Element Sınıfları ve Özellikleri

4 soru

Aşağıda verilen element sınıflarını karşılarında karışık olarak verilen ��zellikleriyle doğru bir şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Metaller alaşım oluşturma özelliğiyle, ametaller kendi aralarında kovalent bağlı bileşik yapma özelliğiyle, soy gazlar ise tek atomlu gaz hâlinde bulunup bağ yapmama özelliğiyle eşleşir.

Metallerin kendi aralarında sadece alaşım yapması, ametallerin oda sıcaklığında farklı fiziksel hâllerde bulunup kovalent bağ kurabilmesi ve soy gazların kararlı yapıları nedeniyle tek atomlu gaz şeklinde olup bağ yapmaması element sınıflarının en temel ayırt edici özellikleridir.

Adım Adım Çözüm

Metaller grubunun kimyasal ve fiziksel davranışlarını analiz etmek.

Metallerin kendi aralarında bileşik yapamadığı, sadece alaşım oluşturduğu belirlenir.

Metaller sadece elektron vermeye yatkındır, elektron ortaklaşması veya metaller arası elektron alışverişi gerçekleşmediğinden bileşik oluşturamazlar.

Ametaller grubunun fiziksel hâllerini ve bağ türlerini incelemek.

Ametallerin oda sıcaklığında katı, sıvı ve gaz hâllerinde bulunabildiği ve kendi aralarında kovalent bağ yaptığı belirlenir.

Ametallerin elektron ilgileri yüksek olduğundan, kendi aralarında elektronlarını ortaklaşa kullanarak kovalent bağlar oluştururlar.

Soy gazların kararlılık ve fiziksel durumlarını incelemek.

Soy gazların oda koşullarında tek atomlu gaz hâlinde bulunduğu ve bağ yapmadığı belirlenir.

En dış katmanlarındaki elektron dizilimleri tam dolu (kararlı) olduğu için kimyasal bağ oluşturma eğilimleri yoktur.

Anahtar Kavram

Element sınıflarının (metaller, ametaller, soy gazlar) temel fiziksel durumları ve kimyasal bağ yapma eğilimleri

Soru 2Soru →

İlk $20$ element içerisinde yer alan $X$ , $Y$ ve $Z$ elementleri ile ilgili aşağıdaki bilgiler verilmiştir:

* $X$ ve $Y$ elementleri aynı periyotta olup aralarında kovalent bağlı $XY_3$ molekülünü oluştururlar. Bu molekülde kısmi negatif ( $\delta^-$ ) yük $Y$ atomu üzerindedir.
* $Z$ elementi, $X$ ile aynı grupta yer alan ve oda koşullarında ısıyı ve elektriği iyi ileten katı hâldeki bir metaldir.
* $Y$ elementinin katman elektron dizilimindeki son katmanında $7$ elektron bulunur.

Buna göre, bu elementler ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

X

elementi yarı metal,

Y

elementi ise ametal sınıfındadır.

Y

Z

elementleri arasında oluşan kararlı bileşik iyonik yapılı olup form��lü

ZY_3

şeklindedir.

X

Z

elementlerinin son katmanlarındaki elektron sayıları eşit olmasına rağmen kimyasal özellikleri benzer değildir.

X

elementinin sembolü B,

Z

elementinin sembolü ise Al'dir.

X

elementinin sembolü P olup, oda koşullarında ısı ve elektriği metaller kadar iyi iletir.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $X$ elementinin sembolü P olup, oda koşullarında ısı ve elektriği metaller kadar iyi iletir.

Cevap

X elementinin sembolünün P olduğunu ve oda koşullarında ısı ve elektriği metaller kadar iyi ilettiğini belirten ifade yanlıştır.

Bor elementinin sembolü B olup yarı metal sınıfındadır ve elektrik iletkenliği metallerden daha azdır. Bu elementin sembolünün P olduğunu ve elektrik iletkenliğinin metaller kadar iyi olduğunu öne süren ifade yanlıştır.

Adım Adım Çözüm

Y elementinin son katmanındaki elektron sayısından yola çıkarak grubunu belirlemek.

