Examkin

Soru

Zorluk: ZorEkosistemde Canlıların Beslenme İlişkileri

Bir ekosistemde madde d��ngüsü ve beslenme ilişkilerinde görev alan XX, YY, ZZ ve TT canlılarının ekolojik işlevleri aşağıda belirtilmiştir:

* **XX canlısı:** Güneş ışığı yardımıyla inorganik maddelerden organik besin sentezlemektedir.
* **YY canlısı:** Ölü organik atıkları parçalayarak amonyak (NH3NH_3) açığa çıkarmaktadır.
* **ZZ canlısı:** Amonyağı oksitleyerek elde ettiği enerjiyle karbondioksit özümlemesi yapmaktadır.
* **TT canlısı:** Doğrudan XX canlısını tüketerek besin ihtiyacını karşılamaktadır.

Buna göre, bu canlıların hücresel özellikleri ve beslenme şekilleriyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    X canlısı tek hücreli prokaryotik bir organizma ise, organik besin sentezi sırasında görev yapan klorofil pigmentleri kloroplast organelinin tilakoit zarlarında konumlanır.
  2. B
    Y canlısı prokaryotik bir bakteri ise, organik atıkların hidrolizi için ürettiği enzimlerin hücre dışına salgılanmasında golgi aygıtı ve ekzositoz mekanizmasını kullanır.
  3. Z canlısı, karbondioksit özümlemesi yaparken ışık enerjisine doğrudan ihtiyaç duymayıp, amonyağın oksidasyonu ile elde ettiği kimyasal enerjiyi besin sentezinde kullanır.Cevap
  4. D
    Ekosistemdeki biyolojik birikim (toksik madde miktarı) yönü dikkate alındığında, bu canlılar arasında vücudunda biriken toksik madde oranı en yüksek olan canlı üretici konumundaki Z canlısıdır.
  5. E
    T canlısı, holozoik beslenen otçul bir hayvan olup, besin olarak tükettiği X canlısındaki organik moleküllerin yanı sıra su ve mineralleri de doğrudan hücresel solunumda yıkarak ATP elde eder.

Cevap

Z canlısının karbondioksit özümlemesi yaparken ışık enerjisine ihtiyaç duymadan, amonyağın oksidasyonu ile elde edilen kimyasal enerjiyi kullanması doğrudur.
Kemoototrof beslenen canlılar (Z canlısı gibi nitrifikasyon bakterileri), amonyağı oksitleyerek kimyasal enerji açığa çıkarır. Bu kimyasal enerjiyi kullanarak karbondioksit ve sudan organik besin üretirler. Bu reaksiyonlar için ışık enerjisi gerekmediğinden gece-gündüz kesintisiz gerçekleşebilir.

Adım Adım Çözüm

1
Canlıların beslenme şekillerini ekolojik işlevlerine göre belirleme.
X canlısı fotoototrof (güneş ışığı kullanan üretici), Y canlısı saprofit (organik atık ayrıştırıcısı), Z canlısı kemoototrof (inorganik madde oksidasyonu yapan üretici) ve T canlısı otçul tüketicidir (X ile beslenen).
Sorudaki öncüllerde verilen ekolojik roller canlıların beslenme tiplerini kesin olarak tanımlar.
2
X ve Y canlılarının hücresel yapı kısıtlamalarını prokaryot hücre modeline göre analiz etme.
Prokaryotlarda kloroplast ve golgi gibi zarlı organeller bulunmaz. Bu nedenle siyanobakteri olan X'te kloroplast, saprofit bakteri olan Y'de ise golgi veya ekzositoz ile enzim salgılanması görülemez.
Canlıların prokaryotik olduğu durumlarda zarlı organel içermediği bilgisini test etmek hücresel biyoloji kuralları gereğidir.
3
Z canlısının kemoototrof özelliklerini değerlendirme.
Kemoototroflar (örneğin amonyağı nitrite dönüştüren nitrifikasyon bakterileri) karbon özümlemesini (besin sentezi) ışık yerine kimyasal enerjiyle yapar.
Kemototrof organizmaların temel enerji elde etme ve besin sentezleme mekanizmasını doğru yorumlamak.
4
Ekosistemdeki madde akışı ve biyolojik birikim ilkelerini test etme.
Biyolojik birikim (toksik madde) üreticiyi takip eden besin zinciri boyunca yukarı doğru artar. Z bir üretici olduğundan birikimin en fazla onda olması beklenmez. T tüketicisinde X'ten fazla birikim olur.
Besin piramidinde yukarı çıkıldıkçe biyolojik birikimin arttığı kuralını uygulamak.
5
Hücresel solunumda kullanılan enerji kaynaklarını kontrol etme.
Su ve mineraller inorganik maddedir. Canlılar inorganik maddeleri solunumda enerji eldesi için kullanamaz.
Minerallerin enerji vermediği kuralını hatırlamak.

Anahtar Kavram

Ekosistemde ototrof, heterotrof ve hem ototrof hem heterotrof canlıların beslenme ilişkileri, madde döngülerindeki rolleri ve hücresel yapı kısıtlamaları (prokaryot/ökaryot farkları).
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Ekosistemde Canlıların Beslenme İlişkileri