Türk idari teşkilat yapısında "idarenin bütünlüğü" ilkesini hayata geçirmek amacıyla kullanılan hiyerarşi ve idari vesayet denetimleri arasındaki farklara ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
- AHiyerarşi denetimi aynı kamu tüzel kişiliği bünyesindeki birimler arasında gerçekleşirken; idari vesayet denetimi, merkezi idare ile kamu tüzel kişiliği bulunan yerinden yönetim kuruluşları arasında gerçekleşir.
- BHiyerarşi amiri, astın işlemlerini hem hukukilik (mevzuata uygunluk) hem de yerindelik (kamu yararına uygunluk) açısından denetleyebilirken; idari vesayet makamı kural olarak sadece hukukilik denetimi yapabilir.
- CHiyerarşi yetkisi, idari teşkilatın doğal bir sonucu olan genel bir yetki olup kanunda ayrıca belirtilmesine gerek yoktur; buna karşılık idari vesayet yetkisi ancak kanunun açıkça yetki verdiği durumlarda ve kanunla belirlenen sınırlar içinde kullanılabilir.
- DHiyerarşi amiri, astın işlemini iptal edebileceği gibi onun yerine geçerek yeni bir işlem de tesis edebilir; ancak idari vesayet makamı, kanunda çok özel bir istisna tanınmadıkça denetlediği kurum adına işlem yapma (ikame) yetkisine sahip değildir.
- İdari vesayet denetimi, merkezi idarenin taşra teşkilatındaki birimler üzerindeki hiyerarşik gücünün bir uzantısı olup, mahalli idarelerin özerkliğini tamamen ortadan kaldıran mutlak bir emir ve talimat verme yetkisidir.Answer
Answer
İdari vesayetin merkezi idarenin taşra teşkilatı üzerindeki hiyerarşik gücünün bir uzantısı olduğunu ve mutlak emir-talimat yetkisi içerdiğini savunan ifade yanlıştır.
Doğru yanıt olan seçenek, idari vesayet ile hiyerarşiyi kavramsal olarak birbirine karıştırmaktadır. İdari vesayet, merkezi idarenin taşra birimleri (Vali, Kaymakam vb.) üzerindeki bir gücü değil; merkezden yönetim kuruluşlarının (Bakanlıklar gibi) yerinden yönetim kuruluşları (Belediye, İl Özel İdaresi, Köy, Üniversiteler vb.) üzerindeki 'istisnai' ve 'kanuni' denetim yetkisidir. Ayrıca vesayet makamı emir-talimat veremez; sadece hukuka uygunluk denetimi yaparak işlemleri iptal edebilir veya onaylayabilir.
Step-by-Step Solution
Key Concept
İdari Teşkilatta Bütünlük (Hiyerarşi vs İdari Vesayet)
Hints
1
Denetimin aynı kurum içinde mi yoksa farklı kurumlar arasında mı yapıldığına odaklanın.
2
İstisnailik ve kanunilik ilkelerinin hangi denetim türü (vesayet mi hiyerarşi mi) için zorunlu olduğunu hatırlayın.
3
Vesayet makamının yerinden yönetim birimlerine doğrudan emir verip veremeyeceğini veya onların yerine geçip işlem yapıp yapamayacağını düşünün.
Practice More
İl Genel İdaresi (Taşra) ile İl Özel İdaresi (Yerel) arasındaki Vali'nin farklı yetki konumlarını incelemek konuyu pekiştirecektir.
Alternative Method
Tablo yöntemiyle; Sol sütuna Hiyerarşi (Genel, Hukukilik+Yerindelik, Aynı Tüzel Kişilik), Sağ sütuna İdari Vesayet (İstisnai, Sadece Hukukilik, Farklı Tüzel Kişilik) özelliklerini yazarak seçenekleri bu kriterlere göre eleyebilirsiniz.
Estimated Time:3m 0s