Soru

Zorluk: OrtaEdebi Sanatlar (Söz Sanatları)

Aşağıdaki sol sütunda verilen dizeleri, sağ sütunda yer alan edebi sanatlarla doğru şekilde eşleştiriniz.

  • Sen gittin yaslara büründü cihan / Soldu hemen bahçedeki bütün goncalarHüsnütalil
  • Bir hilal uğruna ya Rab, ne güneşler batıyor / Siperler içinde can veren yiğitler yatıyorAçık İstiare
  • Şeb-i yeldayı muvakkat sanma ey dil / Gün gelir aydınlanır elbet bu karanlık geceTezat
  • Sular mı yandı? Neden tunca benziyor mermer? / Bu bir lisan-ı hafidir ki ruha dolmaktaİstifham

Cevap

Eşleştirme şu şekildedir: I. dize - Hüsnütalil, II. dize - Açık İstiare, III. dize - Tezat, IV. dize - İstifham.
Dizelerde sırasıyla hüsnütalil, açık istiare, tezat ve istifham sanatlarının özellikleri tam olarak sergilenmiştir. Bu eşleştirme anlamsal ve yapısal analizlerle doğrulanmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Dizelerdeki anahtar kavramları ve dil ögelerini belirleme
Birinci dizede sevgilinin gitmesi ve doğanın yas tutması; ikinci dizede 'güneşler' ifadesi; üçüncü dizede gece-karanlık ve gün-aydınlık zıtlığı; dördüncü dizede ise soru anlamı taşıyan ifadeler saptanmıştır.
Söz sanatlarının bulunabilmesi için dizelerin anlamsal ve yapısal özelliklerinin analiz edilmesi gerekir.
2
Elde edilen verileri edebi sanatların tanımları ile eşleştirme
Doğal bir durumun başka nedene bağlanması hüsnütalil, tek ögeli benzetme açık istiare, karşıt kavramların birlikteliği tezat, soru sorma ise istifham ile eşleşmiştir.
Edebi sanatların kuralları doğrultusunda doğru eşleşmeyi tamamlamak.

Anahtar Kavram

Türk edebiyatındaki söz sanatlarının (edebi sanatlar) dizeler üzerindeki uygulamalarını saptama.
Bu soruyu puanla