Soru

Zorluk: OrtaEdebi Sanatlar (Söz Sanatları)

Aşağıdaki sol sütunda verilen dizeleri, sağ sütunda yer alan ve bu dizelerde öne çıkan edebî sanatlarla doğru ��ekilde eşleştiriniz.

  • "Şakaklarıma kar mı yağdı ne var?
    Benim mi Allahım bu çizgili yüz?"
    Tecahülüarif
  • "Güzel kapınızdan geçip gitmek için
    Gökyüzü maviye boyanmış bugün."
    Hüsnütalil
  • "Karlı dağlar arasında bir sıcak rüzgâr eser
    Dondurur içimi bu alevli soğuklar."
    Tezat
  • "Bulutlar hüzünle gökyüzünü kapladı
    Güneş saklandı arkalarına, sessizce ağladı."
    Teşhis

Cevap

Şakaklarıma kar mı yağdı dizesi tecahülüarif ile; Güzel kapınızdan geçip gitmek dizesi hüsnütalil ile; Karlı dağlar arasında dizesi tezat ile; Bulutlar hüzünle dizesi teşhis sanatı ile eşleşmelidir.
Dizelerdeki edebi sanatlar sırasıyla tecahülüarif, hüsnütalil, tezat ve teşhis olarak doğru şekilde eşleştirilmiştir. Şairin yaşlılığını bilmezden gelmesi tecahülüarif; gökyüzünün mavisini sevgiliye bağlaması hüsnütalil; sıcak-soğuk kelimeleri tezat; güneşin ağlaması ise teşhis sanatını oluşturur.

Adım Adım Çözüm

1
Birinci dizelerdeki edebi sanatı belirleme.
"Şakaklarıma kar mı yağdı ne var?" dizesinde şair, yaşlandığı gerçeğini bildiği hâlde bilmezden gelmektedir. Bu durum tecahülüarif sanatı ile uyuşmaktadır.
Tecahülüarif, bilinen bir durumu edebi bir amaçla bilmezden gelerek anlatma sanatıdır.
2
İkinci dizelerdeki edebi sanatı belirleme.
"Gökyüzü maviye boyanmış bugün" ifadesindeki doğa olayı, sevgilinin kapısından geçiş amacına bağlanmıştır. Bu durum hüsnütalil sanatı ile uyuşmaktadır.
Hüsnütalil, bir olayı gerçek nedeninin dışında, güzel ve hayali bir nedene bağlama sanatıdır.
3
Üçüncü dizelerdeki edebi sanatı belirleme.
"Sıcak" ile "soğuk" ve "dondurur" ile "alevli" kelimeleri karşıt anlamlar taşımaktadır. Bu durum tezat sanatı ile uyuşmaktadır.
Tezat, birbirine karşıt olan duygu, düşünce ve kavramların bir arada kullanılmasıdır.
4
Dördüncü dizelerdeki edebi sanatı belirleme.
"Bulutlar hüzünle gökyüzünü kapladı" ve "güneş ağladı" ifadelerinde insan dışındaki varlıklara insan özellikleri verilmiştir. Bu durum teşhis sanatı ile uyuşmaktadır.
Teşhis (kişileştirme), insan dışındaki varlıklara insan niteliği kazandırma sanatıdır.

Anahtar Kavram

Edebi Sanatlar (Söz Sanatları)
Bu soruyu puanla