Y elementinin son katmanında

7

elektron bulunduğundan 7A grubunda (halojen) yer aldığı belirlenir. İlk

20

elementte 7A grubundaki adaylar Flor (

F

) ve Klor (

Cl

)'dur.

Elementlerin son katmanındaki elektron sayısı grup numarasını verir.

X ve Y elementlerinin oluşturduğu XY3 molekülünün bağ türü ve yük dağılımını analiz etmek.

XY3 kovalent yapılı olduğundan X bir ametal veya yarı metaldir. Y'nin 7A'da (tek bağ yapan) olduğu düşünüldüğünde, X elementinin 3A veya 5A grubunda olması gerekir. Kısmi negatif yükün Y üzerinde olması, Y'nin elektronegatifliğinin X'ten yüksek olduğunu gösterir (Flor en elektronegatif elementtir).

Kovalent bağlarda daha elektronegatif olan atom kısmi negatif yükle yüklenir.

Z elementinin özelliklerini ve X ile olan ilişkisini değerlendirmek.

Z elementi, X ile aynı gruptadır ve iyi iletken bir katı metaldir. İlk

20

elementte 5A grubunda metal bulunmaz (N ve P ametaldir). Bu durumda X'in grubu 3A olmalıdır. 3A grubunda yer alan elementlerden Bor (

B

) yarı metal (

X

), Alüminyum (

Al

) ise metaldir (

Z

). Böylece X = B, Y = F, Z = Al olarak kesinleşir.

Grup özelliklerinden ve element sınıflarından yararlanılarak elementlerin kimlikleri belirlenir.

Seçenekleri analiz ederek yanlış olan ifadeyi bulmak.

Bor elementinin sembolü B'dir. P sembolü ise fosfor elementine aittir. Ayrıca yarı metallerin elektrik iletkenliği metallerden daha düşüktür. Dolayısıyla bu özellikleri yanlış belirten ifade aranan cevaptır.

Elementlerin sembolleri ve fiziksel/kimyasal özellikleri karşılaştırılarak doğru seçenek tespit edilir.

Anahtar Kavram

Element sınıflarının (metal, ametal, yarı metal) özellikleri, periyodik sistemdeki yerleri ve sembolleri

Soru 3Soru →

Aynı periyotta yer alan ve katman sayıları $1$ 'den büyük olan baş grup elementleri $X$ , $Y$ ve $Z$ ile ilgili şu bilgiler bilinmektedir:

* $X$ elementinin son katmanında $1$ elektron bulunur.
* $Y$ elementinin son katmanında $4$ elektron bulunur.
* $Z$ elementinin son katmanında $7$ elektron bulunur.

Buna göre, bu elementler ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi kesinlikle doğrudur?

Y

elementinin sınıfı ametaldir.

Z

elementinin sınıfı yarı metaldir.

X

elementinin sınıfı metaldir.

X

Z

elementleri kendi aralarında kovalent bağlı bileşik oluşturur.

Y

elementi oda koşullarında elektrik akımını iletmez.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $X$ elementinin sınıfı metaldir.

Cevap

Katman sayıları aynı ve

1

'den büyük olan baş grup elementlerinden son katmanında

1

elektron bulunduran element kesinlikle metal sınıfındadır.

Katman sayıları aynı ve

1

'den büyük olan baş grup elementlerinin periyodu en az

2

olmalıdır. Son katmanında

1

elektron bulunduran

X

elementi

1\text{A}

grubunda yer alır.

2

. periyot

1\text{A}

grubundaki lityum (

\text{Li}

) ve

3

. periyot

1\text{A}

grubundaki sodyum (

\text{Na}

) alkali metal sınıfındadır. Dolayısıyla

X

elementinin sınıfı kesinlikle metaldir.

Adım Adım Çözüm

Katman sayıları ve periyot ilişkisini belirleme.

Elementlerin katman sayıları aynı ve

1

'den büyük olduğuna göre, bu elementler

2

. veya daha üst bir periyotta (

2

. veya

3

. periyot gibi) yer almaktadır.

