Examkin

Soru

Zorluk: Çok zorBelirtisiz Nesne

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde belirtisiz nesne kullanılmıştır?

  1. A
    Gelişmiş laboratuvar ortamında yürütülen hassas deneyler sonucunda dün akşam yeni bir element keşfedildi.
  2. Çağdaş Türk edebiyatının usta kalemi, son yazısında genç şairlerin karşılaştığı zorlukları ele alan özgün bir makale yayımladı.Cevap
  3. C
    Uzun süren kuraklığın ardından nihayet dün gece yarısı köyün verimli topraklarına bereketli yağmurlar yağdı.
  4. D
    Kütüphanenin loş köşesinde saatlerce çalışan genç araştırmacının elinde tuttuğu şey, eski bir şiir defteriydi.
  5. E
    Yazarın büyük bir heyecanla kaleme aldığı son tarihi romanı, önümüzdeki ay okurlarla buluşacak.

Cevap

Çağdaş Türk edebiyatının usta kalemi, son yazısında genç şairlerin karşılaşt��ğı zorlukları ele alan özgün bir makale yayımladı.
Doğru seçenekteki cümlede 'yayımladı' yüklemi etken ve geçişli bir eylemdir. Cümlenin öznesi olan 'Çağdaş Türk edebiyatının usta kalemi' belirlendikten sonra sorulan 'Ne yayımladı?' sorusu bize belirtme eki almamış olan 'genç şairlerin karşılaştığı zorlukları ele alan özgün bir makale' sıfat-fiil grubunu verir. Bu grup belirtisiz nesnedir.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerin yüklemlerini bularak yüklemin türünü (isim/fiil) ve çatısını belirlemek.
Dört cümlede fiil yüklemi ('keşfedildi', 'yayımladı', 'yağdı', 'buluşacak'), bir cümlede ise isim yüklemi ('eski bir şiir defteriydi') tespit edilmiştir. İsim cümlesi elenir.
İsim cümlelerinde nesne bulunmayacağını bilerek doğrudan fiil cümlelerine odaklanmak.
2
Fiil cümlelerinde öncelikle özneyi (gerçek veya sözde özne) bulmak.
Deneyler sonucu keşfedilen 'yeni bir element' (sözde özne), yağan 'bereketli yağmurlar' (gerçek özne), buluşacak olan 'Yazarın büyük bir heyecanla kaleme aldığı son tarihi romanı' (gerçek özne) olarak bulunur.
Özne belirlenmeden doğrudan belirtisiz nesne aranırsa, yalın durumdaki özneler belirtisiz nesne ile karıştırılabilir.
3
Etken ve geçişli yüklemin bulunduğu cümlede özneyi belirledikten sonra yükleme 'ne?' sorusunu sormak.
'yayımladı' yüklemi etken ve geçişlidir. Yayımlayan kim sorusunun cevabı 'Çağdaş Türk edebiyatının usta kalemi' (özne) olarak bulunur. 'Ne yayımladı?' sorusuna verilen 'genç şairlerin karşılaştığı zorlukları ele alan özgün bir makale' cevabı belirtisiz nesnedir.
Belirtme durumu eki almamış bu sıfat-fiil grubunun belirtisiz nesne olduğunu doğrulamak.

Anahtar Kavram

Cümlenin Ögeleri - Belirtisiz Nesne ve Özne Ayrımı
Bu soruyu puanla

Konular

Belirtisiz Nesne

Bu konudan daha fazla soru