Examkin

Soru

Zorluk: OrtaEdebi Sanatlar (Söz Sanatları)

Aşağıdaki sol sütunda verilen dizeleri, sağ sütunda yer alan ve bu dizelerde öne çıkan edebî sanatlarla doğru şekilde eşleştiriniz.

  • Beni candan usandırdı cefâdan yâr usanmaz mı / Felekler yandı âhımdan murâdım şem'i yanmaz mıİstifham
  • Yârânı buldum ammâ bî-vefâ gördüm cihânda / Ağlanacak hâlimize güler durur ahbâbımızTezat
  • Söndürün lambaları, uzansın karanlık / Bu gece tüm mahalle sessizliğe gömüldüMecazımürsel
  • Güzel şeyler düşünelim diye / Yemyeşil oluvermiş ağaçlarHüsnütalil

Cevap

Birinci dize İstifham sanatıyla, ikinci dize Tezat sanatıyla, üçüncü dize Mecazımürsel sanatıyla, dördüncü dize ise Hüsnütalil sanatıyla eşleşmektedir.
Dizeler sırasıyla incelendiğinde; 'usanmaz mı / yanmaz mı' soruları istifham, 'ağlanacak / güler' karşıtlığı tezat, 'mahalle' kelimesiyle insan kastedilmesi mecazımürsel, ağaçların yeşermesinin güzel düşüncelere bağlanması ise hüsnütalil sanatlarıyla örtüşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Birinci beyitteki soru eklerini ve soru bildiren ifadeleri incelemek.
Dizede geçen 'usanmaz mı' ve 'yanmaz mı' ifadelerinin soru sorma amacıyla (istifham) kullanıldığı tespit edilmiştir.
Dizelerdeki edebi sanatları belirlemede dil bilgisi ve anlamsal ipuçlarını değerlendirmek gerekir.
2
İkinci beyitteki karşıt anlamlı ya da karşıtlık bildiren kavramları bulmak.
'Ağlanacak' ve 'güler' kelimelerinin zıt durumları betimlemesiyle tezat sanatı saptanmıştır.
Anlamsal karşıtlıkların bir arada kullanılması tezat sanatının temel belirleyicisidir.
3
Üçüncü dizedeki 'mahalle' sözcüğünün kullanım amacını çözümlemek.
Mahalle kelimesinin yer-insan ilişkisiyle ad aktarması (mecazımürsel) yoluyla mahalle sakinlerini kastettiği belirlenmiştir.
Benzetme amacı gütmeden bir sözün başka bir söz yerine kullanılması ad aktarmasını gösterir.
4
Dördüncü dizedeki doğa olayının bağlanma nedenini irdelemek.
Ağaçların yeşermesinin biyolojik sebebi yerine 'güzel şeyler düşünmek' gibi şairane bir sebebe bağlandığı (hüsnütalil) görülmüştür.
Doğal olayları estetik ve dışsal bir nedene bağlama sanatı hüsnütalildir.

Anahtar Kavram

Edebi sanatların dizelerdeki anlamsal ve yapısal ipuçlarından yola çıkılarak tespit edilmesi.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Edebi Sanatlar (Söz Sanatları)

Bu konudan daha fazla soru