Question

Difficulty: MediumBireysel Başvuru

1982 Anayasası ve ilgili mevzuat hükümleri uyarınca, temel hak ve özgürlüklerin ihlal edildiği iddiasıyla Anayasa Mahkemesine yapılacak olan "bireysel başvuru" (Anayasa şikâyeti) kurumu ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Yasama işlemleri (kanunlar) ile Cumhurbaşkanlığı kararnameleri ve diğer düzenleyici idari işlemler doğrudan bireysel başvuruya konu edilebilir.
  2. Bireysel başvuru yoluna gidilebilmesi için, ihlale neden olduğu ileri sürülen işlem veya karara karşı öngörülmüş olan olağan kanun yollarının (idari ve yargısal) tamamının tüketilmiş olması zorunludur.Answer
  3. C
    Kamu tüzel kişileri, mülkiyet haklarının veya diğer anayasal haklarının kamu gücü tarafından ihlal edildiği gerekçesiyle bireysel başvuruda bulunabilirler.
  4. D
    Yabancılar, Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olmadıkları için temel haklarının ihlal edildiği iddiasıyla hiçbir şekilde Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru yapamazlar.
  5. E
    Anayasa Mahkemesi, bireysel başvuru incelemesinde yerindelik denetimi yaparak ilgili idari işlemin hukuka uygunluğu yerine, kamu yararına uygun olup olmadığını denetler.

Answer

Bireysel başvuru yoluna gidilebilmesi için olağan kanun yollarının (idari ve yargısal) tamamının tüketilmiş olması şarttır.
Bireysel başvuru, Anayasa'da belirtilen temel hak ve özgürlüklerin kamu gücü tarafından ihlal edilmesi durumunda başvurulan ikincil nitelikte bir yargı yoludur. Bu nedenle, başvurunun kabul edilebilir olması için ihlale neden olan işleme karşı tüm olağan kanun yollarının (itiraz, istinaf ve temyiz) tüketilmiş olması yasal bir zorunluluktur.

Step-by-Step Solution

1
Başvuru Yolunun Niteliğini Belirleme
Bireysel başvuru ikincil (subsidiarite) nitelikte bir yoldur.
Bu yol, asıl yargılama makamlarının hatasını düzeltmek için son çare olarak öngörülmüştür.
2
Ön Şartın Kontrolü
Olağan kanun yollarının (istinaf ve temyiz gibi) tüketilmesi gerekir.
Mahkemeler öncelikle kendi iç işleyişlerinde ihlali giderme şansına sahip olmalıdır.
3
Başvuru Makamını Belirleme
Başvuru doğrudan veya mahkemeler aracılığıyla sadece Anayasa Mahkemesine yapılır.
Anayasa Mahkemesi, bireysel başvuruları karara bağlamaya yetkili tek yüksek mahkemedir.

Key Concept

Bireysel Başvuruda İkincillik İlkesi ve Başvuru Şartları

Hints

1
Bireysel başvuru, mahkemelerdeki dava süreci bittikten sonra başvurulan 'son çare' niteliğindedir.
2
Bu yolun açılabilmesi için yerel mahkeme, istinaf ve (varsa) temyiz aşamalarının tamamlanmış olması gerekir.
3
Anayasa'da bu duruma 'olağan kanun yollarının tüketilmesi' denir.

Practice More

Bireysel başvuru süresinin (kararın öğrenilmesinden itibaren 30 gün) ve başvuru yapılabilecek hakların kapsamını (Anayasa + AİHS ortak alanı) tekrar ediniz.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question