1

. periyotta sadece

1\text{A}

(H) ve

8\text{A}

(He) grupları bulunduğu için,

4\text{A}

7\text{A}

gruplarının varlığı periyodun en az

2

olmasını gerektirir.

Elementlerin gruplarını ve sınıflarını tespit etme.

X

elementi

1\text{A}

(alkali metal),

Y

elementi

4\text{A}

(karbon grubu),

Z

elementi ise

7\text{A}

(halojen) grubundadır.

1\text{A}

grubundaki

X

kesinlikle metaldir (Li veya Na).

Y

elementi karbon (ametal) veya silisyum (yarı metal) olabilir.

Z

ise kesinlikle ametaldir (F veya Cl).

İlk 20 element sınırları dahilinde, her bir grubun dâhil olduğu element sınıfını belirleyerek kesinlik durumunu test etmek gerekir.

Anahtar Kavram

Elementlerin periyodik sistemdeki katman elektron dizilimine göre grup ve sınıflarının (metal, ametal, yarı metal, soy gaz) belirlenmesi.

Soru 4Soru →

Aşağıda atom numaraları verilen elementleri, periyodik sistemdeki sınıflandırmalarına göre sahip oldukları kimyasal ve fiziksel özellikleriyle eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Sol sütundaki elementlerin doğru eşleşmeleri sırasıyla: Flor (

_9\text{F}

) elementinin ametal özelliğiyle, Magnezyum (

_{12}\text{Mg}

) elementinin metal özelliğiyle, Silisyum (

_{14}\text{Si}

) elementinin yarı metal özelliğiyle ve Argon (

_{18}\text{Ar}

) elementinin soy gaz özelliğiyle eşleşmesidir.

Elementlerin katman elektron dizilimlerinden yararlanılarak periyodik sistemdeki yerleri belirlenir. Flor

2

. periyot

7A

(halojen/ametal), Magnezyum

3

. periyot

2A

(toprak alkali metal), Silisyum

3

. periyot

4A

(yarı metal) ve Argon

3

. periyot

8A

(soy gaz) grubundadır. Bu grupların karakteristik fiziksel ve kimyasal özellikleri dikkate alındığında doğru eşleştirme sağlanır.

Adım Adım Çözüm

Elementlerin katman elektron dizilimlerini yazarak periyodik sistemdeki yerlerini belirleyin.

Flor:

2

7

(

2

. periyot,

7A

grubu - Ametal); Magnezyum:

2

8

2

(

3

. periyot,

2A

grubu - Metal); Silisyum:

2

8

4

(

3

. periyot,

4A

grubu - Yarı metal); Argon:

2

8

8

(

3

. periyot,

8A

grubu - Soy gaz).

Element sınıflarını doğru tespit etmek için periyodik tablodaki yerlerini bulmak gerekir.

Her elementin yer aldığı grubun ve sınıfın genel kimyasal ve fiziksel özelliklerini inceleyin.

7A

grubundaki Flor sadece

-1

alır ve ametaldir.

2A

grubundaki Magnezyum sadece

+2

alan aktif bir metaldir.

4A

grubundaki Silisyum yarı metaldir ve iletkenliği metaller ile ametaller arasındadır.

8A

grubundaki Argon kararlı tek atomlu soy gazdır.

Belirlenen gruplara göre elementlerin fiziksel ve kimyasal davranışlarını eşleştirmek için.

Elementleri kendilerine uyan tanımlarla eşleştirin.

Flor ve iki atomlu gaz olma (

-1

değerlik) özelliği; Magnezyum ve katı metal (

+2

değerlik) özelliği; Silisyum ve yarı metal (orta iletkenlik) özelliği; Argon ve tek atomlu soy gaz (kararlı yapı) özelliği eşleşir.

Soruda istenen doğru eşleştirmeyi tamamlamak için.

Anahtar Kavram

Elementlerin periyodik sistemdeki sınıfları (metal, ametal, yarı metal, soy gaz) ve bu sınıflara özgü genel fiziksel ve kimyasal özellikler.

Element Sınıfları ve Özellikleri

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar