Soru

Zorluk: Çok zor"ki" Bağlacı ve Ekinin Yazımı

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "ki" bağlacı veya ekinin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

  1. A
    Görünen o ki genç kuşak ressamlar, geleneksel teknikleri modern bir bakış açısıyla harmanlayarak kendi özgün üsluplarını oluşturmayı başarmışlardır.
  2. B
    Büyük fikirlerin hayata geçirilmesi kolay değildir; halbuki toplumdaki bireylerin çoğunluğu bu tür yenilikçi adımlara ilk başta şüpheyle yaklaşır.
  3. C
    Yarınki toplantıda sunulacak olan raporu titizlikle hazırlamış ki yöneticilerin bu konudaki tüm tereddütlerini tek tek giderebilsin.
  4. Edebiyat eleştirmenleri, romancının son eserinde kurgusal derinliğe önem verdiğini belirtse de şairin ki gibi akıcı bir dil yakalayamadığını savunuyor.Cevap
  5. E
    Herkesin kendine göre bir hayat felsefesi vardır; öyle ki bu yola baş koyduysan karşına çıkacak engelleri illaki kabullenmen gerekir.

Cevap

Şairin ki yerine şairinki şeklinde bitişik yazılması gereken ilgi zamirinin ayrı yazıldığı cümle yanlışlık barındırmaktadır.
Şairin ki şeklinde ayrı yazılan ifadedeki '-ki', bir ismin (dilin, eserin) yerini tutan ilgi zamiridir. İlgi zamiri olan '-ki' ek durumundadır ve sözcüğe her zaman bitişik yazılmalıdır. Dolayısıyla doğru yazımı 'şairinki' şeklinde olmalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerdeki tüm 'ki' kullanımları ve işlevleri belirlenir.
Seçeneklerde 'görünen o ki', 'halbuki', 'toplumdaki', 'yarınki', 'hazırlamış ki', 'konudaki', 'şairin ki', 'öyle ki' ve 'illaki' kullanımları saptanmıştır.
Yazım kurallarına uygunluğu denetlemek için her bir 'ki'nin ek mi yoksa bağlaç mı olduğunu belirlemek gerekir.
2
Sıfat yapan eklerin ve ilgi zamirlerinin yazımı kontrol edilir.
'toplumdaki', 'yarınki' ve 'konudaki' sözcüklerindeki '-ki' sıfat yapan ektir ve bitişik yazılmıştır. 'şairin ki' ifadesinde ise '-ki' eki ilgi zamiridir, bir ismin yerini tutmaktadır ve bitişik yazılması gerekirken ayrı yazılmıştır.
Ek olan '-ki'ler (sıfat yapan ve ilgi zamiri olan) kendinden önceki sözcüğe bitişik yazılır.
3
Bağlaç olan 'ki'lerin yazımı kontrol edilir.
'görünen o ki', 'hazırlamış ki' ve 'öyle ki' kullanımları bağlaçtır ve ayrı yazılmıştır. Kalıplaşmış olan 'halbuki' ve 'illaki' sözcükleri ise bitişik yazılmıştır. Bu kullanımlar doğrudur.
Bağlaç olan 'ki'ler ayrı yazılır ancak bazı bağlaçlar kalıplaşarak bitişik yazılmaktadır.

Anahtar Kavram

Türkçede ek olan '-ki'ler (ilgi zamiri ve sıfat yapan ek) bitişik yazılırken, bağlaç olan 'ki' ayrı yazılır. Bazı bağlaçlar ise kalıplaşmış olarak bitişik yazılır.
Bu soruyu puanla