Examkin

Question

Difficulty: Very hardÖrgüt Kavramı ve Klasik Örgüt Teorileri

Klasik Örgüt Teorileri (Bilimsel Yönetim, Yönetim Süreçleri ve Bürokrasi), sanayi devriminin getirdiği ölçek ekonomilerini yönetmek için 'mekanik bir rasyonalite' paradigması inşa etmişlerdir. Bu paradigma; örgütü dış çevreden yalıtılmış kapalı bir sistem, yapıyı ise mühendislik hassasiyetiyle kurgulanmış bir araç olarak ele alır.

Buna göre, Klasik Teorilerin bu rasyonel-mekanik kurgusu içerisinde yer alan 'ideal örgüt' anlayışıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi, bu yaklaşımların temel varsayımlarına aykırı bir çıkarımdır?

  1. A
    Örgütsel yapı, önceden belirlenmiş stratejik hedeflere ulaşmak amacıyla rasyonel bir tasarım yoluyla kurgulanan teknik bir araç niteliğindedir.
  2. B
    Çalışan; ekonomik teşvikler ve net otorite sınırları ile yönlendirilebilen, pasif ve homojen bir üretim faktörü (homo economicus) olarak kabul edilir.
  3. C
    Örgütün verimliliği, dış çevresel dinamiklerden bağımsız olarak, içsel iş akışlarının standartlaştırılması ve uzmanlaşmanın derinleştirilmesiyle optimize edilebilir.
  4. Örgüt içerisindeki biçimsel olmayan (gayriresmi) etkileşimler ve sosyal normlar, hiyerarşinin eksikliklerini tamamlayan işlevsel mekanizmalardır.Answer
  5. E
    Yönetim ilkeleri evrensel bir nitelik taşır; rasyonel bir tasarım için gerekli olan iş bölümü ve emir-komuta zinciri prensipleri her türlü kurum için geçerlidir.

Answer

Örgüt içerisindeki biçimsel olmayan (gayriresmi) etkileşimlerin hiyerarşiyi tamamlayan işlevsel mekanizmalar olduğu çıkarımı, Klasik Teorilerin temel varsayımlarına aykırıdır.
Klasik Örgüt Teorileri (Taylor, Fayol, Weber), örgütü sadece biçimsel (formal) yapısı üzerinden tanımlar. Bu yaklaşımlarda örgüt, yukarıdan aşağıya tasarlanan rasyonel bir makinedir. Biçimsel yapı dışında kendiliğinden oluşan gayriresmi (informal) gruplar ve sosyal etkileşimler, Klasik teorisyenler tarafından işlevsel görülmez; aksine rasyonel işleyişi bozan birer düzensizlik kaynağı olarak kabul edilir. Gayriresmi yapının örgütsel etkinliğe katkıda bulunduğu veya yapıyı tamamladığı fikri, Hawthorne araştırmaları ile başlayan Neoklasik dönemin bir çıkarımıdır.

Step-by-Step Solution

1
Klasik Örgüt Teorilerinin (Taylor, Fayol, Weber) temel paradigmalarını belirle.
Bu teoriler rasyonellik, biçimsellik (formalizm), kapalı sistem ve mekanik yapı prensiplerine dayanır.
Teorinin ontolojik sınırlarını belirlemek, aykırı olan seçeneği ayırt etmek için gereklidir.
2
Şıklarda yer alan ifadelerin hangi teorik döneme ait olduğunu analiz et.
Biçimsel yapı, rasyonel araç ve evrensellik ifadeleri Klasik; 'gayriresmi yapı' ve 'sosyal normların işlevselliği' ifadeleri Neoklasik döneme aittir.
Klasik ve Neoklasik yaklaşımlar arasındaki en temel ayrım noktası 'insan ve sosyal grup' faktörüdür.
3
Klasik teorinin 'gayriresmi örgüt' (informal organization) kavramına bakışını değerlendir.
Klasik teorisyenler, gayriresmi grupları ya yok saymış ya da Taylor'ın 'kaytarma' (soldiering) kavramında olduğu gibi verimlilik karşıtı bir tehdit olarak görmüşlerdir.
Gayriresmi yapının hiyerarşiyi 'tamamlayan' bir unsur olarak görülmesi, ancak Elton Mayo ve arkadaşlarının Hawthorne çalışmalarıyla literatüre girmiştir.

Key Concept

Klasik Örgüt Teorileri'nin Biçimsellik (Formalizm) ve Kapalı Sistem Varsayımı

Practice More

Klasik teorilerin 'kapalı sistem' yaklaşımı ile Modern teorilerin 'durumsallık' (contingency) yaklaşımı arasındaki temel farkları inceleyen bir soru çözmek, konunun pekişmesini sağlar.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question

Topics

Örgüt Kavramı ve Klasik Örgüt Teorileri

More questions from this topic