Soru

Zorluk: ZorKovalent Bağ ve Kovalent Bileşiklerin Lewis Yapıları

6C_{6}\text{C}, 8O_{8}\text{O} ve 17Cl_{17}\text{Cl} element atomlarının oluşturduğu karbonil klorür (COCl2\text{COCl}_2) molekülünde; 44 tane bağlayıcı elektron çifti ile 88 tane ortaklanmamış elektron çifti bulunduğu ve molekülün apolar yapıda olduğu iddiası doğru mudur?

Cevap: Cevap

Cevap

Karbonil klorür (COCl2\text{COCl}_2) molekülü apolar değil polar yapıda olduğu için verilen iddia yanlıştır.
Verilen iddia yanlıştır çünkü karbonil klorür molekülünün yapısındaki elektron yük dağılımı simetrik değildir ve molekül polar karakterdedir.

Adım Adım Çözüm

1
Elementlerin katman elektron dizilimlerini yazarak değerlik elektron sayılarını belirleyin.
6C_{6}\text{C}: 2, 4 (Değerlik elektron sayısı = 4)
8O_{8}\text{O}: 2, 6 (Değerlik elektron sayısı = 6)
17Cl_{17}\text{Cl}: 2, 8, 7 (Değerlik elektron sayısı = 7)
Lewis yapısını doğru çizebilmek için her bir atomun bağ yapımına katabileceği değerlik elektron sayılarını bulmamız gerekir.
2
Merkez atomu belirleyip toplam değerlik elektron sayısını ve Lewis yapısını oluşturun.
En çok bağ yapabilen karbon (C\text{C}) atomu merkez atomdur. Toplam değerlik elektron sayısı: 4+6+(2×7)=244 + 6 + (2 \times 7) = 24'tür. Karbon atomu, oksijen ile ikili bağ (C=OC=O) ve klor atomlarının her biriyle tekli bağ (CClC-Cl) yapar. Böylece karbon oktetini tamamlar. Oksijen atomunun üzerinde 22 çift, klor atomlarının her birinin üzerinde ise 33'er çift bağ yapmayan elektron bulunur. Toplam bağlayıcı elektron çifti sayısı 44 (8 elektron), ortaklanmamış elektron çifti sayısı ise 2+3+3=82 + 3 + 3 = 8 (16 elektron) olur.
Moleküldeki oktet/dublet kurallarını ve elektron ortaklaşmasını kontrol etmek için Lewis yapısının doğru kurgulanması gerekir.
3
Molekülün geometrisini ve bağların yönelimini inceleyerek molekül polarlığını belirleyin.
Moleküldeki tüm bağlar polar kovalenttir. Merkez atom olan karbonun çevresindeki atomlar aynı değildir (bir oksijen ve iki klor atomu bağlıdır). Oksijen ve klor atomlarının elektronegatiflikleri farklı olduğundan, moleküldeki dipol momentler birbirini yok etmez. Molekülde net bir kutup (dipol moment μ0\mu \neq 0) oluşur, bu yüzden molekül polardır.
Molekül içi bağların polarlığı ile molekülün geometrik simetrisinden kaynaklanan molekül polarlığını ayırt etmek gerekir.

Anahtar Kavram

Kovalent bileşiklerin Lewis yapıları, bağlayıcı ve ortaklanmamış elektron çiftlerinin hesabı ve molekül polarlığı
Bu soruyu puanla