsel - Teşbih
  5. E
    Kapalı istiare - Teşhis

Cevap

Dizelerdeki edebi sanatlar sırasıyla kapalı istiare ve teşbihtir.
Dizeler analiz edildiğinde; birinci dizede yer alan 'can' kelimesi benzeyen konumundadır. Kendisine benzetilen 'kuş' kelimesi dizede doğrudan söylenmemiş, ancak kuşa ait olan 'uçmak' ve 'kafes' özellikleri belirtilerek kapalı istiare yapılmıştır. İkinci dizede ise 'dünya' (benzeyen) ile 'han' (benzetilen) temel ögeleri birlikte kullanılarak teşbih (teşbih-i beliğ) sanatı kurulmuştur. Bu nedenle doğru sıralama 'Kapalı istiare - Teşbih' şeklindedir.

Adım Adım Çözüm

Birinci dizenin anlamsal yapısını ve benzetme ilişkisini incelemek.
Dizede 'can' (benzeyen) unsurunun yer aldığı fakat benzetilen 'kuş' unsurunun verilmediği, bunun yerine kuşa ait olan 'uçmak' ve 'kafes' özelliklerinin kullanıldığı tespit edilmiştir. Sadece benzeyenle yapılan bu benzetmeye kapalı istiare denir.
Birinci dizedeki temel edebi sanatı belirlemek.
İkinci dizenin benzetme unsurlarını çözümlemek.
Dizede 'dünya' benzeyen, 'han' ise kendisine benzetilen olarak doğrudan kullanılmıştır. Benzetme edatı ve yönü kullanılmadan yapılan bu benzetme bir teşbih (teşbih-i beliğ) örneğidir.
İkinci dizedeki temel edebi sanatı belirlemek.
Elde edilen edebi sanatları sırasıyla birleştirerek doğru seçeneği belirlemek.
Sıralamanın 'Kapalı istiare - Teşbih' şeklinde olduğu görülmüştür.
Soruyu doğru sonuca ulaştırmak.

Anahtar Kavram

Edebi Sanatlar (Söz Sanatları)
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla