Türkiye'de Tarım Yöntemleri ve Tarım Ürünlerinin Dağılışı

6 soru

Soru 1Soru

Aşağıdaki tarım yöntemlerini, bu yöntemlerin temel özellikleri ve uygulanma amaçlarıyla eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

Nadas Yöntemi
Seracılık Yöntemi
Entansif (Modern) Tarım

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Nadas yöntemi, toprağın nem biriktirmesi için boş bırakılmasıyla; seracılık, kış ılıklığı olan yerlerde örtü altı üretimle; entansif tarım ise modern yöntemlerle yüksek verim alınmasıyla eşleşmelidir.
Nadas yöntemi kuraklıktan dolayı toprağı dinlendirmeyi amaçlar ve bu nedenle toprağın boş bırakılmasıyla eşleşir. Seracılık, kış sıcaklıklarının yüksek olduğu bölgelerde örtü altında üretim yapmayı ifade ettiği için örtü altı üretimle eşleşir. Entansif tarım ise gübreleme ve sulama gibi modern girdilerle yüksek verim almayı hedeflediği için yüksek verimli modern yöntemle eşleşir.

Adım Adım Çözüm

1
Nadas yönteminin tanımı ve amacını incelemek.
Nadasın kurak bölgelerde toprağın dinlendirilmesi yöntemi olduğu belirlenir.
Nadas yönteminin yağış yetersizliğinden dolayı yapıldığını bilmek doğru eşleştirmeyi buldurur.
2
Seracılık yönteminin uygulanma koşullarını incelemek.
Seracılığın kış ılıklığı olan kıyı kesimlerde örtü altında yapılan tarım olduğu belirlenir.
Seracılığın sıcaklık kontrolü gerektirdiğini bilmek doğru eşleştirmeyi sağlar.
3
Entansif tarım yönteminin özelliklerini incelemek.
Entansif tarımın yüksek yatırım ve modern girdilerle yüksek verim elde etme yöntemi olduğu belirlenir.
Entansif tarımın modern tarım uygulamalarını kapsadığını bilmek doğru eşleştirmeyi tamamlar.

Anahtar Kavram

Türkiye'de uygulanan tarım yöntemlerinin (nadas, seracılık, entansif tarım) özellikleri ve uygulanma koşulları
Tahmini Süre:1m 0s
Soru 2Soru

Türkiye'de tarım yöntemleri ve yetiştirilen ürünlerin dağılışı; iklim özellikleri, su kaynakları ve yer şekilleri gibi doğal faktörler ile sulama projeleri gibi beşeri faktörlerin etkileşimiyle belirlenir.

Aşağıdaki haritada farklı coğrafi özelliklere sahip beş alan numaraland��rılarak gösterilmiştir.

Buna göre, haritada numaralandırılan alanlarda uygulanan tarım yöntemleri ve ürün dağılışıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: III numaralı alanda sulama projelerinin (GAP) hayata geçirilmesi sayesinde nadas alanları belirgin ölçüde daralmış ve sulamaya bağlı olarak entansif tarım faaliyetleri gelişmiştir.

Cevap

III numaralı alanda sulama projelerinin (GAP) hayata geçirilmesi sayesinde nadas alanlarının daralması ve sulamaya bağlı olarak entansif tarım faaliyetlerinin gelişmesi ifadesi doğrudur.
Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde (III numaralı alan) GAP ile birlikte sulama kanalları yaygınlaşmış, bu da nadas ihtiyacını büyük oranda ortadan kaldırarak verimi ve ürün çeşitliliğini artıran entansif (modern) tarım yöntemlerine geçişi sağlamıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Haritada gösterilen alanların coğrafi özelliklerini ve tarımsal potansiyellerini belirleme.
I numaralı alan Doğu Karadeniz (nemli/engebeli), II numaralı alan İç Anadolu (kurak/düzlük), III numaralı alan Güneydoğu Anadolu (GAP bölgesi), IV numaralı alan Ege kıyıları (kış ılıklığı), V numaralı alan Kuzeydoğu Anadolu (yüksek/soğuk) olarak tespit edilir.
Bölgesel koşulların tarım üzerindeki etkisini doğru analiz etmek.
2
Tarım yöntemlerini (entansif, ekstansif, nadas) ve sulama projelerinin etkilerini değerlendirme.
Sulama projeleri (GAP gibi) kurak bölgelerde nadası azaltır ve modern (entansif) tarıma geçişi hızlandırır. III numaralı alandaki durum bu tanıma tam olarak uymaktadır.
Doğru seçeneği belirlemek için tarım yöntemleri ve beşeri projelerin etkileşimini kurmak.

