Bir terzinin diktiği elbise, hem dışarıdan temin edilen kumaşa hem de bu kumaşı biçimlendirecek dikim kalıplarına bağlıdır. Kumaş (malzeme) olmaksızın sadece kalıplarla bir elbise ortaya konamaz; aynı şekilde, herhangi bir dikim kalıbı olmaksızın rastgele bir araya getirilen kumaş parçalarından da giyilebilir, bütünlüklü bir kıyafet elde edilemez.
Bu benzetmeden yola çıkılarak Immanuel Kant'ın kritisizm felsefesine dair aşağıdaki çıkarımlardan hangisi yapılabilir?
- AGerçek bilgiye ulaşmak için duyuların yanıltıcı dünyasından uzaklaşarak yalnızca aklın doğuştan getirdiği ilkelere güvenilmelidir.
- BZihin, doğuştan boş bir levha olduğu için bilginin tek belirleyicisi dış dünyadan edinilen duyusal izlenimlerdir.
- Bilgi, duyu organları aracılığıyla gelen ham verilerin, zihnin doğuştan getirdiği kategorilerle şekillendirilmesi sonucu oluşur.Cevap
- DZihinsel kalıplarımızın dış dünyadaki gerçekliği kavramaya gücü yetmediğinden, nesnel ve genelgeçer bir bilgiye ulaşmak imkânsızdır.
- EDış dünyadan gelen veriler zihinde hiçbir değişime uğramadan doğrudan doğru bilgi olarak yansıtılır.
Cevap
Bilgi, duyu organları aracılığıyla gelen ham verilerin, zihnin doğuştan getirdiği kategorilerle şekillendirilmesi sonucu oluşur.
Kritisizme göre bilgi, deneye dayalı verilerin akıl ilkeleriyle işlenmesiyle ortaya çıkar. Paragraftaki benzetmede kumaş duyusal verileri, kalıp ise aklın kategorilerini temsil etmektedir. İkisinin bir araya gelmesiyle elbiseye benzeyen bilgi inşa edilmiş olur.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Kritisizmde bilginin oluşumunda deney (aposteriori) ve aklın (apriori) sentezi.
Tahmini Süre:1m 30s