Examkin

Question

Difficulty: Very hardBirleşik Kelimelerin Yazımı

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde birleşik sözcüklerin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

  1. A
    Bireyin toplumsal hayatta başarılı olabilmesi için her şeyden önce yüksek bir öz güven duygusuna sahip olması gerekir.
  2. B
    Kurum kültürünü geliştirmek amacıyla yapılan toplantıda, yöneticiler ve çalışanlar samimi bir özeleştiri sürecine girdiler.
  3. C
    Mutfak duvarlarının baklaçiçeği rengine boyanması, mekâna hem modern hem de ferah bir görünüm kazandırmış.
  4. Öğrencilerin akademik başarılarını artırmak için kendi öğrenme stratejilerini belirleyebilecekleri özdenetim mekanizmaları güçlendirilmelidir.Answer
  5. E
    Eski dostlar, yıllar sonra karşılaştıkları bu sahil kasabasında gün batımına kadar geçmiş günleri methettiler.

Answer

İçerisinde 'özdenetim' ifadesi geçen cümlede yazım yanlışı yapılmıştır; bu sözcük 'öz denetim' şeklinde ayrı yazılmalıdır.
Türk Dil Kurumu'nun güncel kurallarına göre 'öz' sözcüğüyle oluşturulan tamlamalar genel olarak ayrı yazılır. 'Öz güven', 'öz saygı' ve 'öz denetim' bu kurala tabidir. Ancak 'özeleştiri' ve 'özveri' sözcükleri bu kuralın istisnası olarak bitişik yazılmaktadır. Sorudaki cümlede 'öz denetim' sözcüğü bitişik yazıldığı için yazım yanlışı yapılmıştır.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki birleşik sözcükleri tespit et.
Tespit edilen sözcükler: öz güven, özeleştiri, baklaçiçeği, özdenetim, methettiler.
Yazım yanlışının hangi kelime grubunda olduğunu belirlemek için ilk adımdır.
2
'Öz' kelimesiyle kurulan birleşik yapıları incele.
'Öz güven' ayrı, 'özeleştiri' bitişik, 'öz denetim' ise ayrı yazılmalıdır.
TDK kurallarına göre 'öz' ile kurulan tamlamaların çoğu (öz saygı, öz güven, öz denetim vb.) ayrı yazılırken; 'özeleştiri' ve 'özveri' gibi az sayıda kelime bitişik yazılır.
3
Renk adları ve yardımcı fiillerle kurulan yapıları kontrol et.
'Baklaçiçeği' renk adı olduğu için bitişik, 'methetmek' ise ses olayı içerdiği için bitişik yazılır.
Anlam kaymasına uğrayan renk adları ve ses olayına (düşme/türeme/değişim) uğrayan yardımcı fiilli birleşik fiiller bitişik yazılır.
4
Yanlış yazılan kelimeyi belirle.
'Özdenetim' kelimesi kurallara aykırı olarak bitişik yazılmıştır.
'Öz denetim' yapısı herhangi bir ses olayına veya kalıplaşmış bir istisnaya sahip olmadığı için ayrı yazılmalıdır.

Key Concept

Öz sözcüğüyle kurulan tamlamalarda bitişik ve ayrı yazılan kelimelerin ayrımı (Özeleştiri/Özveri vs. Öz güven/Öz denetim).
Estimated Time:1m 15s
Rate this question

Topics

Birleşik Kelimelerin Yazımı

More questions from this topic