Anahtar Kavram

Türkiye'de tarım yöntemleri, nadas alanları ve sulama projelerinin tarımsal faaliyetlere etkisi.
Soru 3Soru

Türkiye'de uygulanan tarım yöntemleri ile bu yöntemlerin coğrafi özellikleri ve sınırlandırıcı faktörlerini içeren açıklamaları doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

Nadas Yöntemi
Entansif (Modern) Tarım
Ekstansif (Geleneksel) Tarım
Seracılık (Örtü Altı Tarım)

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Eşleştirme şu şekildedir: Nadas Yöntemi - İç ve Güneydoğu Anadolu'da uygulanan nadas açıklaması; Entansif Tarım - birim alandan yüksek verim alan modern yöntem açıklaması; Ekstansif Tarım - doğal koşullara bağımlı geleneksel yöntem açıklaması; Seracılık - kış ılıklığı gerektiren örtü altı tarım açıklaması.
Nadas yöntemi kuraklıkla ve sulama yetersizliğiyle ilgilidir (GAP/KOP ile azalır). Entansif tarım modern yöntemlerle yüksek verim almayı amaçlar. Ekstansif tarım doğal koşullara bağımlı geleneksel tarımdır. Seracılık ise kış ılıklığı olan kıyı bölgelerinde örtü altında yapılan tarımdır. Bu eşleştirmeler coğrafi prensiplerle tam olarak örtüşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Nadas yönteminin temel sebebini ve Türkiye'deki dağılış alanlarını belirleme.
Nadasın kuraklıkla ilgili olduğu tespit edilerek İç ve Güneydoğu Anadolu'daki sulama yetersizliği açıklamasıyla eşleştirilir.
Nadasın iklimsel ve hidrolojik nedenlerini anlamak doğru eşleştirmeyi sağlar.
2
Entansif ve ekstansif tarım yöntemlerinin girdilerini ve verim özelliklerini karşılaştırma.
Entansif tarım modern ve yüksek verimli olan açıklama ile; ekstansif tarım ise iklime bağımlı ve geleneksel olan açıklama ile eşleştirilir.
İki yöntemin zıt özelliklerini ayırt etmek çeldiricilerden kaçınmayı sağlar.
3
Seracılık faaliyetinin Türkiye'deki coğrafi koşullarını analiz etme.
Seracılık kış sıcaklığı ve güneşlenme gereksinimi nedeniyle Akdeniz kıyı kuşağı açıklamasıyla eşleştirilir.
Tarım faaliyetlerinin fiziki coğrafya koşullarıyla ilişkisini kurmak eşleştirmeyi tamamlar.

Anahtar Kavram

Türkiye'de uygulanan tarım yöntemlerinin coğrafi koşulları ve verim özellikleri.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 4Soru

Türkiye'de tarımsal faaliyetlerin yürütüldüğü alanlarda birim alandan alınan verimi artırmayı hedefleyen modern (entansif) yöntemler ile doğal koşullara bağımlılığın yüksek olduğu geleneksel (ekstansif) yöntemler, coğrafi özelliklere bağlı olarak farklılık gösterir.

Buna göre, Türkiye'de uygulanan tarım yöntemleri ve bu yöntemleri sınırlandıran faktörlerle ilgili aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi yanlıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Ege Bölümü'nde yer alan graben ovalarındaki düzlükler tarımda makine kullanımını kolaylaştırdığı için bu alanlarda ekstansif tarım yöntemleri hâkim olmuş ve birim alandan elde edilen tarımsal verim İç Anadolu Bölgesi'ne göre daha düşük kalmıştır.

Cevap

Ege Bölümü'ndeki graben ovalarında tar��mda makine kullanımının kolay olması bu alanlarda ekstansif değil entansif (modern) tarım yöntemlerinin uygulanmasını sağlamış ve birim alandan alınan verimi yükseltmiştir.
Ege Bölümü graben ovalarında tarımda makineleşme, sulama ve gübre kullanımı oldukça gelişmiştir. Dolayısıyla bu ovalarda geleneksel (ekstansif) değil modern (entansif) tarım yöntemleri uygulanmaktadır ve tarımsal verim İç Anadolu'nun kurak alanlarına göre oldukça yüksektir.

Adım Adım Çözüm

1
Seçeneklerde sunulan coğrafi bölgelerin fiziki özellikleri ile tarım yöntemleri arasındaki ilişkiyi analiz etmek.
Güneydoğu Anadolu (GAP), Doğu Karadeniz (nemlilik), Konya Bölümü (KOP) ve Teke/Taşeli (karstik ve engebe) ile ilgili yargıların coğrafi prensiplerle tamamen uyuştuğu görülür.
Her bir ifadenin doğruluğunu coğrafi verilerle test etmek yanlış olan seçeneği bulmayı kolaylaştırır.
2
Ege Bölümü'nün graben ovalarındaki tarım özelliklerini incelemek ve İç Anadolu ile verimlilik karşılaştırmasını yapmak.
Ege Bölümü ovalarında iklimin elverişli olması, sulama olanakları ve alüvyal toprakların varlığı nedeniyle modern (entansif) tarım yürütüldüğü, verimin ise İç Anadolu'ya göre çok daha yüksek olduğu belirlenir.
Entansif tarım yönteminin uygulandığı verimli graben ovalarında ekstansif tarım yapıldığını iddia eden yargının hatalı olduğunu saptamak.

Anahtar Kavram

Türkiye'de uygulanan tarım yöntemleri, iklim ve yer şekillerinin tarımsal verim ve makineleşme üzerindeki etkileri.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 5Soru

Aşağıda Türkiye'deki bazı tarımsal yöreler/projeler ile bu alanlarda öne çıkan tarım yöntemleri ve ürün dağılış özellikleri verilmiştir. Bu yöreleri ilgili tarımsal özellikleriyle doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

Konya Ovası Projesi (KOP) Sahası
Doğu Karadeniz Kıyı Kuşağı
Çukurova Deltası
Ergene Havzası

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Konya Ovası Projesi (KOP) Sahası ile sulama sonucu nadasın azalması; Doğu Karadeniz ile düzenli yağış sayesinde nadasın olmaması ve çay/fındık tarımı; Çukurova Deltası ile entansif yöntemlerle yılda birden fazla ürün ve pamuk/soya üretimi; Ergene Havzası ile karasal alanda ayçiçeği/buğday ve nehir boylarında çeltik üretimi eşleşmektedir.
Eşleştirmede KOP Sahası'nda sulamanın artmasıyla nadasın azalıp şeker pancarı/mısır tarımının gelişmesi; Doğu Karadeniz kıyısında düzenli yağışla nadasın olmaması ve çay/fındık tarımı; Çukurova'da entansif tarımla yılda birden fazla ürün alınabilmesi; Ergene Havzası'nda ise karasal buğday/ayçiçeği tarımı ile akarsu boylarında çeltik üretimi yer alır.

