Question

Difficulty: MediumTürkiye'de Kentsel Yerleşmeler ve Şehirlerin Fonksiyonları

Türkiye'de kıyı şehirlerinin büyümesi ve fonksiyonel çeşitlilik kazanmasında limanların "art bölgesi" (hinterlandhinterland) ile olan bağlantısı belirleyici bir rol oynar. Dağların kıyıya paralel uzandığı ve ulaşımın zor olduğu alanlarda limanların gelişimi kısıtlı kalırken, ulaşımın kolay olduğu alanlarda ticaret ve sanayi fonksiyonları hızla gelişir.

Buna göre; yer şekilleri ve ulaşım özellikleri dikkate alındığında, aşağıdaki kıyı şehirlerinden hangisinin gelişimi, iç kesimlerle olan ulaşım ağının zayıf olması ve hinterlandının dar olması nedeniyle diğerlerine göre daha yavaştır?

  1. A
    Samsun
  2. B
    Mersin
  3. SinopAnswer
  4. D
    İzmir
  5. E
    İskenderun

Answer

Sinop şehri, Küre Dağları'nın ulaşımı engellemesi ve hinterlandının dar olması nedeniyle diğer seçeneklere göre daha yavaş gelişmiştir.
Sinop, Türkiye'nin en önemli doğal limanlarından birine sahip olmasına rağmen, hemen gerisinde uzanan Küre Dağları'nın yüksek ve engebeli yapısı nedeniyle iç kesimlerle demir yolu bağlantısı kurulamamış ve kara yolu ulaşımı da kısıtlı kalmıştır. Bu durum şehrin ticari kapasitesini sınırlayarak gelişimini yavaşlatmıştır.

Step-by-Step Solution

1
Hinterland (art bölge) kavramını tanımlayın.
Hinterland, bir liman şehrinin ticaret yaptığı, mal gönderip aldığı iç bölgeyi ifade eder.
Limanın büyümesi, bu bölgenin genişliği ve ulaşım kolaylığı ile doğru orantılıdır.
2
Seçeneklerdeki şehirlerin yer şekillerini ve dağ uzanışlarını analiz edin.
Sinop'ta Küre Dağları kıyıya paralel ve yüksek; İzmir'de dağlar dik; Samsun'da Canik Dağları alçaktır.
Dağların uzanışı ve yükseltisi, ulaşım maliyetini ve kolaylığını belirleyen en temel fiziksel faktördür.
3
Ulaşım bağlantılarını (geçitler ve yollar) değerlendirin.
Mersin ve İskenderun geçitlerle, İzmir vadi oluklarıyla iç kesime bağlanırken, Sinop'ta doğal bir engel mevcuttur.
Doğal liman özelliğine sahip olmasına rağmen Sinop'un gelişememesinin ana sebebi bu izolasyondur.

Key Concept

Liman şehirlerinde hinterland genişliği ile yer şekilleri arasındaki ilişki

Hints

1
Şehirlerin iç kesimlerle bağlantısını engelleyen yer şekillerini (dağları) düşünün.
2
Doğal bir limana sahip olmasına rağmen, ulaşım zorluğu nedeniyle 'sapta kalmış' bir şehir arayın.
3
Küre Dağları'nın hemen gerisinde bir duvar gibi yükseldiği, demir yolu ulaşımı bulunmayan Karadeniz şehrini hatırlayın.

Practice More

Karadeniz'deki diğer liman şehirlerini (Trabzon, Zonguldak) hinterland genişliği açısından bu şehirle kıyaslayın.

Alternative Method

Şehirleri 'dağların kıyıya göre konumu' bakımından gruplandırın. İzmir (dik), Samsun (paralel ama alçak), Mersin-İskenderun (geçitli) iken Sinop'un bu avantajlara sahip olmadığını göreceksiniz.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question