Soru

Zorluk: OrtaEdebi Sanatlar (Söz Sanatları)

Aşağıdaki sol sütunda verilen dizeleri, sağ sütunda yer alan en belirgin edebî sanatlarla eşleştiriniz.

  • Âb-gûndur günbed-i devvâr rengi bilmezem
    Yâ muhît olmuş gözümden akan ya��tır dönen
    Tecahülüarif
  • Hâk-i pâyine yetem der ömrlerdir muttasıl
    Başını taştan taşa vurup gezer âvâre su
    Hüsnütalil
  • Aşk derdiyle hoşem el çek ilâcımdan tabib
    Kılma derman kim helâkim zehri dermanındadır
    Tezat
  • Marmara’da her yelken uçar gibi hafifken
    Süzülür engine doğru sessiz ve derinden
    Mecazımürsel

Cevap

İlk dize tecahülüarif ile, ikinci dize hüsnütalil ile, üçüncü dize tezat ile ve dördüncü dize mecazımürsel ile eşleşmelidir.
Dizelerdeki edebi sanatlar çözümlendiğinde; bilinen bir durumun bilmezlikten gelindiği ilk dize tecahülüarif ile; doğa olayının güzel bir sebebe bağlandığı ikinci dize hüsnütalil ile; zıt durumların bir arada sunulduğu üçüncü dize tezat ile ve parça-bütün ilişkisiyle ad aktarması yapılan son dize mecazımürsel ile eşleşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Dizelerdeki anahtar kelimeleri ve anlam ilişkilerini çözümleme.
İlk dizedeki 'bilmezem' (bilmiyorum) ifadesi, ikinci dizedeki suyun akış nedeninin sevgiliye bağlanması, üçüncü dizedeki 'dert' ve 'derman' tezatlığı, dördüncü dizedeki 'yelken' ile gemi kastı tespit edilir.
Dizelerde yer alan edebi sanatları saptamak için kelime düzeyinde anlam ve bağlam analizi yapılması gerekir.
2
Dizelerde öne çıkan edebi sanatları sağ sütundaki terimlerle eşleştirme.
Belirlenen edebi sanatlar sırasıyla tecahülüarif, hüsnütalil, tezat ve mecazımürsel olarak sağ sütundaki ilgili kavramlarla eşleştirilir.
Sanat tanımları ile dizelerdeki dilsel özelliklerin örtüştürülmesi doğru eşleştirmeye ulaşmayı sağlar.

Anahtar Kavram

Edebi sanatların (söz sanatlarının) beyit ve dizelerde tespiti ve sınıflandırılması.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla