Examkin

Soru

Zorluk: OrtaÇok Alellilik ve Kan Grupları Kalıtımı

Bir anne ve babanın kan grubu fenotiplerini belirlemek amacıyla alınan kan örneklerine sırasıyla Anti-A, Anti-B ve Anti-D antikorları damlatılmış ve çökelme durumları aşağıdaki tabloda verilmiştir:

BireyAnti-AAnti-BAnti-D
AnneÇökelme varÇökelme yokÇökelme var
BabaÇökelme yokÇökelme varÇökelme var

Bu çiftin ilk çocuklarının alyuvar zarlarında A, B ve Rh antijenlerinin hiçbirinin bulunmadığı tespit edilmiştir.

Buna göre, bu çiftin doğacak ikinci çocuklarının kan plazmasında hem Anti-A hem de Anti-D antikorlarını bulundurma olasılığı aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    116\frac{1}{16}
  2. 18\frac{1}{8}Cevap
  3. C
    316\frac{3}{16}
  4. D
    38\frac{3}{8}
  5. E
    14\frac{1}{4}

Cevap

İkinci çocuğun kan plazmasında hem Anti-A hem de Anti-D antikorlarını bulundurma olasılığı 18\frac{1}{8}'dir.
Anne ve babanın kan grubu fenotipleri sırasıyla A Rh+ ve B Rh+ olarak belirlenir. İlk çocuklarının 0 Rh- (00 rr) olması, anne ve babanın genotiplerinin A0 Rr ve B0 Rr olduğunu gösterir. İkinci çocuğun kan plazmasında hem Anti-A hem de Anti-D antikorlarını bulundurması için çocuğun B veya 0 kan grubundan (olasılık 12\frac{1}{2}) ve Rh- (olasılık 14\frac{1}{4}) olması gerekir. Bu iki olasılığın çarpımı 18\frac{1}{8}'dir.

Adım Adım Çözüm

1
Anne ve babanın kan grubu fenotiplerini belirleme.
Anne A Rh+A\text{ }Rh^+, baba B Rh+B\text{ }Rh^+ fenotipindedir.
Antikor damlatıldığında çökelme olması ilgili antijenin varlığını gösterir. Anne kanında Anti-A ve Anti-D ile çökelme olduğundan A Rh+A\text{ }Rh^+; baba kanında Anti-B ve Anti-D ile çökelme olduğundan B Rh+B\text{ }Rh^+ fenotipindedir.
2
İlk çocuğun fenotipinden yola çıkarak anne ve babanın genotiplerini belirleme.
Annenin genotipi A0 RrA0\text{ }Rr, babanın genotipi B0 RrB0\text{ }Rr'dir.
İlk çocuğun alyuvarlarında A, B ve Rh antijenlerinin hiçbiri bulunmadığına göre çocuk 00 rr00\text{ }rr genotipindedir (0 Rh−0\text{ }Rh^-). Çocuğun bu çekinik genleri (00 ve rr) alabilmesi için anne ve babanın heterozigot olması gerekir.
3
İkinci çocuğun kan plazmasında hem Anti-A hem de Anti-D antikorlarını bulundurma olasılığını hesaplama.
Olasılık 18\frac{1}{8}'dir.
Kan plazmasında Anti-A antikorunun bulunması için bireyin B veya 0 kan grubundan olması gerekir. A0×B0A0 \times B0 çaprazlamasından B veya 0 kan grubunda olma olasılığı 12\frac{1}{2}'dir (B0B0 veya 0000). Plazmada Anti-D antikorunun bulunması için ise bireyin Rh−Rh^- (rrrr) olması gerekir. Rr×RrRr \times Rr çaprazlamasından rrrr olma olasılığı 14\frac{1}{4}'tür. İki bağımsız olayın birlikte gerçekleşme olasılığı 12×14=18\frac{1}{2} \times \frac{1}{4} = \frac{1}{8} olarak hesaplanır.

Anahtar Kavram

Çok alellilik, kan grupları kalıtımı ve çökelme reaksiyonları
Bu soruyu puanla

Konular

Çok Alellilik ve Kan Grupları Kalıtımı

Bu konudan daha fazla soru