Question

Difficulty: MediumSoğuk Savaş Döneminde Türkiye

II. Dünya Savaşı'nın sona ermesiyle birlikte Türkiye'de Batı demokrasilerine uyum sağlama çabaları hız kazanmıştır. Bu süreçte Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) içerisinde muhalefet eden Celal Bayar, Adnan Menderes, Fuad Köprülü ve Refik Koraltan'ın parti tüzüğünde ve bazı kanunlarda değişiklik yapılmasını talep ederek sundukları önerge aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Dörtlü TakrirAnswer
  2. B
    Dokuz Umde
  3. C
    Takrir-i Sükun
  4. D
    Hürriyet Misakı
  5. E
    Misak-ı İktisadi

Answer

Türkiye'de çok partili hayata geçiş sürecini başlatan önerge Dörtlü Takrir'dir.
Dörtlü Takrir, 7 Haziran 1945'te Celal Bayar, Adnan Menderes, Fuad Köprülü ve Refik Koraltan tarafından imzalanarak CHP Meclis Grubu'na sunulmuştur. Bu önergede, Türkiye'nin BM kurucu üyeliğine vurgu yapılarak ülke içinde de demokratik hakların genişletilmesi ve parti denetiminin artırılması istenmiştir. Önergenin reddedilmesi, Demokrat Parti'nin kurulmasına giden yolu açmıştır.

Step-by-Step Solution

1
Siyasi aktörlerin belirlenmesi
Celal Bayar, Adnan Menderes, Fuad Köprülü ve Refik Koraltan'ın ortak bir hareket içinde olduğu saptandı.
Bu dört isim Türk siyasi tarihinde 'Dörtlü' olarak bilinir ve muhalefetin öncüleridir.
2
Tarihsel bağlamın kurulması
II. Dünya Savaşı sonrası (1945) demokratikleşme rüzgarlarının etkisi belirlendi.
Türkiye'nin Birleşmiş Milletler'e girişi ve Batı Bloku'na yakınlaşması iç siyasi reformları zorunlu kılmıştır.
3
Belgenin teşhis edilmesi
Dört milletvekilinin CHP Meclis Grubu'na sunduğu önergenin 'Dörtlü Takrir' olduğu sonucuna varıldı.
Bu önerge reddedilince adı geçen isimler CHP'den ayrılarak Demokrat Parti'yi kurmuşlardır.

Key Concept

Demokrat Parti'nin kuruluşu ve çok partili hayata geçiş

Hints

1
Bu belge, II. Dünya Savaşı sonrası Türkiye'nin dış politikada Batı Bloku'na yanaşmasının iç siyasetteki yansımasıdır.
2
Belgeyi imzalayan dört önemli isim, daha sonra Ocak 1946'da Demokrat Parti'yi (DP) kuracak olan kişilerdir.
3
Bu önerge, ismini öneriyi veren milletvekili sayısından (Celal Bayar, Adnan Menderes, Fuad Köprülü, Refik Koraltan) almaktadır.

Practice More

Demokrat Parti'nin 1950 seçimlerini kazanarak iktidara gelmesi sürecine ('Beyaz İhtilal') göz atabilirsiniz.
Estimated Time:1m 0s
Rate this question