Soru

Zorluk: ZorYakın ve Özdeş Anlamlı Cümleler

Aşağıdaki sol sütunda verilen cümleleri, sağ sütundaki anlamca en yakın eşleriyle eşleştiriniz.

  • Bir düşüncenin tarihsel süreçte ayakta kalması, onun mutlak doğruluğundan ziyade, değişen koşullara uyum sağlayabilecek esnek bir yapıya sahip olmasıyla ilgilidir.Fikirlerin kalıcılığı, taşıdıkları sarsılmaz gerçeklik değerinden çok, farklı dönemlerin ihtiyaçlarına göre kendilerini yenileyebilme becerilerine bağlıdır.
  • Bilimsel ilerleme, eski doğruların kesin bir şekilde terk edilmesiyle değil; onların, yeni veriler ışığında daha kapsamlı kuramların içinde eritilmesiyle gerçekleşir.Bilimde gelişim, geçmişteki bilgilerin yok sayılması yerine, yeni bulgular doğrultusunda geliştirilen daha geniş çerçeveli teorilerin bünyesine katılmasıyla sağlanır.
  • Edebiyatta özgünlük, yepyeni bir dünya yaratmakta değil; herkesin gördüğü tanıd��k dünyayı, kimsenin bakmadığı bir pencereden sunabilmektedir.Yazınsal yaratıcılık, bilinmeyen bir gerçekliği icat etmekle değil; bilinen yaşamı, alışılmışın dışındaki bir bakış açısıyla yeniden yorumlamakla mümkündür.
  • Geçmişin kültürel mirasını olduğu gibi korumaya çalışmak, onu müzelerin soğukluğuna hapsetmekten farksızdır; oysa miras, ancak bugünün yaşamıyla harmanlandığında canlı kalabilir.Tarihsel değerleri değişime kapatarak muhafaza etmek onları işlevsiz kılarken, bu değerlerin güncel hayatın bir parçası hâline getirilmesi onların sürekliliğini sağlar.

Cevap

Sol sütundaki cümlelerin sağ sütundaki en yakın anlamlı karşılıklarıyla doğru eşleşmesi sırasıyla şu şekildedir: Düşüncelerin kalıcılığını esnekliğe bağlayan cümle fikirlerin kalıcılığını yenilenebilme becerisine bağlayan cümle ile; bilimsel ilerlemeyi eski doğruları yeni kuramlar içinde eritmeye bağlayan cümle bilimde gelişimi geçmiş bilgilerin yeni teorilerin bünyesine katılmasına bağlayan cümle ile; edebiyatta özgünlüğü bilinen dünyayı kimsenin bakmadığı pencereden sunmaya bağlayan cümle yazınsal yaratıcılığı bilinen yaşamı alışılmadık bakış açısıyla yorumlamaya bağlayan cümle ile; son olarak kültürel mirası bugünün yaşamıyla harmanlama gerekliliğini savunan cümle tarihsel değerleri güncel hayatın parçası yapma gerekliliğiyle eşleşir.
Verilen cümle çiftleri, temel kavramlar (düşüncelerin esnekliği, bilimsel ilerlemenin kapsayıcılığı, edebiyatta bilineni farklı sunma ve kültürel mirası güncel kılma) yönünden birbirleriyle tamamen örtüşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Birinci cümledeki 'tarihsel süreçte ayakta kalma' ve 'esnek yapı' anahtar kelimelerini belirleme.
Tarihsel kalıcılığın değişime ayak uydurabilme (esneklik) ile ilişkili olduğunu saptama.
İlk cümleyi en doğru şekilde karşılayan yargıyı diğer sütunda bulabilmek için temel anlam eksenini kurmak.
2
İkinci cümledeki bilimsel ilerlemenin 'eski doğruları terk etmek' değil, 'yeni kuramlar içinde eritmek' olduğu ifadesini analiz etme.
Gelişimin geçmişi yok sayarak değil, onu daha geniş bir çerçeveye dahil ederek gerçekleştiğini belirleme.
Bilim felsefesi bağlamındaki bu yargının karşılığını aramak.
3
Üçüncü cümledeki edebiyatta 'özgünlük' kavramını 'tanıdık dünyayı kimsenin bakmadığı bir pencereden sunmak' ifadesiyle bağdaştırma.
Yaratıcılığın yeni bir şey uydurmak değil, bilineni farklı bir tarzda yorumlamak anlamına geldiğini görme.
Sanat ve edebiyat odaklı cümlenin anlamdaşını doğru tespit etmek.
4
Dördüncü cümledeki kültürel mirası aynen korumanın onu işlevsizleştireceği, 'bugünün yaşamıyla harmanlama' gerekliliği düşüncesini değerlendirme.
Mirasın güncel hayata entegre edilerek süreklilik kazanabileceğini anlama.
Son cümlenin de anlamca özdeşini bulup tüm eşleştirmeleri tamamlamak.

Anahtar Kavram

Yakın ve Özdeş Anlamlı Cümleler
Bu soruyu puanla