Adım Adım Çözüm

1
Konya Ovası Projesi (KOP) sulama yatırımlarının tarımsal yöntemlere ve ürün çeşidine etkisini analiz etmek.
Sulama sayesinde nadas alanlarının azaldığı, şeker pancarı ve mısır gibi suya bağımlı ürünlerin üretiminin arttığı tespit edilir.
KOP, İç Anadolu'daki yarı kuraklığın getirdiği sınırlamaları aşarak sulu tarıma geçilmesini sağlamıştır.
2
Doğu Karadeniz Kıyı Kuşağı'nın iklim ve tarım yöntemi ilişkisini incelemek.
Yıl boyu nemli iklimden dolayı nadasa gerek kalmadığı, nem ve kış ılıklığı isteyen çay ve fındık tarımının baskın olduğu görülür.
Düzenli yağış rejimi nadas tarımını doğrudan engeller.
3
Çukurova Deltası'ndaki tarımsal verimlilik ve yöntem özelliklerini değerlendirmek.
Akdeniz iklimi ve alüvyal topraklar sayesinde entansif tarım yapıldığı ve pamuk, soya, narenciye gibi katma değerli ürünlerden yılda birden fazla hasat alındığı belirlenir.
Delta ovaları yüksek tarımsal potansiyel ve modern tarım yöntemlerinin (entansif) uygulanması için en elverişli alanlardır.
4
Ergene Havzası'ndaki iklimsel sınırlılıklar ile akarsu varlığının tarıma etkisini eşleştirmek.
Karasal iklimde nadasa da yer verilerek buğday ve ayçiçeği üretilirken, Meriç ve Ergene akarsuları çevresinde sulamayla çeltik yetiştirildiği saptanır.
Ergene'deki akarsu boyları çeltik (pirinç) üretimi için gerekli su kaynağını sağlar.

Anahtar Kavram

Türkiye'de tarım yöntemleri, iklim ve yer şekillerinin tarımsal faaliyetlere etkisi ile tarım ürünlerinin coğrafi dağılışı.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 6Soru

Türkiye'de nadas tarımı, özellikle yağış azlığı ve kuraklığın belirgin olduğu bölgelerde toprağın bir yıl ekilip ertesi yıl dinlendirilmesi şeklinde uygulanır. Güneydoğu Anadolu Projesi (GAP) ve Konya Ovası Projesi (KOP) gibi sulama projelerinin faaliyete geçtiği alanlarda nadasa ayrılan toprak miktarı hızla azalmaktadır.

Buna göre, tarımda sulama olanaklarının artırılmasıyla nadas alanlarının azalması, nadas uygulamasının temelinde aşağıdaki sorunlardan hangisinin yer aldığını gösterir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Nem ve su yetersizliği

Cevap

Nem ve su yetersizliği
Doğru cevap, nem ve su yetersizliği ifadesidir. Nadas tarımı, yağış azlığı nedeniyle toprağın kaybettiği nemi geri kazanması amacıyla bir yıl boş bırakılmasıdır. Sulama projeleri ile toprağa su sağlandığında bu nem açığı ortadan kalkar ve nadas ihtiyacı biter.

Adım Adım Çözüm

1
Nadas yönteminin tanımı ve yapılma amacı incelenir.
Nadasın, kurak ve yarı kurak bölgelerde toprağın nem oranını artırmak amacıyla uygulandığı belirlenir.
Nadas uygulamasının temel nedeninin nem (su) eksikliği olduğunu anlamak.
2
Sulama projelerinin (GAP, KOP) tarım üzerindeki etkisi analiz edilir.
Bu projeler sayesinde tarım alanlarına su ulaştırıldığı ve toprağın su ihtiyacının yapay olarak karşılandığı görülür.
Sulamanın nem yetersizliği sorununu nasıl ortadan kaldırdığını açıklamak.
3
Sulama olanaklarının artması ile nadas alanlarının azalması ilişkilendirilir.
Sulama sayesinde toprağın boş bırakılmasına (nadasa) gerek kalmadığı ve nem/su yetersizliğinin çözüldüğü sonucuna ulaşılır.
Doğru seçeneğe ulaşmak.

Anahtar Kavram

Nadas tarımı, kuraklık ve sulama ilişkisi
Tahmini Süre:45s
Türkiye'de Tarım Yöntemleri ve Tarım Ürünlerinin Dağılışı Alıştırma Soruları — YKS AYT (Alan Yeterlilik Testi) | Examkin