Ürün Olarak Bilim

2 soru

Soru 1Soru

Hans Reichenbach’a göre bilim felsefesi, bilimsel bilginin psikolojik ve sosyolojik koşullarla şekillenen "keşif bağlamı" (context of discovery) ile ilgilenmez; onun asıl konusu, ortaya konmuş kuramların mantıksal yapısını ve deneyle ilişkisini ele alan "gerekçelendirme bağlamı"dır (context of justification). Filozofun görevi, bilimin tarihsel gelişim sürecindeki öznel etkinlikleri tasvir etmek değil, bilimin dilini mantıksal analize tabi tutarak doğrulanmış önermelerden oluşan rasyonel yapıyı ortaya koymaktır.

Buna göre, parçada savunulan görüş bilim felsefesindeki aşağıdaki yaklaşımlardan hangisinin temel iddialarıyla örtüşmektedir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Bilimi, mantıksal analizlerle çözümlenebilecek nihai bir sonuç ve dilsel önermeler yapısı olarak gören "ürün olarak bilim" yaklaşımı

Cevap

Bilimi, mantıksal analizlerle çözümlenebilecek nihai bir sonuç ve dilsel önermeler yapısı olarak gören "ürün olarak bilim" yaklaşımı
Parçada savunulan, bilim felsefesinin bilimin öznel/tarihsel süreçleriyle (keşif bağlamı) değil, ortaya konmuş önermelerin mantıksal analiziyle (gerekçelendirme bağlamı) ilgilenmesi gerektiği fikri, mantıksal pozitivistlerin 'ürün olarak bilim' yaklaşımının temel iddiasıdır. Bu yaklaşım bilimi tamamlanmış rasyonel bir dilsel yapı olarak görür.

Adım Adım Çözüm

1
Parçadaki temel kavramları ve felsefi ayrımı tespit etmek.
Parçada Reichenbach'ın 'keşif bağlamı' (psikolojik, sosyolojik ve tarihsel süreçler) ile 'gerekçelendirme bağlamı' (mantıksal yapı, dil analizi ve doğrulama) arasında yaptığı ayrım vurgulanmaktadır. Felsefenin yalnızca gerekçelendirme bağlamıyla ilgilenmesi gerektiği savunulmaktadır.
Yazarın bilim felsefesine biçtiği rolü ve yöntemi belirlemek, doğru akımı bulmak için ilk adımdır.
2
Tepsi edilen yöntemin hangi bilim yaklaşımına ait olduğunu belirlemek.
Bilimi tarihsel/toplumsal süreçlerden arındırıp yalnızca bitmiş önermelerin mantıksal yapısı ve doğrulanabilirliği üzerinden ele alan bu yaklaşım, mantıksal pozitivizmin temsil ettiği 'ürün olarak bilim' anlayışıdır.
Ürün olarak bilim yaklaşımı, bilimi bitmiş bir yapı ve mantıksal dil analizi konusu olarak tanımlar.

Anahtar Kavram

Ürün Olarak Bilim ve Gerekçelendirme Bağlamı
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 2Soru

Bilimi bir 'ürün' olarak ele alan yaklaşım (Neopozitivizm / Mantıkçı Pozitivizm), bilimi tamamlanmış bir önermeler sistemi olarak görür ve onun mantıksal yapısını analiz etmeye odaklanır.

Buna göre, aşağıda verilen 'ürün olarak bilim' yaklaşımına ait kavramları, bu yaklaşımdaki tanımlarıyla doğru bir şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

Doğrulanabilirlik İlkesi
Gerekçelendirme Bağlamı
Mantıksal Analiz
Önermeler Sistemi

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Doğrulanabilirlik İlkesi olgusal sınanabilirlik tanımıyla, Gerekçelendirme Bağlamı iddiaların mantıksal geçerlilik boyutuyla, Mantıksal Analiz sembolik mantık çözümlemesiyle, Önermeler Sistemi ise bilimin tamamlanmış yapılar bütünü olarak görülmesiyle eşleşir.
Mantıkçı pozitivizmin bilim görüşünde; doğrulanabilirlik olgusal denetlenebilirliği, gerekçelendirme bağlamı mantıksal geçerliliği, mantıksal analiz dilsel çözümlemeyi, önermeler sistemi ise bilimin bitmiş ürün olma niteliğini ifade eder. Bu eşleştirmeler kavramların felsefi tanımlarıyla tam uyumludur.

Adım Adım Çözüm

1
Doğrulanabilirlik İlkesi kavramını incelemek.
Olgusal dünyada sınanabilirlik ile ilgili olan tanım belirlendi.
Neopozitivistlerin anlamlılık ölçütü olan doğrulanabilirlik olgulara dayanır.
2
Gerekçelendirme Bağlamı kavramını incelemek.
Mantıksal yapıyı ve kanıtlamayı ele alan tanım belirlendi.
Reichenbach'ın felsefenin konusu yaptığı gerekçelendirme mantıksal doğrulama alanıdır.
3
Mantıksal Analiz kavramını incelemek.
Sembolik mantık kullanılarak yapılan dil çözümlemesi tanımı belirlendi.
Bilimin dilinin metafizikten arındırılması mantıksal analizle mümkündür.
4
Önermeler Sistemi kavramını incelemek.
Bilimi tamamlanmış bir yapı olarak gören tanım belirlendi.
Ürün olarak bilim yaklaşımı, bilimi süreci dışarıda bırakarak tamamlanmış bir sistem olarak ele alır.

Anahtar Kavram

Ürün Olarak Bilim Yaklaşımının Temel Kavramları
Ürün Olarak Bilim Alıştırma Soruları — YKS TYT (Temel Yeterlilik Testi) | Examkin