Soru

Zorluk: Çok zorServet-i Fünun Şiiri ve Temsilcileri

Aşağıda, Servet-i Fünun Dönemi Türk şiirine yön veren iki büyük şairin (Tevfik Fikret ve Cenap Şahabettin) eserlerinden alınmış şiir parçaları ile bu parçaların ait olduğu yapıtlara dair edebi ve tematik çözümlemeler verilmiştir. Sol sütunda yer alan şiir parçalarını, sağ sütundaki en uygun edebi çözümlemelerle doğru biçimde eşleştiriniz.

  • Sarmış ufuklarını senin yine bir inatçı duman,
    Bir ak-akşam ki, süzülüp ürperir her an;
    Bir tozlu ve heybetli karanlık ki, arkasından
    Her şey silinip gider, yalnız o kalır...
    Tevfik Fikret'in toplumsal eleştiriyi Parnasizm'in resimsel tasvirciliğiyle birleştirdiği, İstanbul'u karanlık ve yozlaşmış bir mekan olarak ele alan siyasi nitelikli şiiri.
  • Bir beyaz lerze, bir dumanlı uçuş;
    Eşini gaib eyleyen bir kuş gibi kar
    Dökülür lânelerden rüzgârın sesinde;
    Uçar, durur, düşer, erir...
    Cenap Şahabettin'in Sembolizm'in müzikalite ilkesine bağlı kalarak kış manzarasını ahenk ve ses taklitleriyle işlediği, tamamen estetik gayeli saf şiiri.
  • Yüklen şu alevden kanadı, uç o yüksek yücelere;
    Git, o mukaddes ışığı çal gel;
    İnsanlığı aydınlatacak bir meşale gibi
    Geleceği müjdeleyen o nurlu sabahı getir...
    Tevfik Fikret'in mitolojik bir kahraman üzerinden Batılılaşma, fen ve bilim inancını gençliğe aşılamayı amaçlayan hümanist ve didaktik şiiri.
  • Siyah bir gölge-i hayalî gibi
    Dinle bir savt-ı bî-kararı, uyut;
    Göklerden süzülen bir sâat-i semenfâm
    Ruhumu ürperten bir melâl fısıldar...
    Cenap Şahabettin'in tabiatın gece görünümlerini 'sâat-i semenfâm' gibi alışılmamış bağdaştırmalarla betimlediği, Servet-i Fünun'un bireysel melankolisini yansıtan ��iiri.

Cevap

İlk şiir parçası (Sis), Tevfik Fikret'in İstanbul'u parnasyen tasvirlerle eleştirdiği toplumsal şiirle; ikinci şiir parçası (Elhan-ı Şita), Cenap Şahabettin'in karın yağışını sembolist musikiyle işlediği doğa şiiriyle; üçüncü şiir parçası (Promete), Tevfik Fikret'in Batılılaşma idealini didaktik biçimde işlediği şiirle; dördüncü şiir parçası (Yakazat-ı Leyliyye) ise Cenap Şahabettin'in geceyi özgün imgelerle anlattığı bireysel şiirle eşleşmelidir.
Doğru eşleştirme; 'Sis' şiirinin Tevfik Fikret'in toplumsal eleştiriyi Parnasizm etkisiyle resmettiği şiirle, 'Elhan-ı Şita'nın Cenap Şahabettin'in kış mevsimini sembolist musikiyle işlediği şiirle, 'Promete'nin Tevfik Fikret'in mitolojik alegoriyle aydınlanmayı anlattığı şiirle ve 'Yakazat-ı Leyliyye'nin Cenap Şahabettin'in geceyi özgün imge ve bağdaştırmalarla anlattığı şiirle eşleşmesidir.

Adım Adım Çözüm

1
Şiir parçalarının dil, üslup ve tema özelliklerini inceleyerek ait oldukları eserleri tespit edin.
İlk dizelerin 'Sis' (Tevfik Fikret), ikincinin 'Elhan-ı Şita' (Cenap Şahabettin), üçüncünün 'Promete' (Tevfik Fikret) ve dördüncünün 'Yakazat-ı Leyliyye' (Cenap Şahabettin) olduğu belirlenir.
Doğru edebi eşleştirmenin yapılabilmesi için öncelikle metinlerin Servet-i Fünun şiirindeki karşılıklarının bulunması gerekir.
2
Tevfik Fikret'e ait olan 'Sis' ve 'Promete' şiirlerinin tematik yönlerini karşılaştırın.
'Sis' şiirinin toplumsal-siyasal eleştiri ve parnasyen tasvir taşıdığı; 'Promete'nin ise didaktik ve batıcı-hümanist bir çizgide olduğu netleşir.
Şairin bireysel ve toplumsal dönemlerine ait şiir anlayışlarının farkını ortaya koymak eşleştirmeyi doğrular.
3
Cenap Şahabettin'e ait olan 'Elhan-ı Şita' ve 'Yakazat-ı Leyliyye' şiirlerinin estetik ve imgesel özelliklerini analiz edin.
'Elhan-ı Şita'nın kış mevsimini sembolist musikiyle, 'Yakazat-ı Leyliyye'nin ise tabiatın gece durumunu 'sâat-i semenfâm' gibi alışılmamış bağdaştırmalarla yansıttığı tespit edilir.
Cenap Şahabettin'in şiirlerindeki estetik, müzikalite ve alışılmamış bağdaştırma özelliklerini ayırt etmek doğru eşleştirmeyi sağlar.
4
Belirlenen tüm metin ve özellik eşleştirmelerini bir araya getirerek nihai doğru eşleşmeyi kurun.
Bütün dizeler kendi sanatsal ve tematik çözümlemeleriyle hatasız şekilde eşleşir.
Metinlerin biçimsel ve tematik ipuçları, Servet-i Fünun şiirinin iki temel temsilcisinin edebiyat tarihindeki rolleriyle tam bir uyum gösterir.

Anahtar Kavram

Servet-i Fünun Şiirinde Tevfik Fikret ve Cenap Şahabettin'in Edebi Şahsiyetleri ile Eserlerinin Tematik ve Estetik Analizi
Tahmini Süre:3m 0s
Bu soruyu puanla