Examkin

Soru

Zorluk: Zorİşlevsel (Fonksiyonel) Yönetim ve Hizmet Bölgeleri

Bir planlama uzmanı, Türkiye'de kamu hizmetlerinin daha etkin sunulması amacıyla yeni kurulacak bir devlet kurumunun taşra teşkilatını 'işlevsel (fonksiyonel) yönetim ve hizmet bölgelerine' göre yapılandırmak istemektedir. Bu doğrultuda hazırlanan taslak raporda şu maddelere yer verilmiştir:

I. Kurulacak hizmet bölgelerinin sınırları belirlenirken yalnızca il ve ilçe gibi mevcut mülki idari sınırlar esas alınmalı, bu sınırların dışına kesinlikle çıkılmamalıdır.
II. Her bir hizmet bölgesinin merkezinde, çevre yerleşmelerle etkileşimi, ulaşım ağı ve hizmet kapasitesi güçlü olan bir odak merkez (nodal nokta) seçilmelidir.
III. Hizmet bölgelerinin etki alanları, bölgedeki sanayi faaliyetleri, tarım ürünleri veya iklim tipleri gibi homojen özellik gösteren şekilsel unsurların dağılışı ile birebir örtüşmelidir.
IV. Kurumun sunacağı hizmetin niteliğine göre (DSİ, Karayolları veya Orman Genel Müdürlüğü örneklerinde olduğu gibi) oluşturulacak bölgelerin sayısı ve coğrafi kapsama alanı değişiklik gösterebilir.

Buna göre, planlama uzmanının hazırladığı raporda yer alan maddelerden hangileri, coğrafyadaki 'işlevsel (fonksiyonel) yönetim ve hizmet bölgeleri' kavramının tanımı ve oluşturulma ilkeleriyle çelişmektedir?

  1. A
    Yalnız I
  2. B
    I ve II
  3. I ve IIICevap
  4. D
    II ve IV
  5. E
    III ve IV

Cevap

I ve III
Doğru yanıt, birinci ve üçüncü maddelerin işlevsel bölge ilkeleriyle çeliştiğini belirten seçenektir. Birinci madde çelişir çünkü işlevsel hizmet bölgeleri (örneğin karayolları bölge sınırları) mülki idari sınırlar olan il/ilçe sınırlarıyla her zaman çakışmak zorunda değildir. Üçüncü madde çelişir çünkü tarım, sanayi veya iklim gibi homojen unsurlara göre belirlenen bölgeler işlevsel değil, şekilsel (homojen) bölgelerdir.

Adım Adım Çözüm

1
Birinci maddeyi idari sınırlar ve hizmet bölgeleri ilişkisi açısından analiz etmek.
Birinci maddenin işlevsel yönetim ve hizmet bölgeleri ilkeleriyle çeliştiği belirlenir.
Devlet Su İşleri (DSİ) veya Karayolları Genel Müdürlüğü gibi hizmet kurumlarının bölgeleri belirlenirken il sınırları yerine akarsu havzaları, yol ağları gibi unsurlar esas alınır ve bu sınırlar mülki idari sınırları aşabilir.
2
İkinci maddeyi odak nokta (nodal) kavramı açısından incelemek.
İkinci maddenin doğru olduğu ve ilkelerle çelişmediği tespit edilir.
İşlevsel bölgeler doğası gereği bir merkez (odak) ve bu merkezin çevresiyle olan işlevsel, ekonomik veya idari bağları (akışları) üzerine kurulur.
3
Üçüncü maddeyi şekilsel (homojen) ve işlevsel bölge ayrımı çerçevesinde değerlendirmek.
Üçüncü maddenin işlevsel bölge ilkeleriyle çeliştiği belirlenir.
Sanayi, tarım veya iklim gibi homojen özelliklerin dağılışı şekilsel (homojen) bölgelerin sınırlandırılmasında kullanılır. İşlevsel bölgelerde ise homojenlik değil, etkileşim ve hizmet akışı temel alınır.
4
Dördüncü maddeyi kurumların bölgesel yapılanma esnekliği açısından değerlendirmek.
Dördüncü maddenin doğru olduğu ve ilkelerle çelişmediği tespit edilir.
Her kurumun sunduğu hizmetin coğrafi gereksinimleri farklıdır. Örneğin, Meteoroloji Genel Müdürlüğü ile Orman Genel Müdürlüğü'nün hizmet bölgesi sayıları ve sınırları aynı olmak zorunda değildir.

Anahtar Kavram

İşlevsel (Fonksiyonel) Yönetim ve Hizmet Bölgelerinin Yapısal Özellikleri
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

İşlevsel (Fonksiyonel) Yönetim ve Hizmet Bölgeleri