Question

Difficulty: MediumTürk-İslam Devletlerinde Devlet Yönetimi

Türk-İslam devletlerinde, özellikle Büyük Selçuklu Devleti'nde devlet yönetimini güçlendirmek amacıyla uygulanan "Gulam Sistemi" ile ilgili olarak;

I. Hanedan üyeleri arasındaki taht kavgalarını yasal bir zemine oturtmak,
II. Etnik kökeni farklı liyakatli kişileri sarayda eğiterek doğrudan hükümdara bağlı bir idari sınıf oluşturmak,
III. Yerel güç odaklarına ve boy beylerine karşı merkezi otoriteyi tesis edecek profesyonel bir ordu kurmak

amaçlarından hangilerinin hedeflendiği savunulabilir?

  1. A
    Yalnız I
  2. B
    Yalnız II
  3. C
    I ve II
  4. II ve IIIAnswer
  5. E
    I, II ve III

Answer

Gulam sistemi ile hükümdarlar, hem doğrudan kendilerine bağlı liyakatli bir idari sınıf oluşturmayı hem de yerel güçlere karşı merkezi otoriteyi koruyacak profesyonel bir ordu kurmayı hedeflemişlerdir.
Gulam sistemi, Türk-İslam devletlerinde hükümdarın boy beylerine veya aşiret güçlerine bağımlılığını azaltmak için geliştirilmiştir. Bu sistemle yetişen kişiler (Guleman-ı Saray ve bürokratlar) doğrudan sultana bağlı oldukları için merkezi otoritenin en güçlü dayanağını oluştururlar. Bu durum hem profesyonel bir askeri yapıyı hem de güvenilir bir merkez bürokrasisini mümkün kılar.

Step-by-Step Solution

1
Gulam sisteminin temel işleyişini analiz et.
Savaş esirlerinden veya satın alınan çocuklardan seçilenlerin sarayda (Gulamhane) özel bir eğitimle hem askeri hem idari görevler için yetiştirildiğini belirle.
Sistemin sadece askeri değil, aynı zamanda yönetimsel bir boyutu olduğunu anlamak için gereklidir.
2
Sistemin siyasi amaçlarını değerlendir.
Gulamların hükümdara doğrudan bağlı olması, onları boy beylerinin ve aşiret güçlerinin merkezi otorite üzerindeki baskısına karşı bir denge unsuru yapar.
Merkezi otoritenin nasıl korunduğunu kavramak için kritiktir.
3
Veraset sistemi ile olan farkını ayırt et.
Taht kavgalarının temel sebebi olan 'ülke hanedanın ortak malıdır' anlayışının bu sistemle değişmediğini, Gulam sisteminin sadece mevcut hükümdarın otoritesini güçlendirdiğini belirle.
Veraset kavramı ile idari sistemler arasındaki farkı netleştirmek için gereklidir.

Key Concept

Gulam Sistemi ve Merkezi Otorite

Practice More

İkta sistemi ile Gulam sistemi arasındaki farkları ve bu iki sistemin merkezi otorite ile taşra yönetimi üzerindeki etkilerini karşılaştırınız.
Estimated Time:50s
Rate this question