Soru

Zorluk: OrtaTürkiye Selçukluları ve Beyliklerde Devlet Teşkilatı ve Toprak Düzeni

Türkiye Selçuklu Devleti'nde devlet işlerinin yürütüldüğü Büyük Divan'a (Divan-ı Saltanat) bağlı olarak çalışan alt divanların yöneticileri ile bu yöneticilerin yerine getirdiği temel görevler aşağıda kar��şık olarak verilmiştir.

Buna göre, sol sütundaki divan yöneticilerini sağ sütundaki görev tanımlarıyla doğru şekilde eşleştiriniz.

  • PervaneciArazi kayıtlarını tutarak ikta topraklarının dağıtımını yapmak ve ilgili beratları hazırlamak
  • MüstevfiDevletin genel mali işlerine bakmak, bütçeyi hazırlamak ve gelir-gider kayıtlarını tutmak
  • MüşrifAskerî ve adlî işler dışındaki mali ve idari kurumların işleyişini denetlemek ve teftiş etmek
  • Emir-i ArzOrdunun ihtiyaçlarını karşılamak, maaş ödemelerini organize etmek ve yoklamaları yapmak

Cevap

Pervaneci - Arazi kayıtlarının tutulması ve ikta dağıtımı; Müstevfi - Mali işler ve bütçe kayıtları; Müşrif - Mali ve idari teftiş; Emir-i Arz - Ordunun ihtiyaçları ve askeri yoklamalar
Pervaneci arazi işleri ve ikta tescilinden (üçüncü tanım), Müstevfi mali işlerden (dördüncü tanım), Müşrif teftiş işlerinden (birinci tanım), Emir-i Arz ise askeri işlerden (ikinci tanım) sorumludur. Yapılan eşleştirmeler Türkiye Selçuklu Devleti'nin merkez teşkilatı yapısındaki görev dağılımını tam olarak göstermektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Pervaneci görevlisinin görev alanını tespit etmek
Pervaneci, toprak dağıtımı ve arazi kayıtlarını yürüten Divan-ı Pervane'nin başkanıdır. Bu durum üçüncü tanım ile eşleşir.
Selçuklularda arazi dağ��tımı ve tescili Pervaneci tarafından gerçekleştirilir.
2
Müstevfi görevlisinin görev alanını tespit etmek
Müstevfi, devletin bütçe ve mali işlerini yöneten Divan-ı İstifa'nın yöneticisidir. Bu durum dördüncü tanım ile eşleşir.
Müstevfi kelimesi mali işlerden sorumlu kişiyi temsil eder.
3
Müşrif görevlisinin görev alanını tespit etmek
Müşrif, askeri ve hukuki alanlar dışındaki mali ve idari kurumları denetleyen Divan-ı İşraf'ın başkanıdır. Bu durum birinci tanım ile eşleşir.
Müşrif, devlet dairelerinin denetimini (teftişini) üstlenir.
4
Emir-i Arz görevlisinin görev alanını tespit etmek
Emir-i Arz, askeri işleri yürüten ve ordunun ihtiyaçlarını karşılayan Divan-ı Arz'ın başkanıdır. Bu durum ikinci tanım ile eşleşir.
Divan-ı Arz, ordu işlerinden sorumlu divandır.

Anahtar Kavram

Türkiye Selçuklularında Divan-ı Saltanat bünyesindeki alt divanların başkanları ve görevleri
Bu soruyu puanla