Question

Difficulty: HardSoğuk Savaş Döneminde Türkiye

Türkiye'de 1950 yılında gerçekleşen iktidar değişikliği sonrası Demokrat Parti'nin dış politikada Batı ittifakına entegre olma ve bölgesel güvenlik kuşakları oluşturma çabalarının bir sonucu olarak 1953'te Türkiye, Yunanistan ve Yugoslavya arasında kurulan Balkan Paktı'nın, 1950'li yılların ortalarından itibaren askeri ve siyasi etkinliğini kaybetmesinde aşağıdakilerden hangisinin etkisi olduğu savunulamaz?

  1. A
    Stalin'in ölümünden sonra Yugoslavya'nın Sovyetler Birliği ile ilişkilerini normalleştirme sürecine girmesi
  2. B
    Türkiye ve Yunanistan arasında Kıbrıs meselesinin diplomatik bir krize dönüşerek ikili ilişkileri germesi
  3. C
    Yugoslavya'nın paktın askeri yükümlülüklerinden kaçınarak Bağlantısızlar Hareketi'ne doğru yönelmesi
  4. Helsinki Nihai Senedi'nin imzalanmasıyla Doğu ve Batı blokları arasındaki gerginliğin yerini iş birliğine bırakmasıAnswer
  5. E
    Türkiye'nin dış politika önceliğini 1955'ten itibaren Bağdat Paktı üzerinden Orta Doğu güvenliğine kaydırması

Answer

Helsinki Nihai Senedi'nin imzalanmasıyla Doğu ve Batı blokları arasındaki gerginliğin yerini iş birliğine bırakması
Balkan Paktı, 1950'lerin ortalarından itibaren Yugoslavya'nın SSCB ile yakınlaşması ve Türkiye-Yunanistan arasındaki Kıbrıs meselesi nedeniyle işlevini yitirmiştir. Ancak Helsinki Nihai Senedi, bu süreçten çok sonra, 1975 yılında imzalanan bir Yumuşama Dönemi belgesidir. Dolayısıyla paktın dağılması üzerinde herhangi bir etkisi olması kronolojik olarak mümkün değildir.

Step-by-Step Solution

1
Balkan Paktı'nın kuruluş tarihini ve üyelerini belirleme
Pakt 1953'te Türkiye, Yunanistan ve Yugoslavya arasında kurulmuş, 1954'te askeri ittifaka dönüşmüştür.
Soru kökündeki zaman dilimini ve aktörleri netleştirmek için gereklidir.
2
Paktın zayıflamasına neden olan dış siyasi gelişmeleri analiz etme
Stalin'in 1953'teki ölümü sonrası Yugoslavya'nın SSCB ile yakınlaşması (1955 Belgrad Deklarasyonu) paktın temel amacını sarsmıştır.
Bölgesel ittifakların çözülmesindeki küresel faktörleri anlamak gerekir.
3
Üyeler arası ikili ilişkileri değerlendirme
1954'ten itibaren gelişen Kıbrıs Sorunu, Türkiye ve Yunanistan'ı karşı karşıya getirerek paktın askeri işleyişini durdurmuştur.
Bölgesel bir paktın iç dinamiklerinin etkisini ölçmek için gereklidir.
4
Seçeneklerdeki olayların kronolojik uygunluğunu denetleme
Helsinki Nihai Senedi 1975 yılında, yani paktın dağılmasından yaklaşık 20 yıl sonra imzalanmıştır.
Kronolojik hatalar KPSS sorularında belirleyici bir çeldiricidir.

Key Concept

Soğuk Savaş Dönemi Bölgesel İttifaklar ve Çözülme Nedenleri

Alternative Method

Paktın üyelerini (Türkiye, Yunanistan, Yugoslavya) ve 1950'li yılların krizlerini (Kıbrıs, Stalin sonrası SSCB-Yugoslavya yakınlaşması) hatırlayarak, kronolojik olarak çok sonra gerçekleşen Helsinki Nihai Senedi (19751975) seçeneğini eleyebilirsiniz.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question