Question

Difficulty: MediumMondros Ateşkes Antlaşması ve İşgaller

Mondros Ateşkes Antlaşması'nın "Sınırların korunması ve iç güvenliğin sağlanması için gerekli görülecek birlikler dışındaki Osmanlı ordusu derhal terhis edilecek; orduya ait silah, cephane ve savaş gemileri İtilaf Devletleri'ne teslim edilecektir." maddesine rağmen Kâzım Karabekir ve Ali Fuat Cebesoy gibi bazı Osmanlı komutanları birliklerini dağıtmamış ve cephaneleri teslim etmekten kaçınmıştır.

Osmanlı komutanlarının bu tutumunun Millî Mücadele sürecine sağladığı en temel katkı aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    İtilaf Devletleri'nin Mondros Mütarekesi'nin 7. maddesine dayanarak başlattığı işgalleri fiilen tamamen durdurması
  2. B
    İstanbul Hükûmeti'nin diplomatik alanda güç kazanarak mütareke şartlarını İtilaf Devletleri'ne yeniden müzakere ettirmesi
  3. Millî Mücadele'nin örgütlenme ve silahlı direniş safhası için hazır bir düzenli ordu omurgası ve lojistik güç oluşturmasıAnswer
  4. D
    Bölgedeki azınlık cemiyetlerinin bağımsızlık taleplerinden vazgeçerek Osmanlı idaresine bağlanmalarını sağlaması
  5. E
    Paris Barış Konferansı'nda Osmanlı Devleti'nin toprak bütünlüğünü onaylayan kararların alınmasını zorunlu kılması

Answer

Millî Mücadele'nin örgütlenme ve silahlı direniş safhası için hazır bir düzenli ordu omurgası ve lojistik güç oluşturması
Mondros Ateşkes Antlaşması ile Osmanlı ordusunun terhis edilmesi ve silahlarına el konulması şartı getirilerek Anadolu savunmasız bırakılmak istenmiştir. Kâzım Karabekir (Erzurum - XV. Kolordu) ve Ali Fuat Cebesoy (Ankara - XX. Kolordu) gibi vatansever komutanların terhisi durdurup silahları teslim etmemesi, başlayacak olan Millî Mücadele hareketi için hem hazır bir askerî yapılanma hem de çok kritik bir lojistik ve silah gücü sağlamıştır. Özellikle Doğu Cephesi'nde Gümrü Zaferi'ne ulaşılması bu düzenli birliklerin varlığı ile mümkün olmuştur.

Step-by-Step Solution

1
Mondros Ateşkes Antlaşması'nın askerî terhis maddesini ve amacını analiz etmek
İtilaf Devletleri Osmanlı Devleti'ni savunmasız bırakarak yapılacak işgallere karşı direnci kırmayı amaçlamıştır.
Antlaşmanın askerî hükümleri Anadolu'yu işgale açık hâle getirmek üzere tasarlanmıştır.
2
Emirlere uymayarak birliklerini terhis etmeyen komutanların (Kâzım Karabekir - XV. Kolordu, Ali Fuat Cebesoy - XX. Kolordu) durumunu değerlendirmek
Bu birlikler silah ve cephanelerini korumuş, personellerini görev başında tutmuştur.
Emirlere direnilmesi, Anadolu genelinde mevcut düzenli askerî gücün dağılmasını engellemiştir.
3
Bu askerî varlığın Millî Mücadele'ye etkisini belirlemek
Doğu Cephesi'nde Ermenilere karşı kazanılan başarı ve Batı Cephesi'nde düzenli ordunun çekirdeğinin kurulması bu hazır birlikler sayesinde gerçekleşmiştir.
Sıfırdan ordu kurmak yerine mevcut kolordu yapılarının muhafaza edilmesi Millî Mücadele'ye hazır bir omurga kazandırmıştır.

Key Concept

Mondros Ateşkes Antlaşması'nın askerî hükümleri ve ordunun terhis edilmemesinin Millî Mücadele'ye etkisi

Hints

1
Mondros Mütarekesi'nin orduların terhisi ve silahların teslimi maddesinin amacını ve buna karşı komutanların gösterdiği direnişi düşününüz.
2
Kâzım Karabekir'in Erzurum'daki XV. Kolordusu ve Ali Fuat Paşa'nın Ankara'daki XX. Kolordusu dağıtılmayarak ileride başlayacak hangi mücadeleye zemin hazırlamıştır?
3
Dağıtılmayan bu düzenli birlikler ve saklanan mühimmat, Kurtuluş Savaşı'nda cephelerin kurulması ve silahlı mücadelenin yürütülmesi için hazır bir altyapı oluşturmuştur.

Practice More

Mondros Mütarekesi'nin 7. ve 24. maddeleri arasındaki temel farkları ve Vilâyât-ı Sitte kavramını pekiştiren sorular çözebilirsiniz.

Alternative Method

Mondros'un maddeleri ile Millî Mücadele'nin örgütlenme aşaması arasındaki neden-sonuç ilişkisini kurarak ordunun terhis edilmemesinin doğrudan 'savunma ve askerî güç' ihtiyacına yanıt verdiğini saptayabilirsiniz.
Estimated Time:1m 0s
Rate this question