Bir metropolde belediye yönetimi, evsel atıkların geri dönüştürülmesini zorunlu kılan ve uymayanlara para cezası öngören bir yönetmelik (resmi norm) yürürlüğe koymuştur. Ancak ilk aylarda halkın bu kurallara uymadı��ı ve çevre kirliliğinin devam ettiği saptanmıştır. Sürecin devamında sivil toplum kuruluşları, 'gelecek nesillere yaşanabilir bir çevre bırakma sorumluluğu ve doğaya saygı' (toplumsal değerler) fikrini öne çıkaran kampanyalar düzenlemiş; kurallara uymayan haneler komşularınca ayıplanırken (gayriresmi negatif kontrol), uyanlar ise topluluk önünde takdir edilmiştir (gayriresmi pozitif kontrol). Bir süre sonra, cezai yaptırımlar fiilen uygulanmasa bile geri dönüşümün yaygınlaştığı ve yerleşik bir davranış haline geldiği gözlenmiştir.
Bu parçadan hareketle toplumsal değerler, normlar ve toplumsal kontrol ilişkisiyle ilgili aşağıdaki yargılardan hangisine ulaşılabilir?
- AGeri dönüşüm alışkanlığının yaygınlaşması, farklı toplumsal grupların karşılıklı etkileşimiyle gerçekleşen bir kültürleşme sürecinin kaçınılmaz sonucudur.
- BBireylerin çevre bilinciyle hareket etmesi, toplumdaki konumlarından bağımsız olarak üstlendikleri toplumsal rollerin gereklerini yerine getirmeleriyle ilgilidir.
- CÇevre duyarlılığının artması ve derneklerde aktif rol alınması, bireylerin yaşam tarzlarında meydana gelen dikey toplumsal hareketliliğin temel göstergesidir.
- Yazılı ve resmi normların toplumsal hayatta işlerlik kazanmas��, bu normların toplumsal değerlerle desteklenmesine ve gayriresmi kontrol mekanizmalarıyla içselleştirilmesine bağlıdır.Cevap
- EGeri dönüşüm gibi modern normların çekirdek aile yapısında, geleneksel geniş aile yapısına kıyasla daha hızlı benimsenmesi toplumsal değişimin yönünü belirler.