Examkin

Question

Difficulty: MediumÇoklu Paragraf Soruları

Aşağıdaki parçaya göre soruyu cevaplayınız.

Karar yorgunluğu, bireylerin gün içinde ardı ardına karar vermek zorunda kalması sonucu zihinsel olarak tükenmesi ve buna bağlı olarak kararlarının kalitesinde düşüş yaşanması durumunu ifade eder. Sosyal psikolojide ego tükenmesi (ego depletion) kuramıyla açıklanan bu olguya göre, insanın irade gücü ve seçici karar alma kapasitesi sınırlı bir enerji kaynağına benzer. Birey, sabah kıyafet seçiminden iş yerindeki karmaşık analizlere kadar yaptığı her seçimde bu kaynaktan harcar. Gün ilerledikçe bu zihinsel kaynaklar azaldığı için beyin, enerji tasarrufu sağlamak adına iki temel savunma mekanizmasından birini devreye sokar: İlki, alternatifleri derinlemesine düşünmeksizin dürtüsel kararlar vermek; ikincisi ise karar vermeyi tamamen erteleyerek eylemsiz kalmaktır. Modern yaşamın getirdiği bilgi bombardımanı ve bitmek bilmeyen seçenekler, bireyleri sürekli bir karar alma döngüsüne sokarak bu yorgunluğu kronik hale getirmektedir. Yapılan ampirik araştırmalar, özellikle yoğun bilişsel çaba gerektiren meslek gruplarında çalışanların, günün ilerleyen saatlerinde aldıkları kararların risk analizinden yoksun, aceleci veya statükoyu korumaya yönelik olduğunu göstermektedir. Örneğin, mesailerinin son saatlerindeki yargıçların şartlı tahliye taleplerini reddetme eğiliminin artması ya da hekimlerin daha zahmetsiz reçetelere yönelmesi bu durumun somut yansımalarıdır. Dolayısıyla karar yorgunluğu, sadece bireysel bir motivasyon kaybı veya geçici bir yorgunluk hissi değil; aynı zamanda hukuk, tıp ve iş d��nyasında hayati sonuçlara yol açabilen sistematik bir bilişsel problemdir.

Bu parçadan hareketle karar yorgunluğuyla ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

  1. A
    Seçici karar alma ve irade gücünün, gün içinde tüketilebilen sınırlı bir kaynağa benzediği
  2. B
    Bireyin sabah yaptığı kıyafet seçimi gibi günlük basit işlemlerin dahi zihinsel enerji harcamasına yol açtığı
  3. C
    Zihinsel kaynaklar tükendiğinde beynin alternatifleri tam olarak değerlendirmeden hızlıca karar vermeye yönelebildiği
  4. D
    Karar yorgunluğunun yalnızca kişisel bir motivasyon kaybı yaratmakla kalmayıp kurumsal alanlarda da ciddi hatalara zemin hazırladığı
  5. Karar verme mekanizmasında yer alan bilişsel süreçlerin uzmanlık düzeyi yüksek bireylerde yorgunluktan etkilenmediğiAnswer

Answer

Karar yorgunluğunun uzmanlık düzeyi yüksek bireylerde bilişsel süreçleri etkilemediği yönündeki iddia parçadan çıkarılamaz.
Uzmanlık düzeyi yüksek bireylerin karar yorgunluğundan etkilenmediğini öne süren ifade parçadan çıkarılamaz. Aksine parçada, yoğun bilişsel çaba gerektiren meslek gruplarından olan yargıçların şartlı tahliye taleplerini reddetme eğiliminin artması ve hekimlerin zahmetsiz reçetelere yönelmesi gibi örneklerle, uzmanların da karar yorgunluğundan doğrudan etkilendiği somut biçimde ortaya konmaktadır. Bu nedenle bu yargı söylenemez.

Step-by-Step Solution

1
Soru kökünün olumsuz yapıda olduğunu belirleyerek parçadaki anahtar kelimeleri ve yargıları analiz etmek.
Sorunun, parçada değinilmeyen ya da parçayla çelişen bir yargıyı bulmamızı istediği anlaşılır.
Okuma stratejisini doğru kurmak ve olumsuz soru kökünü gözden kaçırmamak.
2
Seçeneklerde sunulan iddiaları parçadaki ilgili cümlelerle tek tek karşılaştırmak.
İrade gücünün sınırlı bir kaynak olduğu, günlük basit seçimlerin enerji tükettiği, beynin alternatifleri düşünmeden hızlı karar verdiği ve bu durumun toplumsal/kurumsal alanlarda hatalara yol açtığı bilgileri parçada bulunurken, yüksek uzmanlığın karar yorgunluğunu engellediğine dair bir bilginin olmadığı tespit edilir.
Parçadaki yardımcı düşünceleri belirleyerek yanlış seçenekleri elemek.
3
Uzmanlık düzeyi yüksek meslek gruplarına dair parçadaki örnekleri değerlendirmek.
Parçada yargıç ve hekim gibi yüksek uzmanlık gerektiren mesleklerde de karar yorgunluğunun ciddi etkileri olduğu belirtildiğinden, uzman kişilerin bu durumdan etkilenmediği tezinin parçayla çeliştiği kesinleşir.
Doğru seçeneğin parçayla çeliştiğini doğrulayarak çözümü tamamlamak.

Key Concept

Paragrafta Yardımcı Düşünce ve Çıkarım Yapma
Rate this question

Topics

Çoklu Paragraf Soruları

More questions from this topic