Soru

Zorluk: OrtaBilgi Felsefesi (Epistemoloji)

Aşağıda sol sütunda felsefe tarihindeki önemli filozoflar, sağ sütunda ise bu filozofların bilgi felsefesindeki (epistemoloji) temel gör��şleri ve kavramları verilmiştir. Bu filozofları savundukları doğru görüşlerle eşleştiriniz.

  • PlatonGerçek bilginin (episteme) ancak akılla kavranabilen değişmez idealar dünyasına ait olduğunu ve bu bilginin ruhun geçmişte edindiği bilgileri hatırlamasıyla (anamnesis) ortaya çıktığını öne sürer.
  • John LockeZihni başlangıçta üzerine hiçbir şey yazılmamış boş bir levhaya (tabula rasa) benzeterek, doğuştan gelen bilgilerin olmadığını ve tüm fikirlerin deneyim yoluyla kazanıldığını savunur.
  • Immanuel KantBilginin deneyle başladığını ancak sadece deneyle açıklanamayacağını, deneyden gelen verilerin aklın doğuştan getirdiği formlar (kategoriler) aracılığıyla işlenerek bilgiye dönüştüğünü savunur.
  • René DescartesKesin ve apaçık bilgiye ulaşma yolunda her şeyden şüphe etmeyi bir yöntem (metodik şüphe) olarak kullanır ve şüphe eden zihinsel benliği felsefesinin sarsılmaz temeli yapar.

Cevap

Platon idealar ve hatırlama (anamnesis) ile; John Locke boş levha (tabula rasa) ve deneyim ile; Immanuel Kant deney ve akıl kategorilerinin sentezi (kritisizm) ile; René Descartes ise metodik şüphe yöntemi ile eşleşir.
Doğru eşleştirmede; Platon değişmez ideaların hatırlanması olan rasyonalist görüşle (anamnesis), John Locke zihni boş bir levhaya (tabula rasa) benzeten empirist yaklaşımla, Immanuel Kant deney ve akıl kategorilerini sentezleyen kritisizmle ve René Descartes metodik şüphe yöntemiyle eşleşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Platon'un bilgi felsefesindeki rasyonalist tutumunu ve idealar kuramını analiz etmek.
Platon'un bilgi kuramında gerçek bilgi (episteme) ideaların hatırlanmasıyla (anamnesis) elde edilir.
Platon'un görüşlerine uygun açıklamayı bulmak.
2
John Locke'un empirist yaklaşımını ve zihin modelini değerlendirmek.
Locke zihni boş bir levhaya (tabula rasa) benzetir ve bilginin kaynağını deneyim olarak görür.
Locke'un empirist savını doğru açıklama ile eşleştirmek.
3
Immanuel Kant'ın kritisizm akımındaki sentezci yaklaşımını incelemek.
Kant, bilginin deneyle başladığını fakat aklın doğuştan gelen kategorileriyle biçimlendiğini savunur.
Kritisizmin akıl-deney sentezini yansıtan doğru açıklamayı tespit etmek.
4
René Descartes'ın kesin bilgiye ulaşmak için kullandığı felsefi yöntemi incelemek.
Descartes kesin bilgi için her şeyden şüphe eder (metodik şüphe) ve düşünen benliği merkeze alır.
Descartes'ın rasyonalist metodik şüphe yöntemini doğru açıklama ile eşleştirmek.

Anahtar Kavram

Bilgi Felsefesinde Filozoflar ve Temel Yaklaşımları
Bu soruyu puanla