Soru

Zorluk: OrtaAd Aktarması (Mecazımürsel)

Aşağıdaki cümlede kalın harflerle belirtilen sözcükte bir ad aktarması (mecazımürsel) söz konusudur:

'Klasik Türk musikisinin bu eşsiz eserini icra eden orkestra şefinin sahneye çıkmasıyla tüm salon sessizliğe büründü.'

Bu cümledeki ad aktarması, 'salon' sözcüğünün benzetme amacı güdülmeden, orada bulunan insanları karşılayacak şekilde kullanılmasıyla oluşmuştur.

Buna göre, parçada boş bırakılan yere bu anlam ilişkisini ifade eden uygun kavramı yazınız.

Cevap:Bu cümledeki ad aktarmasında, 'salon' sözcüğü ile 'salondaki insanlar' kastedilmiş ve aralarında 【yer-insan】 anlam ilişkisi kurulmuştur.

Cevap

Bu cümledeki ad aktarmasında 'yer-insan' (veya 'iç-dış') anlam ilişkisi kurulmuştur.
Cümlede geçen 'salon' kelimesi fiziksel bir mekânı belirtmesine rağmen, o mekânın içindeki insanları karşılayacak şekilde kullanılmıştır. Bu kullanım benzetme amacı taşımadığından ad aktarmasıdır ve mekân-insan (yer-insan/iç-dış) ilişkisine dayanır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümledeki 'salon' sözcüğünün kullanımı ve bağlamı incelenir.
Sözcüğün gerçek anlamda fiziksel bir mekânı (salonu) değil, o mekânın içinde bulunan insanları (dinleyicileri) karşıladığı belirlenir.
Ad aktarmasının varlığını ve hangi kavramların yer değiştirdiğini saptamak amacıyla bu adım gerçekleştirilir.
2
Kelimeler arasında kurulan anlam ilişkisinin türü analiz edilir.
Mekân (yer/dış) söylenip içindeki insanlar (insan/iç) kastedildiği için bu aktarımın 'yer-insan' veya 'iç-dış' ilgisine dayandığı tespit edilir.
Mecazımürsel türleri arasındaki doğru ilişki türünü belirlemek için bu adım gereklidir.

Anahtar Kavram

Ad aktarması (mecazımürsel); bir sözcüğün, benzetme amacı güdülmeden, aralarındaki yer-insan, iç-dış, parça-bütün, sanatçı-eser gibi çeşitli anlam ilgileri nedeniyle başka bir sözcüğün yerine kullanılmasıdır.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla