Examkin

Question

Difficulty: HardTürkiye'yi Etkileyen Basınç Merkezleri

Türkiye'nin iklim özelliklerinin mevsimsel değişkenliği, farklı kökenlere sahip basınç merkezlerinin etki alanlarının daralması veya genişlemesiyle doğrudan ilişkilidir. Bu basınç merkezlerinin oluşum mekanizmaları ve Türkiye üzerindeki etkileri dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Sibirya Termik Yüksek Basıncı, kış mevsiminde Asya kıtasının aşırı soğumasıyla belirginleşir ve Türkiye'ye kuzeydoğu yönünden girerek dondurucu soğuklara ve 'ayaz' adı verilen hava durumuna yol açar.
  2. B
    Asor Dinamik Yüksek Basıncı, 30∘30^{\circ} enlemlerindeki alçalıcı hava hareketlerine bağlı olarak oluşur ve Türkiye'nin mutlak konumu gereği yıl boyunca varlığını koruyarak yaz kuraklığında temel rol oynar.
  3. C
    Basra Termik Alçak Basıncı, yaz mevsiminde muson sisteminin bir uzantısı olarak Güneydoğu Anadolu üzerinden sokulur ve yer şekillerinin sade olması nedeniyle iç kesimlere kadar geniş bir alanda etkili olur.
  4. İzlanda Dinamik Alçak Basıncı, kışın denizlerin karalardan daha sıcak olmasına bağlı olarak oluşan yerel bir termik merkezdir ve bu özelliği nedeniyle yaz mevsiminde etkisi tamamen ortadan kalkar.Answer
  5. E
    Dinamik kökenli merkezlerin (Asor ve İzlanda) varlığı Türkiye'nin matematik konumuyla; termik merkezlerin (Sibirya ve Basra) mevsimlik belirginleşmesi ise özel konum şartlarıyla ilişkilidir.

Answer

İzlanda Dinamik Alçak Basıncı'nın yerel bir termik merkez olduğu ve yazın etkisinin tamamen kaybolduğu yönündeki ifade yanlıştır.
İzlanda basınç merkezi, 60∘60^{\circ} kuzey enleminde dünyanın günlük hareketine bağlı olarak oluşan 'dinamik' kökenli bir alçak basınç alanıdır. Seçenekte iddia edildiği gibi denizlerin karalardan sıcak olmasıyla oluşan yerel bir termik merkez değildir. Dinamik kökenli olduğu için yıl boyunca varlığını korur; ancak yazın basınç kuşaklarının kuzeye kaymasıyla Türkiye üzerindeki etkisi zayıflar, tamamen yok olmaz.

Step-by-Step Solution

1
Basınç merkezlerini oluşum kökenlerine göre sınıflandırmak.
Asor ve İzlanda dinamik kökenli (30∘30^{\circ} ve 60∘60^{\circ}); Sibirya ve Basra termik kökenlidir.
Dinamik merkezler dünyanın günlük hareketi (Coriolis) sonucu, termik merkezler ise yüzey sıcaklıklarına bağlı oluşur.
2
Türkiye'nin konumu ile basınç merkezleri arasındaki bağlamı analiz etmek.
Asor ve İzlanda mutlak konumun (enlem), Sibirya ve Basra ise özel konumun (karasallık ve büyük kara kütlelerinin etkisi) bir sonucudur.
Türkiye orta kuşakta olduğu için dinamik basınç kuşaklarından doğrudan etkilenir.
3
İzlanda basınç merkezinin karakteristiğini değerlendirmek.
İzlanda merkezi yıl boyunca mevcuttur ve kaynağını enlem derecelerinden alır; kışın deniz-kara ısınma farkıyla oluşan 'yerel' bir merkez değildir.
Merkezin yazın etkisinin azalması onun yok olması değil, basınç kuşaklarının eksen eğikliğine bağlı olarak kuzeye kaymasıdır.

Key Concept

Türkiye'yi Etkileyen Basınç Merkezlerinin Kökeni ve Karakteristiği
Estimated Time:1m 30s
Rate this question

Topics

Türkiye'yi Etkileyen Basınç Merkezleri

More questions from this topic