Sitoplazmasındaki çözünmüş sükroz yoğunluğu \%4 olan üç özdeş bitki hücresi, yoğunlukları … — YKS TYT (Temel Yeterlilik Testi)

Sitoplazmasındaki çözünmüş sükroz yoğunluğu $\%4$ olan üç özdeş bitki hücresi, yoğunlukları aşağıda verilen sükroz çözeltilerine ayrı ayrı bırakılarak denge durumuna ulaşana kadar bekletiliyor:

* Hücre 1: $\%1$ 'lik sükroz çözeltisi içeren ortam
* Hücre 2: $\%4$ 'lük sükroz çözeltisi içeren ortam
* Hücre 3: $\%10$ 'luk sükroz çözeltisi içeren ortam

Buna göre, dengeye ulaşmış hücrelerin son turgor basınçlarının en yüksek olandan en düşük olana doğru sıralanışını belirleyiniz.

1Hücre 1 ( $\%1$ 'lik sükroz çözeltisinde bekletilen)
2Hücre 2 ( $\%4$ 'lük sükroz çözeltisinde bekletilen)
3Hücre 3 ( $\%10$ 'luk sükroz çözeltisinde bekletilen)

Cevap

Hücrelerin denge durumundaki son turgor basınçlarının en yüksek olandan en düşük olana doğru sıralanışı Hücre 1, Hücre 2 ve Hücre 3 şeklindedir.

Hücrelerin bırakıldığı ortamların yoğunlukları ile hücre içi yoğunluk arasındaki ilişki suyun geçiş yönünü belirler. Hücre 1'in bırakıldığı ortam hipotonik olduğundan hücre su alarak şişer ve turgor basıncı en yüksek düzeye ulaşır. Hücre 2'nin bırakıldığı ortam izotonik olduğundan turgor basıncı değişmez. Hücre 3'ün bırakıldığı ortam hipertonik olduğundan hücre su kaybederek büzülür ve turgor basıncı en düşük düzeye geriler.

Adım Adım Çözüm

Hücrelerin bırakıldığı ortamların yoğunluklarını hücre içi yoğunlukla kıyaslayarak ortam tiplerini belirleyin.

Hücre içi sükroz yoğunluğu

\%4

olduğundan;

\%1

'lik ortam hipotonik,

\%4

'lük ortam izotonik ve

\%10

'luk ortam hipertonik olarak sınıflandırılır.

Pasif taşımada osmozun yönü ve hızı, hücre içi ile hücre dışı ortamlar arasındaki yoğunluk farkına bağlıdır.

Ortam tiplerine göre suyun net geçiş yönünü analiz edin.

Hipotonik ortamdaki Hücre 1 dışarıdan su alır. İzotonik ortamdaki Hücre 2'de net su geçişi olmaz. Hipertonik ortamdaki Hücre 3 dışarıya su verir.

Su molekülleri, osmoz kuralları gereği çözünmüş madde yoğunluğunun düşük olduğu (suyun çok olduğu) ortamdan, çözünmüş madde yoğunluğunun yüksek olduğu (suyun az olduğu) ortama doğru net geçiş yapar.

Su alışverişinin turgor basıncı üzerindeki etkisini değerlendirerek hücreleri sıralayın.

Su alan Hücre 1'in turgor basıncı artarak en yüksek olur. Su kaybetmeyen Hücre 2'nin turgor basıncı sabit kalır. Su kaybeden Hücre 3'ün turgor basıncı azalarak en düşük olur. Bu durumda sıralama Hücre 1, Hücre 2 ve Hücre 3 şeklinde gerçekleşir.

Turgor basıncı, hücre içindeki suyun hücre çeperine uyguladığı fiziki basınçtır; hücre su aldıkça turgor basıncı artar, su kaybettikçe azalır.

Anahtar Kavram

Pasif taşıma kapsamında osmoz olayı; hücrelerin hipotonik, izotonik ve hipertonik ortamlardaki su alışverişleri ve bu durumun hücrenin turgor ile osmotik basınçları üzerindeki etkileri.

Soru

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Konular

Bu konudan daha fazla soru