Soru

Zorluk: OrtaSevr Antlaşması

Osmanlı Devleti'nin anayasası olan Kanun-ı Esasi'ye göre bir barış antlaşmasının yürürlüğe girebilmesi için Meclis-i Mebusan tarafından onaylanması gerekmekteydi. Ancak Sevr Antlaşması imzalandığı sırada meclis kapalı olduğundan antlaşma meclis onayından geçememiştir. Diğer taraftan, Ankara'daki TBMM ise Misak-ı Millî hedeflerine aykırı bulduğu bu antlaşmayı tamamen reddetmiş ve antlaşmayı imzalayanları vatan haini ilan etmiştir.

Bu bilgilere göre, Sevr Antlaşması'nın 'hukuken geçersiz olması' ile 'TBMM tarafından fiilen reddedilmesi' arasındaki temel fark aşağıdakilerden hangisinde doğru açıklanmıştır?

  1. A
    Hukuken geçersizlik TBMM'nin antlaşmayı onaylamamasından, TBMM'nin reddi ise padişahın antlaşmayı imzalamayı reddetmesinden kaynaklanmaktadır.
  2. Hukuken geçersizlik anayasal prosedürlerin tamamlanamamasından, TBMM'nin reddi ise antlaşmanın bağımsızlık ilkelerine aykırı bulunmasından kaynaklanmaktadır.Cevap
  3. C
    Hukuken geçersizlik TBMM'nin çıkardığı Hıyanet-i Vataniye Kanunu'na dayanırken, fiilen reddedilme Meclis-i Mebusan'ın antlaşmay�� resmi olarak iptal etmesinden kaynaklanmaktadır.
  4. D
    Hukuken geçersizlik antlaşmanın bir barış antlaşmas�� olmasından, TBMM'nin reddi ise düzenli ordunun Batı Cephesi'ndeki askeri başarılarının doğrudan bir sonucu olmasından kaynaklanmaktadır.
  5. E
    Hukuken geçersizlik Saltanat Şurası'nın antlaşmayı onaylamamasından, TBMM'nin reddi ise Kanun-ı Esasi'deki meclis onay şartının aranmamasından kaynaklanmaktadır.

Cevap

Hukuken geçersizlik anayasal prosedürlerin tamamlanamamasından, TBMM'nin reddi ise antlaşmanın bağımsızlık ilkelerine aykırı bulunmasından kaynaklanmaktadır.
Doğru yanıt, hukuken geçersizliğin anayasal prosedürlerin tamamlanamamasından (Meclis-i Mebusan'ın kapalı olması), TBMM'nin reddi ise antlaşmanın bağımsızlık ilkelerine aykırı bulunmasından kaynaklandığını belirten ifadedir. Çünkü antlaşmanın hukuki geçersizliği Kanun-ı Esasi'deki meclis onayı şartının gerçekleşmemesiyle ilgilidir; TBMM'nin karşı çıkışı ise Misak-ı Millî ve tam bağımsızlık anlayışının bir sonucudur.

Adım Adım Çözüm

1
Sevr Antlaşması'nın hukuki boyutunu incelemek
Kanun-ı Esasi'ye göre barış antlaşmalarının Meclis-i Mebusan onayından geçmesi gerektiği ancak meclis kapalı olduğu için bu şartın yerine getirilemediği, dolayısıyla antlaşmanın hukuken geçersiz olduğu görülür.
Antlaşmanın hukuki geçersizliğinin dayanağını belirlemek amacıyla yapılır.
2
TBMM'nin antlaşmaya yönelik tutumunu ve bunu yapma gerekçesini analiz etmek
TBMM'nin antlaşmayı ulusal bağımsızlığa ve Misak-ı Millî kararlarına aykırı bulduğu için fiilen ve kesin olarak reddettiği anlaşılır.
TBMM'nin reddetme gerekçesini hukuki geçersizlik nedeninden ayırt etmek için yapılır.
3
Hukuki geçersizlik ile fiili ret gerekçelerini karşılaştırıp doğru seçeneği belirlemek
Hukuken geçersizliğin anayasal bir kuralın yerine getirilememesinden (Mebusan Meclisi'nin kapalı olması), TBMM'nin reddinin ise bağımsızlık mücadelesinin temel ilkelerinden kaynaklandığı sonucuna ulaşılır.
Soruda istenen temel farkı ortaya koyan doğru seçeneğe ulaşmak amacıyla gerçekleştirilir.

Anahtar Kavram

Sevr Antlaşması'nın hukuki ve fiili durumu
Bu soruyu puanla