Edebiyat dersinde Cumhuriyet Dönemi Türk şiirindeki farklı eğilimleri karşılaştırmak amacıyla tahtaya şu iki şiir parçası yazılmıştır:
I. Şiir
*Elifbamın yapraklarında*
*Gemilerim, yelkenlilerim.*
*N harfine geldiğim zaman*
*Sulara dökülürler;*
*Ve ben ağlarım.*
II. Şiir
*Sesin nerde kaldı, her günkü sesin,*
*Unutulmuş güzel şarkılar gibi.*
*Temiz rüzgârlarla süzülen gemi,*
*Uzakta, yavaşça kaybolup gitsin.*
Bu şiirler biçim, dil ve üslup özellikleri bakımından değerlendirildiğinde aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
- AI. Şiir, dilin doğal mecrasına bırakılması ve şiirsel süslerin elenmesiyle Garip Akımı’nın (I. Yeni) sadelik ve yalınlık ilkelerini doğrudan örneklendirir.
- BII. Şiir, ahenk ögelerinden yararlanması ve benzetme gibi sanatlarla zenginleştirilmiş bir söyleyişi benimsemesi yönüyle Garip dışında yeniliği sürdüren şiir anlayışına uygundur.
- I. Şiir, İkinci Yeni topluluğunun imgeye ve soyut söyleyişe dayalı şiir dilini yansıtırken; II. Şiir, Toplumcu Gerçekçi anlayışın sınıfsal çatışmayı konu edinen diliyle yazılmıştır.Cevap
- DI. Şiirde geleneksel şiirin nazım birimi, ölçü ve uyak gibi sınırlayıcı kurallarına karşı çıkılarak serbest bir söyleyiş tarzı tercih edilmiştir.
- EII. Şiir, doğa unsurları üzerinden lirik ve estetik bir duyarlılık inşa ederek sanatsal işlevi ve imgesel yapıyı ön planda tutmuştur.
Cevap
Birinci şiirin İkinci Yeni'ye, ikinci şiirin ise Toplumcu Gerçekçi şiire ait oldu��unu savunan yargı yanlıştır.
Birinci şiir, Orhan Veli Kanık'ın 'Gemilerim' adlı şiiridir ve günlük konuşma diliyle, hiçbir imgeye kaçmadan, çocuksu bir duyarlılıkla yazılmıştır. Bu yönüyle Garip Akımı'nın (I. Yeni) özelliklerini taşımaktadır. Dolayısıyla bu şiirin İkinci Yeni'nin kapalı ve soyut dil anlayışını taşıdığı iddiası yanlıştır. İkinci şiir ise Fazıl Hüsnü Dağlarca'nın 'Havaya Çizilen Dünya' adlı kitabından alınmış olup Garip dışında yeniliği sürdüren şiir anlayışına bağlı kalarak estetik yapıyı, ahengi ve imgeyi korumuştur. Bu şiirin Toplumcu Gerçekçi anlayışın sınıfsal çatışmasını konu edindiği iddiası da tamamen gerçek dışıdır. Bu nedenle şiirlerin bu akımlarla eşleştirildiği yargı yanlıştır ve söylenemez.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Garip Akımı (I. Yeni) ile Garip Dışında Yeniliği Sürdüren Şiir Arasındaki Biçim ve İçerik Farkları
Tahmini Süre:1m 30s