Soru

Zorluk: OrtaParagrafta Yardımcı Düşünceler

Aşağıdaki paragrafta liken birlikteliği ve bu organizmaların ekolojik işlevleri hakkında bilgi verilmiştir.

(I) Likenler, tek bir canlı türü olmayıp mantar lifleri ile mikroskobik alglerin ya da siyanobakterilerin bir araya gelerek oluşturduğu, ortak yaşama dayalı son derece sıra dışı birlikteliklerdir. (II) Kendi başlarına hayatta kalamayacakları çıplak kayalıklar, ağaç kabukları ve hatta kutup tundraları gibi en elverişsiz ortamlarda bile bu mutualist ilişki sayesinde varlıklarını sürdürebilirler. (III) Herhangi bir kök sistemine sahip olmadıklarından yaşam için ihtiyaç duydukları su ve besin maddelerini doğrudan atmosferden ve yağışlardan absorbe ederler. (IV) Bu doğrudan emilim mekanizması, onları havada biriken ağır metallere, kükürt dioksite ve diğer kirleticilere karşı son derece savunmasız ve duyarlı hale getirir. (V) Tam da bu sebeple, endüstriyel havzalarda liken türlerinin aniden yok olması ya da çeşitliliğinin azalması, çevre bilimciler tarafından hava kalitesinin bozulduğuna işaret eden güvenilir bir biyoindikatör olarak kabul edilir.

Buna göre, paragrafta numaralanmış cümleleri, bu cümlelerden çıkarılabilecek yardımcı düşüncelerle eşleştiriniz.

  • II. CümleLikenlerin, kurdukları iş birliği sayesinde tek başlarına barınamayacakları zorlu çevre koşullarında yaşama şansı bulduğuna
  • III. CümleLikenlerin gelişimleri için elzem olan unsurları topraktan değil, havadan ve yağmurlardan temin ettiğine
  • V. CümleLiken popülasyonundaki değişimlerin, çevre kirliliğini saptamada araştırmacılara doğal bir ölçüt sunduğuna

Cevap

II. cümle 'Likenlerin, kurdukları iş birliği sayesinde tek başlarına barınamayacakları zorlu çevre koşullar��nda yaşama şansı bulduğuna' yardımcı düşüncesiyle; III. cümle 'Likenlerin gelişimleri için elzem olan unsurları topraktan değil, havadan ve yağmurlardan temin etti��ine' yardımcı düşüncesiyle; V. cümle ise 'Liken popülasyonundaki değişimlerin, çevre kirliliğini saptamada araştırmacılara doğal bir ölçüt sunduğuna' yardımcı düşüncesiyle eşleşir.
Paragrafta yer alan cümlelerin her biri doğrudan bir yardımcı düşünceyi desteklemektedir. II. cümledeki 'mutualist ilişkiyle elverişsiz ortamlarda hayatta kalma' vurgusu ortaklığın zorlu koşullardaki rolüne; III. cümledeki 'kök sistemi olmadan doğrudan atmosferden absorbe etme' vurgusu besinlerin havadan alınmasına; V. cümledeki 'biyoindikatör olma' vurgusu ise çevre kirliliğini ölçmede doğal bir araç olmasına karşılık gelmektedir. Bu doğrultuda yapılan eşleştirme paragraftaki bilgi akışıyla birebir örtüşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Paragraftaki II. cümleyi analiz etmek ve taşıdığı yargıyı belirlemek.
C��mlede geçen 'kendi başlarına hayatta kalamayacakları... mutualist ilişki sayesinde varlıklarını sürdürebilirler' ifadesinden, likenlerin tek başlarına yaşayamayacakları zor koşullarda ortaklık sayesinde var olabildikleri sonucu elde edilir.
II. cümlenin hangi yardımcı düşünceyle ilişkili olduğunu saptamak.
2
Paragraftaki III. cümleyi analiz etmek ve taşıdığı yargıyı belirlemek.
Cümlede geçen 'kök sistemine sahip olmadıklarından... su ve besin maddelerini doğrudan atmosferden ve yağışlardan absorbe ederler' ifadesinden, besinlerin toprak yerine hava ve yağış gibi kaynaklardan alındığı sonucu elde edilir.
III. cümlenin hangi yardımcı düşünceyle örtüştüğünü bulmak.
3
Paragraftaki V. cümleyi analiz etmek ve taşıdığı yargıyı belirlemek.
Cümlede geçen 'liken türlerinin aniden yok olması ya da çeşitliliğinin azalması... hava kalitesinin bozulduğuna işaret eden güvenilir bir biyoindikatör olarak kabul edilir' ifadesinden, bu canlılardaki değişimin hava kirliliğinin tespitinde doğal bir ölçüt (belirteç) olduğu sonucu elde edilir.
V. cümlenin hangi yardımcı düşünceyi karşıladığını belirlemek.
4
Elde edilen sonuçları sağ sütundaki yardımcı düşüncelerle karşılaştırarak doğru eşleştirmeleri tamamlamak.
II. cümle 'Likenlerin, kurdukları iş birliği sayesinde...'; III. cümle 'Likenlerin gelişimleri için elzem olan...'; V. cümle ise 'Liken popülasyonundaki değişimlerin...' yargısıyla tam olarak eşleşir.
Soruda istenen doğru eşleştirme örüntüsünü kurmak.

Anahtar Kavram

Paragrafta yardımcı düşüncelerin belirlenmesi ve cümlelerin anlamca çözümlenmesi
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla