Examkin

Soru

Zorluk: ZorKısa Çizgi, Uzun Çizgi ve Eğik Çizginin İşlevleri

Noktalama işaretlerinin dil bilgisel işlevleri üzerine araştırma yapan bir dil bilimci, kısa çizgi (-) ile uzun çizginin (—) metin içerisindeki kullanım alanlarının sınırlarını belirlemek istemektedir.

Buna göre, araştırmacının incelediği aşağıdaki cümlelerin hangisinde bu iki noktalama işaretinden birinin kullanımıyla ilgili bir noktalama hatası yapılmıştır?

  1. A
    Tanzimat Dönemi sanatçıları, edebiyatımıza giren yeni türleri -özellikle de roman ve hikâyeyi- halkı eğitmede bir araç olarak görmüşlerdir.
  2. B
    Kültür Bakanlığının düzenlediği kültür şurasında, Türkçe-Arapça ortak kelimelerin fonetik yapıları üzerine kapsamlı bildiriler sunuldu.
  3. C
    Tiyatro metninde oyuncunun sahneye giriş anı betimlenmişti:
    — Bu saatte buraya neden geldiğini bana açıklamak zorundasın.
  4. Yazar, son makalesinde günümüz edebiyatının sorunlarını —ki bu sorunların başında nitelikli okur eksikliği gelir— cesur bir dille tartışmaya açıyor.Cevap
  5. E
    Türkçedeki yapım ekleri konusunu işlerken isimden fiil türeten -le- ekinin kelime türetme kapasitesi üzerinde durduk.

Cevap

Yazar, son makalesinde günümüz edebiyatının sorunlarını —ki bu sorunların başında nitelikli okur eksikliği gelir— cesur bir dille tartışmaya açıyor.
Ara cümleleri belirtmek amacıyla cümlenin başında ve sonunda uzun çizgi (—) kullanılması yanlıştır. Türk Dil Kurumu kurallarına göre bu işlev için yalnızca kısa çizgi (-) veya virgül (,) kullanılabilir. Uzun çizgi (—) ise sadece konuşma çizgisi olarak satır başında görev yapar.

Adım Adım Çözüm

1
Seçeneklerde geçen kısa çizgi (-) ve uzun çizgilerin (—) hangi amaçlarla kullanıldığını tek tek belirleyin.
Ara söz sınırlandırma, kelimeler arasında 've/ile' ilişkisi kurma, konuşma metnini başlatma ve dil bilgisinde ekin yapısını gösterme işlevlerinin kullanıldığı görülmektedir.
Her bir noktalama işaretinin cümleye kattığı dil bilgisel işlevi doğru tespit etmek.
2
Belirlenen işlevlerin Türk Dil Kurumu (TDK) tarafından yayımlanan güncel kurallara uygunluğunu denetleyin.
TDK kurallarına göre uzun çizgi (—) yalnızca satır başındaki konuşmaları göstermek amacıyla kullanılır, başka bir işlevi yoktur. Ara cümlelerin başında ve sonunda ise sadece kısa çizgi (-) veya virgül (,) kullanılabilir. Dolayısıyla ara cümleyi sınırlandırmak için uzun çizginin kullanıldığı cümle hatalıdır.
Hatalı kullanımı kurallarla temellendirerek doğru cevaba ulaşmak.

Anahtar Kavram

Kısa Çizgi ve Uzun Çizginin İşlevsel Farkları
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Kısa Çizgi, Uzun Çizgi ve Eğik Çizginin İşlevleri

Bu konudan daha fazla soru