Examkin

Question

Difficulty: Very hardCumhurbaşkanı Yardımcıları ve Bakanlar

Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi'nin yürürlüğe girmesiyle birlikte yürütme organının yapısında ve cezai sorumluluk rejiminde önemli değişiklikler yapılmıştır. 1982 Anayasası'nın güncel hükümleri uyarınca, Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanların hukuki statüleri, dokunulmazlıkları ve yargılanma usulleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanlar hakkında görevleriyle ilgili suç işledikleri iddiasıyla başlatılacak cezai süreçlerde, bu kişilerin görevleri sona ermiş olsa dahi genel mahkemeler yetkili olmayıp yalnızca Meclis soruşturması usulü işletilerek Yüce Divan yargılaması yapılabilir.Answer
  2. B
    Milletvekilliği sıfatına sahip olmayan bir bakanın, milletvekillerine tanınan yasama dokunulmazlığına benzer bir korumadan yararlanabilmesi için atama kararından sonra Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından ayrıca bir 'dokunulmazlık kararı' alınması gerekir.
  3. C
    Hakkında Meclis soruşturması açılan ve Yüce Divan'a sevk edilmesine karar verilen bir bakanın görevi, sevk kararının Türkiye Büyük Millet Meclisi Genel Kurulu'nda kabul edildiği an başka bir işleme gerek kalmaksızın kendiliğinden sona erer.
  4. D
    Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanlar hakkında görevleriyle ilgili olmayan kişisel bir suç işledikleri iddiasıyla ceza davası açılabilmesi için Türkiye Büyük Millet Meclisi üye tamsayısının üçte iki çoğunluğunun gizli oyu gereklidir.
  5. E
    Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanlar, yürüttükleri siyasi faaliyetlerden dolayı Türkiye Büyük Millet Meclisi'ne karşı ortaklaşa sorumlu olup; Meclis, 'gensoru' mekanizmasını işleterek bu kişilerin görevine son verebilir.

Answer

Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanların görevleriyle ilgili suçlarda özel yargılama usulünün (Yüce Divan) görev süresi bittikten sonra da devam ettiğini belirten seçenek doğrudur.
Doğru olan ifade, Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanların görevleriyle ilgili suçlar söz konusu olduğunda, görevleri sona ermiş olsa dahi genel mahkemelerde yargılanamayacakları ve Meclis soruşturması usulüyle Yüce Divan'a sevk edilmeleri gerektiğidir. Bu kural, anayasanın 106. maddesinin 10. fıkrasında açıkça düzenlenmiş olup 'dokunulmazlık' kavramından ziyade 'cezai sorumluluk usulü' ile ilgilidir.

Step-by-Step Solution

1
Anayasa'nın 106. maddesindeki cezai sorumluluk hükümlerini analiz et.
Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanların hem görev suçları hem de kişisel suçları için farklı koruma kalkanları olduğu görülür.
Yürütme organının üst düzey yetkililerinin bağımsız çalışabilmesi için anayasal güvenceler mevcuttur.
2
Görev suçlarının yargılama yerini ve süresini değerlendir.
Görev suçlarında Meclis Soruşturması ve Yüce Divan (Anayasa Mahkemesi) yetkilidir ve bu yetki görev bittikten sonra da sürer.
Anayasa madde 106/10 açıkça 'görevleri bittikten sonra da bu madde hükümleri uygulanır' demektedir.
3
Görevle ilgili olmayan (kişisel) suçların statüsünü incele.
Bu suçlar için milletvekilleriyle aynı yasama dokunulmazlığına sahip oldukları ve dokunulmazlık kaldırılmadığı sürece yargılanamayacakları saptanır.
Artık milletvekili olmayan veya hiç olmayan bu kişilere yasama dokunulmazlığı tanınması, yürütme görevini ifa edebilmeleri içindir.
4
Görevin sona erme şartlarını kontrol et.
Sadece Yüce Divan'da seçilmeye engel bir suçtan 'mahkûmiyet' almanın görevi bitirdiği, 'sevk' kararının yetmediği netleştirilir.
Masumiyet karinesi ve anayasanın açık hükmü gereği mahkûmiyet şarttır.

Key Concept

Cumhurbaşkanı Yardımcıları ve Bakanların Cezai Sorumluluğu ve Görev Sonrası Usulün Devamı

Practice More

Bakanların Meclis Soruşturması süreci ile Cumhurbaşkanı'nın cezai sorumluluğu arasındaki sayısal farkları ve usul benzerliklerini karşılaştırın.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question

Topics

Cumhurbaşkanı Yardımcıları ve Bakanlar

More questions from this topic