Çalışma Psikolojisine Giriş

Çalışma psikolojisi, iş yaşamındaki bireyi; tutumları, motivasyonel süreçleri, zihinsel kapasitesi ve davranışsal tepkileriyle bir bütün olarak ele almaktadır. Diğer sosyal bilimler toplumsal grupları veya piyasa dengelerini incelerken, bu disiplin odağını doğrudan bireysel farklılıklara ve bu farklılıkların iş hayatına yansımasına yöneltir.

Buna göre; bir kurumda çalışanların motivasyon düzeylerini, işe yönelik tutumlarını ve stres faktörlerini bireysel düzeyde analiz eden bilim dalı aşağıdakilerden hangisidir?

Bir kurumda görev yapan çalışma psikoloğu, çalışanların işe giriş sınavlarından aldıkları puanlar ile bir yıl sonraki iş performans puanları arasındaki ilişkiyi incelemektedir. Psikolog, işe alım sisteminin başarısını ölçmek amacıyla değişkenlere herhangi bir müdahalede bulunmadan ve çalışma ortamını değiştirmeden sadece bu iki değişken arasındaki bağın yönünü ve derecesini analiz etmiştir.

Buna göre, psikoloğun kullandığı araştırma yöntemi aşağıdakilerden hangisidir?

Douglas McGregor tarafından geliştirilen yaklaşımlar, yöneticilerin çalışanlara karşı tutumlarını belirleyen temel varsayımları ele almaktadır. Bu çerçevede; çalışanların işi oyun veya dinlenme kadar doğal bir süreç olarak gördüğü, uygun koşullar sağlandığında sorumluluk alabileceği, yaratıcı potansiyele sahip olduğu ve örgütsel hedefler doğrultusunda kendi kendilerini yönetebilecekleri varsayımına dayanan yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

Bir kamu kurumunun dış ilişkiler biriminde uzman yardımcısı olarak görev yapan Arda Bey, katıldığı uluslararası toplantılarda ve farklı sosyal gruplarla olan temaslarında davranışlarını ortamın gereklerine göre hızla değiştirebilmektedir. Arda Bey, çevresindeki sosyal ipuçlarını dikkatle gözlemleyerek içinde bulunduğu grubun beklentilerine uygun bir profil çizmekte ve bu sayede farklı kültürel/sosyal bağlamlarda oldukça uyumlu bir görüntü sergilemektedir. Çalışma yaşamındaki bireysel farklılıklar kapsamında Arda Bey'in sergilediği bu uyum yeteneği ve davranışlarını duruma göre kontrol etme eğilimi, aşağıdaki kişilik özelliklerinden hangisi ile tanımlanır?

Bir kamu kurumunda "işe alım mülakatlarındaki yapılandırılmışlık düzeyinin" adayların "kurumsal imaj algısı" üzerindeki etkisini incelemek isteyen bir araştırmacı; gerçek adaylarla çalışmanın etik ve idari risklerini göz önünde bulundurarak, üniversite mezunu gönüllülerden oluşan bir grupla üniversite laboratuvarında simülasyon bir mülakat süreci kurgulamıştır. Bu araştırmada "yapılandırılmışlık düzeyi" manipüle edilen bağımsız değişken, "imaj algısı" ise ölçülen bağımlı değişkendir. Buna göre, araştırmacının laboratuvar ortamında simülasyon bir tasarım tercih etmesinin temel gerekçesi ve bu tasarımın en önemli sınırlılığı aşağıdakilerin hangisinde birlikte verilmiştir?

$1924-1932$ yılları arasında Western Electric Şirketi'nde gerçekleştirilen Hawthorne Araştırmaları, çalışma psikolojisinde bir dönüm noktası kabul edilmektedir. Bu araştırmalar sonucunda, fiziksel çalışma koşullarındaki iyileştirmelerden ziyade grup dinamikleri, sosyal ilişkiler ve çalışanlara gösterilen ilginin verimlilik üzerinde daha etkili olduğu görülmüştür. Bu durum, Klasik Yönetim düşüncesinin temel aldığı "Ekonomik İnsan" varsayımının yerine aşağıdaki modellerden hangisinin önem kazanmasına yol açmıştır?

Bir işletmede çalışanların 'rol belirsizliği' karşısında sergiledikleri 'psikolojik dayanıklılık' seviyelerini ve bu durumun 'iş tatmini' üzerindeki bireysel etkilerini araştıran bir uzman, analizlerini tamamen mikro düzeydeki değişkenler üzerine kurgulamıştır. Bu uzmanın yürüttüğü araştırma, aşağıdaki bilim dallarından hangisinin temel inceleme ve uygulama alanına girmektedir?

Çalışma psikolojisi; iş yaşamındaki insan davranışlarını, zihinsel süreçleri ve bireyin iş ortamına yönelik geliştirdiği tutumları bilimsel yöntemlerle inceleyen bir disiplindir. Bu disiplinin temel amacı, bireyin çalışma ortamındaki uyumunu ve verimliliğini psikolojik kuramlar çerçevesinde analiz etmektir.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi çalışma psikolojisinin doğrudan inceleme ve uygulama kapsamı içerisinde yer almaz?

Çalışma psikolojisi tarihinde 'Beşeri İlişkiler' (Human Relations) yaklaşımının doğuşuna zemin hazırlayan Hawthorne araştırmaları, o güne kadar hakim olan Klasik Yönetim anlayışının 'ekonomik insan' varsayımını sarsarak yeni bir paradigma ortaya koymuştur.

Buna göre, Hawthorne araştırmalarının bulguları ışığında, verimliliğin artırılmasında 'sosyal faktörlerin' önemini vurgulayan temel düşünce aşağıdakilerden hangisidir?

Bir kamu kurumunda stratejik planlama birimi için personel alımı yapılacaktır. Bu pozisyon için adayların karmaşık verileri hızlıca sentezleyebilmesi, yeni yazılımları kısa sürede öğrenebilmesi ve belirsiz durumlar karşısında doğru muhakeme yapabilmesi beklenmektedir. Çalışma psikolojisi araştırmalarına göre, özellikle bu tür yüksek bilişsel karmaşıklık gerektiren işlerde, iş performansını en yüksek korelasyonla yordayan bireysel farklılık değişkeni aşağıdakilerden hangisidir?

Birinci Dünya Savaşı ($1914-1918$) süreci, çalışma psikolojisinin gelişiminde bir dönüm noktası olarak kabul edilir. Bu dönemde Robert Yerkes öncülüğünde, ABD ordusuna yeni katılan askerlerin zihinsel kapasitelerini ölçerek onları en uygun görevlere yerleştirmek amacıyla çeşitli testler geliştirilmiştir. Bu kapsamda geliştirilen; okuma-yazma bilmeyen, eğitim seviyesi çok düşük olan veya ana dili İngilizce olmayan adayların yeteneklerini ölçmek için tasarlanan grup zeka testi aşağıdakilerden hangisidir?

Endüstriyel bir işletmede yürütülen verimlilik analizleri kapsamında bir uzman; çalışanların iş ortamındaki algılarını, tutumlarını ve stresle başa çıkma yöntemlerini temel alarak bu unsurların iş performansı üzerindeki etkilerini araştırmaktadır. Uzman, analizlerini yaparken çalışanın zihinsel süreçlerini ve bireysel davranış kalıplarını odak noktası haline getirmiştir. Buna göre, söz konusu uzmanın yürüttüğü bu araştırma aşağıdaki disiplinlerden hangisinin doğrudan uzmanlık alanına girmektedir?