Soru

Zorluk: Çok zorİkinci Yeni Şiiri, 1960 Sonrası Toplumcu Şiir ve 1980 Sonrası Şiir

I. Metin
*her gün yeni bir şehir kuruluyor içimde*
*eski bir şarkının kırık dökük heceleriyle*
*geleneğin o dervişane sabrına sığınarak*
*dünya telaşından uzak bir gölge arıyorum kendime*

II. Metin
*bu kavga bizim kavgamızdır yoldaşlar*
*fabrikalardan, tarlalardan fışkıran bu öfke*
*yarıp geçecek karanlığı bir gün mutlaka*
*halkın sarsılmaz iradesiyle kurulacak gelecek*

Yukarıda verilen şiir parçalarının dil, üslup ve içerik özellikleri dikkate alındığında; bu şiirlerin temsil ettiği edebi eğilimler ve şairleriyle ilgili aşağıdaki yargılardan hangisi yanlıştır?

  1. A
    I. Metin, Türk şiirinde 1980 sonrasında görülen, ideolojik angajmanlardan kaçınarak geleneğe ve metafizik yönelimlere kapı aralayan anlayışla yazılmıştır; Haydar Ergülen veya Hüseyin Atlansoy gibi isimler bu çizgiye yakındır.
  2. B
    II. Metin, İkinci Yeni'nin soyut ve kapalı dünyasına bir tepki olarak gelişen, geniş kitleleri harekete geçirmeyi amaçlayan '1960 Sonrası Toplumcu Şiir' anlayışını yansıtmaktadır.
  3. C
    I. Metin'de bireyin modern kent yaşamındaki yalnızlığı ve içsel sorgulamaları sezdirilirken; II. Metin'de sloganvari, hitabet tonu yüksek ve kolektif bir bilinç uyandırmayı hedefleyen bir üslup benimsenmiştir.
  4. I. Metin'in temsil ettiği şiir anlayışında dil bilgisi kuralları tamamen dışlanmış, İkinci Yeni'de olduğu gibi anlamsızlığı savunan radikal dil sapmalarına ve deformasyonlara gidilerek biçimsel bir anarşi hedeflenmiştir.Cevap
  5. E
    II. Metin'in poetik anlayışını savunan şairler; dergi ve bildiriler etrafında örgütlenmiş, şiiri estetik bir haz unsuru olmaktan ziyade toplumsal dönüşümün ve sınıf mücadelesinin bir aracı olarak görmüşlerdir.

Cevap

Birinci metnin temsil ettiği 1980 sonrası şiir anlayışında, İkinci Yeni'de olduğu gibi dil bilgisi kurallarının tamamen dışlandığı, anlamsızlığı savunan radikal dil sapmalarına ve biçimsel anarşiye gidildiği yönündeki belirleme yanlıştır.
Doğru cevap, birinci metnin temsil ettiği şiir anlayışında dil bilgisi kurallarının tamamen dışlandığını, anlamsızlığı savunan radikal dil sapmalarına ve deformasyonlara gidilerek biçimsel bir anarşinin hedeflendiğini öne süren yargıdır. Çünkü 1980 sonrası Türk şiiri, İkinci Yeni'nin imge dünyasından geniş ölçüde yararlanmış olsa da dili tamamen tahrip eden, anlamsızlığı savunan radikal dil sapmalarına yönelmemiştir. Aksine, dili bozmadan çok anlamlılığı, imge zenginliğini ve geleneksel ögelerle modern söyleyişin sentezini hedeflemişlerdir.

Adım Adım Çözüm

1
Birinci metnin dil, üslup ve içerik özelliklerini incelemek.
Birinci metindeki 'dervişane sabır', 'gelenek', 'dünya telaşından uzak gölge' gibi kavramlar, şiirin 1980 sonrası şiir anlayışına ait olduğunu; bireysel yönelimler ve gelenekle kurulan barışık ilişkiyi gösterir.
Şiirin yazıldığı dönemin poetik zihniyetini doğru tespit etmek amacıyla bu inceleme yapılır.
2
İkinci metnin dil, üslup ve içerik özelliklerini incelemek.
İkinci metindeki 'kavga', 'yoldaşlar', 'fabrikalar', 'zincirlerini kıran halk' gibi ifadeler ve yüksek hitabet tonu, bu şiirin 1960 Sonrası Toplumcu Şiir anlayışını yansıttığını doğrular.
Metinlerin ait olduğu akımları netleştirerek seçenekleri eleyebilmek için bu adım gereklidir.
3
Dönemlerin dil ve biçim özelliklerini karşılaştırarak yanlış yargıyı saptamak.
1980 sonrası şiirde İkinci Yeni'nin imge zenginliğinden yararlanıldığı ancak İkinci Yeni'deki dil kurallarını hiçe sayan, anlamsızlığı savunan radikal biçimsel anarşiye gidilmediği, dilin kurallarına genel olarak sadık kalındığı belirlenir.
Birinci metnin temsil ettiği anlayışa dair dil kurallarının tamamen dışlandığını iddia eden yargının yanlış olduğunu ortaya koymak için bu analiz yapılır.

Anahtar Kavram

Cumhuriyet Dönemi Türk Şiirinde 1960 Sonrası Toplumcu Şiir ve 1980 Sonrası Şiirin Poetik, Yapısal ve İçeriksel Karşılaştırması
Bu soruyu puanla