Türkçede yardımcı fiillerle (etmek, olmak, eylemek vb.) kurulan birleşik fiillerde; isim unsurunda bir ses düşmesi veya türemesi meydana gelirse fiil bitişik, herhangi bir ses olayı oluşmazsa ayrı yazılır. Ancak bazı birleşik fiiller, anlamca kaynaşmış oldukları için ses olayı kuralına bakılmaksızın gelenekleşmiş olarak bitişik yazılır.
Buna göre aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı yapılmıştır?
- Son dakikada alınan bir kararla ihaleden vaz geçtiklerini resmen açıkladılar.Answer
- BKurumumuzun sunduğu hizmetlerden yararlanmak için öncelikle sisteme kaydolmanız gerekmektedir.
- Cİş başvurusunda bulunan adayların belgelerini diğerlerinden titizlikle ayırt etmek zaman alıyor.
- DMüdür Bey, personelin taleplerini dinledikten sonra durumu en kısa sürede üst makama arz etti.
Answer
İhale sürecinden çekilmeyi ifade eden 'vazgeçmek' fiili anlamca kaynaşmış birleşik fiildir ve kural gereği bitişik yazılmalıdır.
Doğru cevap olan seçenekteki 'vazgeçmek' fiili, anlamca kaynaşmış birleşik fiiller grubuna girer. Bu tür fiillerde (vazgeçmek, başvurmak, öngörmek, varsaymak vb.) herhangi bir ses düşmesi veya türemesi olmasa dahi gelenekleşmiş olarak kelimeler bitişik yazılır. Cümlede ise bu kelime ayrı yazılarak kural ihlal edilmiştir.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Birleşik Fiillerin Yazımı (Yardımcı Fiiller ve Anlamca Kaynaşmış Fiiller)
Hints
1
Birleşik fiillere odaklanın: 'vazgeçmek', 'kaydolmak', 'ayırt etmek' ve 'arz etmek'.
2
Ses olayı (ünlü düşmesi veya ünsüz türemesi) olmayan yardımcı fiillerin ayrı yazıldığını, ancak 'vazgeçmek' gibi bazı kelimelerin kalıplaştığını hatırlayın.
3
'Vazgeçmek' fiili, bir ses olayı barındırmasa da istisnai olarak her zaman bitişik yazılan birleşik fiillerden biridir.
Practice More
Benzer şekilde istisnai olan 'başvurmak' ve 'öngörmek' gibi fiillerin yazımını da çalışma listenize ekleyebilirsiniz.
Alternative Method
Kelimeleri tek tek inceleyin: Eğer kelime 'etmek' veya 'olmak' ile kurulmuşsa ve ilk kelimede bir harf değişimi yoksa ayırın. Eğer 'vazgeçmek', 'başvurmak' gibi kalıplaşmış bir kelimeyse, ses olayına bakmadan her zaman bitişik yazın.
Estimated Time:1m 15s