Question

Difficulty: Very hardSkinner'ın Pekiştirme Teorisi

Bir departman yöneticisi, çalışanların motivasyonunu ve örgütsel disiplini sağlamak amacıyla şu adımları atmıştır:

I.I. Projelerini zamanından önce ve eksiksiz tamamlayan uzmanlar üzerindeki "haftalık detaylı kontrol toplantılarına katılım" zorunluluğunu, bu çalışanların yetkinliğine güvenerek kaldırmıştır.
II.II. Sürekli olarak iş yerindeki dedikoduları yönetim katına taşıyarak ilgi çekmeye çalışan bir büro personelinin bu davranışını, onu dinlemeyerek ve hiçbir geri bildirimde bulunmayarak zamanla ortadan kaldırmayı amaçlamıştır.

Skinner’ın Pekiştirme Teorisi’ne (Edimsel Koşullanma) göre, yöneticinin başvurduğu bu yöntemler sırasıyla aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?

  1. Olumsuz pekiştirme - SönmeAnswer
  2. B
    Ceza - Sönme
  3. C
    Olumlu pekiştirme - Ceza
  4. D
    Olumsuz pekiştirme - Ceza
  5. E
    Ceza - Olumlu pekiştirme

Answer

Yöneticinin uyguladığı yöntemler sırasıyla olumsuz pekiştirme ve sönmedir.
Yöneticinin uzman personelin üzerinden kontrol yükünü alması, personeli rahatlatan ve bu verimli çalışmanın devamını sağlayan bir 'olumsuz pekiştirme' örneğidir. Dedikodu yapan personelin görmezden gelinmesi ise, o davranışın temel besleyicisi olan 'dikkat çekme' pekiştirecinin geri çekilmesi olduğu için 'sönme' kavramıyla açıklanır.

Step-by-Step Solution

1
Birinci durumdaki davranışın amacını ve sonucunu analiz etme.
İstenen davranış (erken tamamlama) sonucu, çalışan için 'itici/sıkıcı' olan bir görev (toplantı) ortamdan kaldırılmıştır.
İstenen bir davranışı artırmak için ortamdan olumsuz bir uyarıcının çıkarılması 'Olumsuz Pekiştirme'dir.
2
İkinci durumdaki davranışın amacını ve sonucunu analiz etme.
İstenmeyen davranışın (dedikodu) kaynağı olan 'ilgi görme' beklentisi, yöneticinin tepkisizliği ile karşılıksız bırakılmıştır.
Daha önce pekiştirilen bir davranışın, pekiştirecinin kesilmesi yoluyla zayıflatılması sürecine 'Sönme' (Extinction) denir.

Key Concept

Edimsel koşullanmada davranışın sıklığını artırmak (pekiştirme) ve azaltmak (sönme/ceza) için kullanılan mekanizmaların ayrımı.

Alternative Method

Davranışın sonucunda çalışanın ne hissettiğine odaklanın: Eğer bir yükten kurtuluyorsa 'olumsuz pekiştirme', eğer bir kazançtan mahrum kalıyorsa 'II. tip ceza' söz konusudur.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question